Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 36

Devanagari script

गौरीसर इति ख्यातं सर्वपापप्रणाशनम् । तत्र स्नात्वा नरो भक्त्या न दुर्गतिमवाप्नुयात्

Transliteration

gaurīsara iti khyātaṃ sarvapāpapraṇāśanam | tatra snātvā naro bhaktyā na durgatimavāpnuyāt

Translation

அது ‘கௌரீ-சரஸ்’ எனப் புகழ்பெற்று, எல்லாப் பாவங்களையும் அழிக்கும். பக்தியுடன் அங்கே நீராடும் மனிதன் துர்கதியை அடையான்.

Word by Word

• गौरीसरम्: Gaurī's lake
• गौरीसरम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गौरी (प्रातिपदिक) + सरस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः: गौर्याः सरः

• इति: thus (called)
• इति: Sambandha (Marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; उद्धरण/नामनिर्देश (quotative/‘thus’)

• ख्यातम्: is known
• ख्यातम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ख्या (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्तः (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• सर्वपापप्रणाशनम्: destroyer of all sins
• सर्वपापप्रणाशनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + प्रणाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः: सर्वेषां पापानां प्रणाशनम्

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; देशवाचक-अव्यय

• स्नात्वा: having bathed
• स्नात्वा: Kriya (Prior action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्तः (Gerund), पूर्वकालिक-क्रिया

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• भक्त्या: with devotion
• भक्त्या: Karana (Means/करण)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• न: not
• न: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेध

• दुर्गतिम्: bad fate/misfortune
• दुर्गतिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दुर्गति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• अवाप्नुयात्: would obtain/meet with
• अवाप्नुयात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अव + आप् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्, परस्मैपदम्

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic narrator within Dvārakā Māhātmya; specific speaker not explicit in this verse)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gaurī-saras

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: Devotees bathe in the lotus-filled Gaurī-saras with folded hands; a gentle aura of Devī surrounds the waters, symbolizing the destruction of sins and assurance of auspicious destiny.

Characters & Entities

• Gaurī (Pārvatī)
• Gaurī-saras

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotional bathing at a divinely established tīrtha purifies karma and protects one from spiritual downfall.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Gaurī-saras (Gaurī’s sacred lake) associated with Pārvatī at Dvārakā.

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna (ritual bathing) performed with bhakti (devotion) at Gaurī-saras.