Sutra 31
Devanagari script
सर्वस्वेन वा राजधानीवर्जेन संधिं याचेत बलीयसः ॥ कZ_१२.१.३१ ॥
Transliteration
sarvasvena vā rājadhānīvarjena saṃdhiṃ yāceta balīyasaḥ
Translation
లేదా రాజధానిని మినహాయించి మిగతా అన్నిటినీ ఇచ్చి కూడా, బలవంతుడైన శక్తితో సంధి (శాంతి) కోరాలి।
Word by Word
सर्वस्वेनwith one’s entire wealth/possessions; by total surrender of property
सर्वस्वेन:
TypeNoun
Rootसर्वस्व
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-एकवचन (करण/साधन)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक निपात
राजधानी-वर्जेनexcluding the capital (i.e., leaving the capital out)
राजधानी-वर्जेन:
TypeAdjective (used substantively)
Rootराजधानी-वर्ज
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-एकवचन; ‘वर्ज’ (वर्जित/वर्जन) से निष्पन्न, ‘राजधानी’ अपवर्ज्य/वर्जित करके
सन्धिम्a treaty; peace/settlement (political alliance/peace)
सन्धिम्:
TypeNoun
Rootसन्धि
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; कर्मपद
याचेतshould request/seek (a treaty)
याचेत:
TypeVerb
Rootयाच्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘(सः) याचेत’ = ‘should request/beg’
बलीयसःof the stronger (king/opponent)
बलीयसः:
TypeAdjective (genitive)
Rootबलिन् (बलीयस्)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-एकवचन; ‘बलीयस्’ (तुलनात्मक) = अधिक बलवान्
Entities Mentioned
B
balīyas (stronger power)R
rājadhānī (capital)FAQs
The capital is the administrative nerve-center; preserving it preserves sovereignty, revenue control, archives, and the ability to recover later.