Atharva Veda 12.2.32 — Kanda 12, Anuvaka 1, Sukta 2, Mantra 32

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

व्याक॑रोमि ह॒विषा॒हमे॒तौ तौ ब्रह्म॑णा॒ व्य॑१हं क॑ल्पयामि । स्व॒धां पि॒तृभ्यो॑ अ॒जरां॑ कृ॒णोमि॑ दी॒र्घेणायु॑षा॒ समि॒मान्त्सृ॑जामि

IAST Transliteration

ví ākáromi havíṣā́ham etáu táu bráhmaṇā ví aháṁ kalpayāmi | svadhā́m pitṛ́bhyo ajárāṁ kṛṇómi dīrghéṇā́yuṣā sáṃ imā́n sṛjāmi

English Translation (Griffith/Whitney)

With oblation I set these two in order; with sacred brahman I, in due wise, fashion them. For the Fathers I make the svadhā imperishable; with length of life I send these here forth in completeness.

Translation

హవిష్ (అర్పణం)తో నేను ఈ రెండింటిని క్రమబద్ధం చేస్తాను; బ్రహ్మ (పవిత్ర మంత్రబలం)తో విధిపూర్వకంగా వాటిని నిర్మించి/స్థాపిస్తాను. పితృభ్యః కోసం స్వధాను అజర (అక్షయ)ముగా చేస్తాను; దీర్ఘాయుష్యంతో వీటిని ఇక్కడ సంపూర్ణతతో పంపుతాను/ప్రవహింపజేస్తాను.

Word by Word

• व्याकरोमि: I arrange/perform (set in order)
• व्याकरोमि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √कृ (करोति) + वि-आ (उपसर्गौ)

• हविषा: with oblation
• हविषा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक)

• अहम्: I
• अहम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: अहम् (सर्वनाम)

• एतौ: these two
• एतौ: Karma
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम)

• तौ: those two
• तौ: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम)

• ब्रह्मणा: with sacred power/holy utterance
• ब्रह्मणा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)

• व्यहम्: I (apart/especially)
• व्यहम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: अहम् (सर्वनाम) + वि- (उपसर्गः/निपातः)

• कल्पयामि: I fashion/prepare
• कल्पयामि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √कॢप् (कल्पयति) [णिच्]

• स्वधाम्: svadhā-offering (ancestral oblation)
• स्वधाम्: Karma
• Type: Noun
• Root: स्वधा (प्रातिपदिक)

• पितृभ्यः: to the Fathers/ancestors
• पितृभ्यः: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• अजराम्: unaging, undecaying
• अजराम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: अ-जर (प्रातिपदिक; नञ्-समासः)

• कृणोमि: I make
• कृणोमि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √कृ (कृणोति/करोति)

• दीर्घेण: with long
• दीर्घेण: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: दीर्घ (प्रातिपदिक)

• आयुषा: with life-span
• आयुषा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: आयुस् (प्रातिपदिक)

• सम्: together, completely
• सम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: सम् (उपसर्गः/अव्यय)

• इमान्: these (persons/ones)
• इमान्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम)

• सृजामि: I send forth/let go
• सृजामि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √सृज् (सृजति)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (officiant-speaker ‘aham’)

Devata: Pitṛs (ancestors) / Svadhā (ancestral oblation) / Āyus (life)

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Mantra Rasa

Primary: shanta