HomeRig VedaMandala 2Sukta 12Mantra 14
Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 2.12.14: Mandala 2, Sukta 12, Mantra 14

Sukta 2.12

Rishi: Gṛtsamada (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

यः सुन्वन्तमवति यः पचन्तं यः शंसन्तं यः शशमानमूती । यस्य ब्रह्म वर्धनं यस्य सोमो यस्येदं राधः स जनास इन्द्रः ॥

yaḥ sunvantam avati yaḥ pacantaṃ yaḥ śaṃsantaṃ yaḥ śaśamānam ūtī | yasya brahma vardhanaṃ yasya somo yasyedaṃ rādhaḥ sa janāsa indraḥ ||

சோமத்தைப் பிழிபவனைப் பாதுகாப்பவன்; ஹவியைச் சமைப்பவனைப் பாதுகாப்பவன்; பாடிப் புகழ்பவனைப் பாதுகாப்பவன்; தன் ஊதியால் தன்னை அடக்க முயல்வவனைப் பாதுகாப்பவன். யாருடைய வளர்ச்சி ‘ப்ரஹ்ம’ (ஊக்கமூட்டும் வாக்கு), யாருடையது சோமம், யாருடையது இவ்விராதஸ் (நிறைவு/செல்வம்)—மக்களே, அவனே இந்திரன்.

यःwho (he who)
यः:
सम्बन्ध/निर्देशक (यः = ‘who’), कर्तृ-सूचक
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुन्वन्तम्the one pressing (Soma)
सुन्वन्तम्:
कर्म
TypeParticiple (verbal adjective)
Root√सु (सवने) → सुन्वत् (वर्तमान-कृदन्त, शतृ)
अवतिprotects, helps
अवति:
क्रिया (कर्तृ-सम्बन्धः: इन्द्रः)
TypeVerb
Root√अव् (रक्षणे/पालने)
यःwho
यः:
निर्देशक
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पचन्तम्the one cooking (offering)
पचन्तम्:
कर्म
TypeParticiple (verbal adjective)
Root√पच् (पाके) → पचत् (वर्तमान-कृदन्त, शतृ)
यःwho
यः:
निर्देशक
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शंसन्तम्the one praising, reciting
शंसन्तम्:
कर्म
TypeParticiple (verbal adjective)
Root√शंस् (स्तुतौ/प्रशंसायाम्) → शंसत् (वर्तमान-कृदन्त, शतृ)
यःwho
यः:
निर्देशक
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शशमानम्the zealous/striving one
शशमानम्:
कर्म
TypeParticiple (verbal adjective)
Root√शम् (शमने/शान्तौ) → शशमान (परिपूर्ण/वर्धमान-भावकृदन्त; RV-प्रयोगः ‘striving/zealous’)
ऊतीwith help, by aid
ऊती:
करण (सहाय-रूपेण)
TypeNoun
Rootऊति (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक; ‘help, aid’)
यस्यwhose
यस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ब्रह्मsacred formulation/prayer
ब्रह्म:
कर्तृ (वाक्ये ‘वर्धनम्’ इत्यस्य विषयः)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)
वर्धनम्increase, strengthening
वर्धनम्:
विधेय/विशेषण-भावः (ब्रह्मणः)
TypeNoun
Rootवर्धन (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक; √वृध् ‘to grow’ से)
यस्यwhose
यस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सोमःSoma (pressed drink/deity)
सोमः:
कर्तृ/विषय
TypeNoun
Rootसोम (पुंलिङ्ग-प्रातिपदिक)
यस्यwhose
यस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इदम्this
इदम्:
निर्देश/विषय
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
राधःbounty, gift, wealth
राधः:
कर्तृ/विषय (फल/दान-रूपम्)
TypeNoun
Rootराधस् (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)
सःhe
सः:
वाक्य-समाप्ति/निर्देश (यः… सः…)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जनासःpeople
जनासः:
सम्बोधन/उद्देश्य (हे जनाः = O people)
TypeNoun
Rootजन (पुंलिङ्ग-प्रातिपदिक; RV बहुवचन ‘जनासः’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ (अवति इत्यस्य)
TypeNoun
Rootइन्द्र (पुंलिङ्ग-प्रातिपदिक)

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App