Adhyaya 9
Rudra SamhitaYuddha KhandaAdhyaya 944 Verses

दिव्यरथारोहणम् — Śiva’s Ascent on the Divine Chariot (Pre-battle Portents)

அத்தியாயம் 9 யுத்தத்திற்கு முன்பான தருணத்தில் சிவன் மகாதிவ்ய ரதத்தில் ஏறுவதைக் கூறுகிறது. சனத்குமாரர் விளக்குவது: பிரம்மா நிகமம்/வேதங்களை அஸ்வரூபமாகக் கருதி ரதத்தை அலங்கரித்து, சூலினான சிவனுக்கு முறையாக அர்ப்பணித்தார். சர்வதேவமயனான சிவன் ரிஷிகள், தேவர்கள் ஸ்துதியிட, பிரம்மா-விஷ்ணு மற்றும் லோகபாலர்கள் முன்னிலையில் ரதாரோஹணம் செய்தார்; வேதஜ அஸ்வங்கள் வணங்கின, பூமி நடுங்கியது, மலைகள் குலுங்கின, சேஷன் பாரத்தால் துயருற்றான். ‘தரணீதர’ தொடர்புடைய ஒரு தாங்குபவன் வृषேந்திர ரூபம் கொண்டு சிறிது நேரம் ரதத்தைத் தாங்கினாலும், சிவதேஜஸால் அந்த ஆதாரமும் தளர்ந்தது. பின்னர் சாரதி கட்டுப்பாட்டுக் கயிறுகளைப் பிடித்து அஸ்வங்களை நிலைநிறுத்தி ரதத்தின் இயக்கத்தை சமப்படுத்தினான். இவ்வத்தியாயம் யுத்தமுன் எல்லைக்காட்சியாக, தெய்வ ஒழுங்கையும் பிரபஞ்ச முன்னறிகுறிகளையும் வேத-பிரதீக ரத-அஸ்வங்களின் வழி சிவனின் அளவிலாத தேஜஸை வெளிப்படுத்துகிறது.

Shlokas

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । ईदृग्विधं महादिव्यं नानाश्चर्यमयं रथम् । संनह्य निगमानश्वांस्तं ब्रह्मा प्रार्पयच्छिवम्

சனத்குமாரர் கூறினார்—இவ்வாறு பல அதிசயங்கள் நிறைந்த அந்த மகாதிவ்ய ரதத்தைத் தயாரித்து, வேத வடிவக் குதிரைகளை அதில் பூட்டி, பிரம்மா அதை ஸ்ரீசிவனுக்கு அர்ப்பணித்தார்.

Verse 2

शंभवेऽसौ निवेद्याधिरोपयामास शूलिनम् । बहुशः प्रार्थ्य देवेशं विष्ण्वादिसुरसमतम्

அவன் சம்புவிடம் தன் விண்ணப்பத்தைச் சமர்ப்பித்து, விஷ்ணு முதலிய தேவர்களுக்கும் சமமான அடைக்கலமான தேவேசன் சூலினை (திரிசூலதாரியை) மீண்டும் மீண்டும் வேண்டினான்.

Verse 3

ततस्तस्मिन्रथे दिव्ये रथप्राकारसंयुते । सर्वदेवमयः शंभुरारुरोह महाप्रभुः

பின்னர் ரதப் பாதுகாப்புச் சுவர்களுடன் கூடிய அந்தத் தெய்வீக ரதத்தில், எல்லாத் தேவர்களின் சக்தியையும் தாங்கிய மகாபிரபு ஶம்பு ஏறினார்।

Verse 4

ऋषिभिः स्तूयमानश्च देवगंधर्वपन्नगैः । विष्णुना ब्रह्मणा चापि लोकपालैर्बभूव ह

அவரை ரிஷிகள், தேவர்கள், கந்தர்வர்கள், பன்னகர்கள் போற்றினர்; விஷ்ணு, பிரம்மா மற்றும் லோகபாலர்களும் அவரைத் துதித்தனர்.

Verse 5

उपावृतश्चाप्सरसां गणैर्गीतविशारदः । शुशुभे वरदश्शम्भुस्स तं प्रेक्ष्य च सारथिम्

பாடலில் தேர்ந்த அப்சரா கூட்டங்களால் சூழப்பட்ட வரமளிக்கும் ஶம்பு பேரொளியுடன் விளங்கினார்; அந்தச் சாரதியை நோக்கி (செயலுக்கு) ஆயத்தமானார்.

Verse 6

तस्मिन्नारोऽहतिरथं कल्पितं लोकसंभृतम् । शिरोभिः पतिता भूमौ तुरगा वेदसंभवाः

அங்கே நாரா-அஹடி உருவாக்கி, உலகங்களின் வளங்களால் அமைக்கப்பட்ட அந்த ரதம் தாக்கப்பட்டு வீழ்ந்தது; வேதத்தில் பிறந்த குதிரைகள் தலைகள் தாழ்ந்து தரையில் விழுந்தன.

Verse 7

चचाल वसुधा चेलुस्सकलाश्च महीधराः । चकंपे सहसा शेषोऽसोढा तद्भारमातुरः

பூமி அசைந்தது; எல்லா மலைகளும் நடுங்கின. திடீரென சேஷனும் அந்த பாரத்தால் துயருற்று நடுங்கினான்; அதைத் தாங்க இயலவில்லை.

Verse 8

अथाधः स रथस्यास्य भगवान्धरणीधरः । वृषेन्द्ररूपी चोत्थाय स्थापयामास वै क्षणम्

அப்போது அந்த ரதத்தின் கீழே, பூமியைத் தாங்கும் பகவான் எழுந்தார். வृषபேந்திர வடிவம் கொண்டு, ஒரு கணம் அதனை உறுதியாக நிலைநிறுத்தினார்.

Verse 9

क्षणांतरे वृषेन्द्रोऽपि जानुभ्यामगमद्धराम् । रथारूढमहेशस्य सुतेजस्सोढुमक्षमः

அடுத்த கணமே வृषபேந்திரனும் முழங்கால்களுடன் தரையில் விழுந்தான். ரதத்தில் அமர்ந்த மகேசனின் தீவிரத் தேஜஸைத் தாங்க இயலவில்லை.

Verse 10

अभीषुहस्तो भगवानुद्यम्य च हयांस्तदा । स्थापयामास देवस्य पचनाद्वैरथं वरम्

அப்போது பகவான் கயிற்றைக் கையில் கொண்டு குதிரைகளை உயர்த்தி அடக்கினார். பசனா நுண்கலையால் அமைந்த அந்தச் சிறந்த ரதத்தை தேவனுக்காக உறுதியாக வைத்தார்.

Verse 11

ततोऽसौ नोदयामास मनोमारुतरंहसः । ब्रह्मा हयान्वेदमयान्नद्धान्रथवरे स्थितः

பின்னர் சிறந்த ரதத்தில் அமர்ந்த பிரம்மா, மனமும் காற்றும் போல் வேகமுடைய—வேதமயமாக அமைந்த, பயணத்திற்குக் கட்டப்பட்ட அந்தக் குதிரைகளை ஓட்டினார்.

Verse 12

पुराण्युद्दिश्य वै त्रीणि तेषां खस्थानि तानि हि । अधिष्ठिते महेशे तु दानवानां तरस्विनाम्

பழைய புராணக் கூறுகளின்படி அவர்களுக்கு மூன்று கோட்டைகள் இருந்தன; அவை அவர்களின் விண்ணுலகக் கோட்டைகளே. ஆனால் மகேசன் அங்கே ஆதிபத்யமாக நிலை கொண்டபோது, வலிமைமிக்க தானவர்களின் ஆற்றல் அவன் ஆட்சிக்குள் வந்தது.

Verse 13

अथाह भगवान्रुद्रो देवानालोक्य शंकरः । पशूनामाधिपत्यं मे धद्ध्वं हन्मि ततोऽसुरान्

அப்போது பகவான் ருத்ரன்—சங்கரன்—தேவர்களை நோக்கி: “எல்லாப் பசுக்கள் (பந்தப்பட்ட ஜீவர்கள்) மீது உள்ள அதிபதியத்தை எனக்குக் கொடுங்கள்; அப்பொழுது நான் அசுரர்களை அழிப்பேன்” என்றான்.

Verse 14

पृथक्पशुत्वं देवानां तथान्येषां सुरोत्तमाः । कल्पयित्वैव वध्यास्ते नान्यथा दैत्यसत्तमाः

தேவர்களிலே சிறந்தவர்களே! தேவர்களையும் மற்றவர்களையும் தனித்தனியாக ‘பசுத்துவ’ (பந்தநிலை) நிலையில் அமைத்தாலே அந்த முதன்மை தைத்தியர்களை வதம் செய்ய முடியும்; வேறு வழியில்லை.

Verse 15

सनत्कुमार उवाच । इति श्रुत्वा वचस्तस्य देवदेवस्य धीमतः । विषादमगमन्सर्वे पशुत्वं प्रतिशंकिताः

சனத்குமாரர் கூறினார்: அந்த ஞானமிகு தேவதேவனின் சொற்களை கேட்டவுடன், ‘பசுத்துவம்’ அடைய நேருமோ என்ற அச்சத்தால் அனைவரும் மனவாடினர்.

Verse 16

तेषां भावमथ ज्ञात्वा देवदेवोऽम्बिकापतिः । विहस्य कृपया देवाञ्छंभुस्तानिदमब्रवीत्

அவர்களின் உள்ளநிலையை அறிந்து, தேவதேவன் அம்பிகாபதி சம்பு புன்னகைத்து; கருணையால் அந்த தேவர்களிடம் இவ்வாறு உரைத்தான்.

Verse 17

शंभुरुवाच । मा वोऽस्तु पशुभावेऽपि पातो विबुधसत्तमाः । श्रूयतां पशुभावस्य विमोक्षः क्रियतां च सः

சம்பு கூறினார்—“தேவர்களில் சிறந்தவர்களே, உங்களுக்கு பசுபாவம் (பந்தப்பட்ட ஜீவநிலை) வந்தாலும் வீழ்ச்சி ஏற்படாதிருக்கட்டும். கேளுங்கள்—பசுபாவத்திலிருந்து விடுதலை பெறும் வழி சொல்லப்படுகிறது; அந்த மோக்ஷம் நிகழ்த்தப்படுக.”

Verse 18

यौ वै पाशुपतं दिव्यं चरिष्यति स मोक्ष्यति । पशुत्वादिति सत्यं वः प्रतिज्ञातं समाहिताः

யார் தெய்வீகமான பாசுபத விரதத்தை உண்மையுடன் அனுஷ்டிப்பாரோ அவர் மோட்சம் அடைவார். ‘பசுத்துவம்—பந்தப்பட்ட ஜீவநிலை—இலிருந்து விடுதலை’ என்று உங்களிடம் நான் உண்மையாய் உறுதி கூறினேன்; நீங்கள் நிலைத்து, ஒருமுகமாக இருங்கள்.

Verse 19

ये चाप्यन्ये करिष्यंति व्रतं पाशुपतं मम । मोक्ष्यंति ते न संदेहः पशुत्वात्सुरसत्तमाः

மேலும், தேவர்களில் சிறந்தவர்களே, என் பாசுபத விரதத்தை மற்றவர்களும் அனுஷ்டித்தால் அவர்களும் ஐயமின்றி மோட்சம் அடைவார்கள். ஏனெனில் பசுத்துவம்—பந்தப்பட்ட ஜீவநிலை—இலிருந்து பசுபதியின் சரணடைதலால் அவர்கள் விடுவிக்கப்படுவர்.

Verse 20

नैष्ठिकं द्वादशाब्दं वा तदर्थं वर्षकत्रयम् । शुश्रूषां कारयेद्यस्तु स पशुत्वाद्विमुच्यते

அந்த நோக்கத்திற்காக பக்தியுடன் சுஷ்ரூஷை (சேவை) செய்யவோ செய்யச் செய்வோன்—பன்னிரண்டு ஆண்டுகள் நிலையான விரதமாகவோ, அல்லது அதற்கு இணையான மூன்று ஆண்டுகளாகவோ—பசுத்துவம் (பந்தப்பட்ட ஜீவநிலை) இலிருந்து விடுபடுவான்.

Verse 21

तस्मात्परमिदं दिव्यं चरिष्यथ सुरोत्तमाः । पशुत्वान्मोक्ष्यथ तदा यूयमत्र न संशयः

ஆகையால், தேவர்களில் சிறந்தவர்களே, இனிமேல் இந்த தெய்வீக ஆச்சார-விரதத்தைப் பின்பற்றுங்கள்; அப்போது நீங்கள் பசுத்துவம் (பந்தப்பட்ட ஜீவநிலை) இலிருந்து விடுபடுவீர்கள்—இதில் ஐயமில்லை.

Verse 22

सनत्कुमार उवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य महेशस्य परात्मनः । तथेति चाब्रुवन्देवा हरिब्रह्मादयस्तथा

சனத்குமாரர் கூறினார்—பரமாத்மா மகேசனின் வாக்கை இவ்வாறு கேட்டபின், ஹரி, பிரம்மா முதலியோருடன் தேவர்கள் “அப்படியே ஆகுக” என்று பதிலளித்தனர்।

Verse 23

तस्माद्वै पशवस्सर्वे देवासुरवराः प्रभोः । रुद्रः पशुपतिश्चैव पशुपाशविमोचकः

ஆகையால் எல்லா உயிர்களும்—தேவர், அசுரர் ஆகியோரில் சிறந்தவர்களும் கூட—பிரபுவின் ‘பசு’ (பந்தப்பட்ட ஆன்மா) ஆவர். ருத்ரனே பசுபதி; அவனே பாசத்திலிருந்து பசுவை விடுவிப்பவன்।

Verse 24

तदा पशुपतीत्येतत्तस्य नाम महेशितुः । प्रसिद्धमभवद्वध्वा सर्वलोकेषु शर्मदम्

அப்போது (எதிரியை) வதைத்த பின், அந்த மகேஸ்வரனின் ‘பசுபதி’ என்ற திருநாமம் எல்லா உலகங்களிலும் புகழ்பெற்று, மங்களமும் அமைதியும் அளிப்பதாக ஆனது।

Verse 25

मुदा जयेति भाषंतस्सर्वे देवर्षयस्तदा । अमुदंश्चाति देवेशो ब्रह्मा विष्णुः परेऽपि च

அப்போது எல்லா தேவரிஷிகளும் மகிழ்ச்சியுடன் “ஜயம்! ஜயம்!” என்று முழங்கினர். ஆனால் தேவர்களின் அதிபதிகள்—பிரம்மா, விஷ்ணு முதலியவர்களும்—மகிழவில்லை।

Verse 26

तस्मिंश्च समये यच्च रूपं तस्य महात्मनः । जातं तद्वर्णितुं शक्यं न हि वर्षशतैरपि

அதே நேரத்தில் அந்த மகாத்மாவின் எந்த வடிவம் வெளிப்பட்டதோ, அதை வர்ணிக்க இயலாது—நூறு நூறு ஆண்டுகளாலும் அல்ல।

Verse 27

एवं विधो महेशानो महेशान्यखिलेश्वरः । जगाम त्रिपुरं हंतुं सर्वेषां सुखदायकः

இவ்வாறு உறுதிபெற்ற மகேசானன்—மகேசானியின் நாதன், அனைத்திற்கும் ஈசன்—அனைவருக்கும் நலமும் பேரின்பமும் அளிப்பவன், திரிபுரத்தை அழிக்கச் சென்றான்।

Verse 28

तं देवदेवं त्रिपुरं निहंतुं तदानु सर्वे तु रविप्रकाशाः । गजैर्हयैस्सिंहवरै रथैश्च वृषैर्ययुस्तेऽमरराजमुख्याः

அப்போது தேவதேவனுக்கு திரிபுர நாசத்தில் துணையாக, சூரிய ஒளிபோல் பிரகாசிக்கும் அமரர்களின் தலைவர்கள் யாவரும் யானை, குதிரை, சிறந்த சிங்கம், தேர்கள், காளைகள் மீது ஏறி புறப்பட்டனர்।

Verse 29

हलैश्च शालैर्मुशलैर्भुशुण्डैर्गिरीन्द्रकल्पैर्गिरिसंनिभाश्च । नानायुधैस्संयुतबाहवस्ते ततो नु हृष्टाः प्रययुस्सुरेशाः

உழவாள்கள், ஈட்டிகள், முத்தல்கள், கனமான கொம்புக் குத்துகள் ஏந்தி—சிலர் மலைமன்னன் போல், சிலர் மலைச்சிகரம் போல்—பலவகை ஆயுதங்களால் கரங்கள் நிறைந்து, அந்த சுரேசர்கள் மகிழ்ந்து புறப்பட்டனர்।

Verse 30

नानायुधाढ्याः परमप्रकाशा महोत्सवश्शंभुजयं वदंतः । ययुः पुरस्तस्य महेश्वरस्य तदेन्द्रपद्मोद्भवविष्णुमुख्याः

பலவகை ஆயுதங்களால் நிறைந்தும் பேரொளியால் பிரகாசித்தும், பெருவிழாவில் “சம்புவுக்கு ஜயம்!” என்று முழங்கியபடி, அவர்கள் அந்த மகேஸ்வரனின் முன் சென்றனர்—இந்திரன், தாமரையில் பிறந்த பிரம்மா, விஷ்ணு முதன்மையாயினர்।

Verse 31

जहृषुर्मुनयस्सर्वे दंडहस्ता जटाधराः । ववृषुः पुष्पवर्षाणि खेचरा सिद्धचारणाः

தண்டம் ஏந்தி ஜடாமுடி தரித்த எல்லா முனிவரும் மகிழ்ந்தனர்; ஆகாயத்தில் உலாவும் சித்தர்-சாரணர் மலர்மழை பொழிந்தனர்।

Verse 32

पुत्रत्रयं च विप्रेन्द्रा व्रजन्सर्वे गणेश्वराः । तेषां संख्या च कः कर्तुं समर्थो वच्मि कांश्चन

ஓ பிராமணச் சிறந்தவரே, அந்த கணேஸ்வரர்கள் அனைவரும் தங்கள் மூன்று புதல்வர்களுடன் முன்னே சென்றனர். அவர்களின் எண்ணிக்கையை யார் கணிக்க வல்லார்? நான் சிலரையே கூறுகிறேன்।

Verse 33

गणेश्वरैर्देवगणैश्च भृङ्गी समावृतस्सर्वगणेन्द्रवर्यः । जगाम योगांस्त्रिपुरं निहंतुं विमानमारुह्य यथा महेन्द्रः

கணேஸ்வரர்களாலும் தேவகணங்களாலும் ப்ருங்கியாலும் சூழப்பட்ட, எல்லா கணநாயகர்களிலும் சிறந்த அவர், யோகசக்தியால் திரிபுரத்தை அழிக்க விண்ணூர்தியில் ஏறி புறப்பட்டார்—மகேந்திரன் தன் வானரதத்தில் ஏறுவது போல।

Verse 34

केशो विगतवासश्च महाकेशो महाज्वरः । सोमवल्लीसवर्णश्च सोमदस्सनकस्तथा

அவர் கேசன்; அவர் விகதவாசன்; அவர் மகாகேசன், மகாஜ்வரன். அவர் சோமவல்லியின் நிறமுடையவர்; சோமத்தை அருள்பவர்; மேலும் அவர் சனகனும் ஆவார்।

Verse 35

सोमधृक् सूर्यवर्चाश्च सूर्यप्रेषणकस्तथा । सूर्याक्षस्सूरिनामा च सुरस्सुन्दर एव च

அங்கே சோமத்ருக், சூர்யவர்சா, மேலும் சூர்யப்ரேஷணகனும் இருந்தனர். அதுபோல சூர்யாக்ஷ, சூரிநாமா, சுர, சுந்தரனும் இருந்தனர்.

Verse 36

प्रस्कंदः कुन्दरश्चंडः कंपनश्चातिकंपनः । इन्द्रश्चेन्द्रजवश्चैव यंता हिमकरस्तथा

(அவர்கள்) பிரஸ்கந்த, குந்தர, சண்ட, கம்பன, அதிகம்பன; இந்திரன் மற்றும் இந்திரஜவனும்; மேலும் யந்தா, ஹிமகரனும் இருந்தனர்.

Verse 37

शताक्षश्चैव पंचाक्षः सहस्राक्षो महोदरः । सतीजहुश्शतास्यश्च रंकः कर्पूरपूतनः

அங்கே சதாக்ஷ, பஞ்சாக்ஷ, ஸஹஸ்ராக்ஷ, மஹோதர; அதுபோல சதீஜஹு, சதாஸ்ய, ரங்க, கர்ப்பூரபூதன எனும் வீரர்களும் இருந்தனர்—போர்க்களத்தில் தோன்றிய சிவகணங்களின் வல்லமைமிக்க உறுப்பினர்கள்.

Verse 38

द्विशिखस्त्रिशिखश्चैव तथाहंकारकारकः । अजवक्त्रोऽष्टवक्त्रश्च हयवक्त्रोऽर्द्धवक्त्रकः

அவர் இரு-சிகை உடையவரும், மும்முனைச் சிகை உடையவரும்; அஹங்காரத்தை உண்டாக்குபவரும் ஆவார். அவர் ஆட்டுமுகன், எட்டுமுகன், குதிரைமுகன், அரைமுகனும் கூட.

Verse 39

इत्याद्या गणपा वीरा बहवोऽपरिमेयकाः । प्रययुः परिवार्येशं लक्ष्यलक्षणवर्जिताः

இவ்வாறு அந்த வீர கணங்களும், எண்ணிலடங்காத பலரும், தம் ஈசனைச் சூழ்ந்து புறப்பட்டனர்; குறிவைக்கும் அடையாளங்களற்றவர்களாய் போரில் முன்னேறினர்.

Verse 40

समावृत्य महादेवं तदापुस्ते पिनाकिनम् । दग्धुं समर्था मनसा क्षणेन सचराचरम्

அப்போது அவர்கள் பினாகம் ஏந்திய மகாதேவனைச் சூழ்ந்து நெருங்கினர். அவர்கள் அவ்வளவு வல்லமை உடையவர்கள்; மனத்தின் சங்கல்பம் மட்டும் கொண்டு ஒரு கணத்தில் சராசரமாய் உள்ள முழு உலகையும் எரித்தழிக்கக் கூடியவர்கள்.

Verse 41

दग्धुं जगत्सर्वमिदं समर्थाः किंत्वत्र दग्धुं त्रिपुरं पिनाकी । रथेन किं चात्र शरेण तस्य गणैश्च किं देवगणैश्च शम्भोः

அவர்கள் முழு உலகையும் எரிக்க வல்லவர்கள்; ஆனால் இங்கே திரிபுரத்தை எரிக்க பினாகி ரதமும் ஒரே அம்பும் வேண்டுமெனத் தோன்றுவது ஏன்? அப்படியானால் ஷம்புவுக்கு இவ்வுபகரணங்களோ, அவருடைய கணங்களோ, தேவர்கணங்களோ—இவற்றின் பயன் என்ன?

Verse 42

स एव दग्धुं त्रिपुराणि तानि देवद्विषां व्यास पिनाकपाणिः । स्वयं गतस्तत्र गणैश्च सार्द्धं निजैस्सुराणामपि सोऽद्भुतोतिः

ஓ வ்யாசரே! தேவர்களைப் பகைக்கும் அவர்களின் அந்தத் திரிபுரங்களை எரிக்க, பினாகபாணியான அந்தப் பரமன் தாமே அங்கே சென்றார். தம் கணங்களோடும், தேவர்களின் படைகளோடும் கூட, அளவிலா அதிசயத் தெய்வஒளியுடன் முன்னேறினார்.

Verse 43

किं तत्र कारणं चान्यद्वच्मि ते ऋषिसत्तम । लोकेषु ख्यापनार्थं वै यशः परमलापहम्

அதில் வேறு என்ன காரணம்? ஓ முனிவரிறைவர், உமக்குச் சொல்கிறேன்—உலகங்களில் வெளிப்படுத்துவதற்காகவே, சிவனின் செயல் தரும் பரம பாபநாசகமான புகழ் பிரகடனமாகிறது।

Verse 44

अन्यच्च कारणं ह्येतद्दुष्टानां प्रत्ययाय वै । सर्वेष्वपि च देवेषु यस्मान्नान्यो विशिष्यते

மேலும் ஒரு காரணம் உண்டு—தீயவர்களுக்கும் உறுதியான நம்பிக்கை உண்டாகும்படியாக. ஏனெனில் எல்லாத் தேவர்களிலும் அவரை விட உயர்ந்தவர் யாருமில்லை; எந்தத் தெய்வமும் எந்த வகையிலும் அவரை மீறாது।

Frequently Asked Questions

Brahmā presents a wondrous divine chariot to Śiva, who ascends it amid hymns; cosmic tremors and supportive interventions (bull-form bearer, charioteer steadying the reins) mark the pre-battle mobilization.

They encode the idea that Śiva’s movement and authority are carried by Vedic revelation itself—Veda becomes the living vehicle of divine action, subordinated to and animated by Śiva’s tejas.

Śiva is emphasized as Śūlin (wielder of the trident), Varada (boon-giver), Mahāprabhu (supreme lord), and especially sarvadevamaya—whose radiance is so immense that earth, mountains, and Śeṣa react.