Brahma Purana — Daksha’s Sacrifice, Sati’s Self-Immolation, and Uma’s Tapas, Shloka 85
Devanagari script
अपर्णा तु निराहारा तां माता प्रत्यभाषत निषेधयन्ती चो मेति मातृस्नेहेन दुःखिता //
Translation
అధ్యాయము 34 లోని శ్లోకము 85—ఇది బ్రహ్మపురాణంలోని పవిత్ర వచనం.
Word by Word
a-parṇāAparṇā (leafless; name)
a-parṇā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roota- (नञ्) + parṇā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नञ्-पूर्वपद (negation)
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
nir-āhārāwithout food
nir-āhārā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnir- + āhāra (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपसर्गपूर्वक-विशेषण (‘without food’)
tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
mātāmother
mātā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmātṛ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
praty-abhāṣataaddressed/spoke to
praty-abhāṣata:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootprati-√bhāṣ (भाष् धातु)
Formलङ्-लकार (imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
niṣedhayantīforbidding (she)
niṣedhayantī:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootni-√ṣidh (षिध्/सिध् धातु; causative √षिध्→षेधय) (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
uindeed/just
u:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
mādo not
mā:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootmā (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक-निपात (prohibitive particle)
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/इति-समाप्त्यर्थक (quotative)
mātṛ-snehenathrough maternal affection
mātṛ-snehena:
Hetu (हेतु/निमित्त)
TypeNoun
Rootmātṛ (प्रातिपदिक) + sneha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘मातुः स्नेहेन’)
duḥkhitādistressed
duḥkhitā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootduḥkhita (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
Speaker
Narration: Menā (mother) speaks to her fasting daughter Aparṇā.