Sukta 44
Sukta 10.44
Indra
Trishtubh (probable; needs metrical confirmation)
இந்த ஸூக்தம் இந்திரனை அழைக்கும் வேண்டுதலாகும்—தன்னைத் தானே அடக்கி ஆளும், ṛta (தர்ம/ஒழுங்கு)-ஒத்துச் செல்லும் சக்தியாக அவர் சோம-ஆனந்தத்திற்குத் துரிதமாகச் செல்கிறார்; தனது பரந்த vṛṣṇi (வீரப் பெருமை/போராற்றல்) மூலம் எல்லா எதிர்ப்பையும் வென்று கடக்கிறார். இதில் புகழ்ச்சியுடன் போதனையும் பின்னப்பட்டுள்ளது: ‘முதலான, தேவரால் அழைக்கப்பட்ட’ முன்னோடிகள் கடக்கக் கடினமான மகிமையை அடைகிறார்கள்; தகுதியற்றோர் யாகத்தின் ‘படகு’ மீது ஏற இயலாமல் மூழ்குகின்றனர். இறுதி வேண்டுதல் அனைத்துத் திசைகளிலும் பாதுகாப்பாக விரிகிறது—பின்புறத்தில் இருந்து ப்ருஹஸ்பதி காக்கட்டும்; இந்திரன் தனது தோழர்களுக்காக பாதுகாப்பான, அகலமான இடத்தைத் திறக்கட்டும்.
Mantras
Mantra 1
आ यात्विन्द्रः स्वपतिर्मदाय यो धर्मणा तूतुजानस्तुविष्मान् । प्रत्वक्षाणो अति विश्वा सहांस्यपारेण महता वृष्ण्येन ॥
இந்திரன் வருக—தன் ஆளுமையின் அதிபதி—மதம் (ஆனந்த-உன்மாதம்) பெறுவதற்காக; தர்மத்தின் வழி தூண்டப்பட்டு, மாபெரும் வலிமையுடன் முன்னே பாய்வான்; அளவிலா, மாபெரும் வृष்ண்ய (வீர்ய)த்தால் எல்லா எதிர்ப்புகளையும் கடந்து செல்பவன்.
Mantra 2
सुष्ठामा रथः सुयमा हरी ते मिम्यक्ष वज्रो नृपते गभस्तौ । शीभं राजन्त्सुपथा याह्यर्वाङ्वर्धाम ते पपुषो वृष्ण्यानि ॥
உன் ரதம் உறுதியாய் நிறுவப்பட்டது; உன் இரு ஹரி (குதிரைகள்) நன்றாய் வழிநடத்தப்படுகின்றன; மனிதர்களின் அதிபதியே, உன் வஜ்ரம் உன் பிடியில் உறுதியாக நிலைத்துள்ளது. அரசனே, நல்ல பாதைகளால் விரைந்து எங்கள் பக்கம் வா; நீ பானம் அருந்தும் போது, உன் வृष்ண்ய (வீர்ய-சக்திகளை) நாம் வளர்த்திடுகிறோம்.
Mantra 3
एन्द्रवाहो नृपतिं वज्रबाहुमुग्रमुग्रासस्तविषास एनम् । प्रत्वक्षसं वृषभं सत्यशुष्ममेमस्मत्रा सधमादो वहन्तु ॥
இந்திர-வாகர்களே! மனிதர்களின் அதிபதி, வஜ்ரபாஹு, உக்ரன்—உக்ரரும் வலிமையரும் ஏந்திச் செல்பவனை—இங்கே கொண்டு வாருங்கள். முன்னே வளர்ந்து வரும் வृषபன்; அவனுடைய ஸத்ய-ஶுஷ்மம் (உண்மையான வலிமை) உறுதியானது—ஸதமாத (பொதுவான ஆனந்தம்) உடைய தோழர்கள் அவனை இங்கே எங்களிடம் கொண்டு வரட்டும்.
Mantra 4
एवा पतिं द्रोणसाचं सचेतसमूर्जः स्कम्भं धरुण आ वृषायसे । ओजः कृष्व सं गृभाय त्वे अप्यसो यथा केनिपानामिनो वृधे ॥
இவ்வாறே நீ த்ரோணஸாசன் (ஸோம-தாரகன்), ஸசேதஸ் (விழிப்புணர்வுடையவன்)—ஊர்ஜத்தின் ஸ்கம்பம் (செழிப்பின் தூண்), அடித்தளத்தில் தாங்குபவன்—ஆகிய அந்த பதியாக வளர்கிறாய். வலிமையை வடிவமை; அதை உன்னுள் ஒன்றாக்கிக் கொள், கேனிபான (பானம் அருந்துவோர்) வளர்ச்சிக்காக நீ தூண்டும் அதிபதியாக இருக்கும்படி.
Mantra 5
गमन्नस्मे वसून्या हि शंसिषं स्वाशिषं भरमा याहि सोमिनः । त्वमीशिषे सास्मिन्ना सत्सि बर्हिष्यनाधृष्या तव पात्राणि धर्मणा ॥
எங்களிடம் செல்வங்களை கொண்டு வா; ஏனெனில் நாங்கள் உன்னையே அழைக்கிறோம். உன் ஸ்வாஶிஷ் (உன் சொந்த ஆசீர்வாதம்) கொண்டு வா; ஸோமின் (ஸோமம் பிழிபவர்கள்) அருகே வா. நீயே ஈசன்; இங்கே பர்ஹிஷ் (புனித ஆசனம்) மீது அமரு—தர்மத்தின்படி உன் பாத்திரங்கள் அசைக்கமுடியாதவை, அணுகமுடியாதவை.
Mantra 6
पृथक्प्रायन्प्रथमा देवहूतयोऽकृण्वत श्रवस्यानि दुष्टरा । न ये शेकुर्यज्ञियां नावमारुहमीर्मैव ते न्यविशन्त केपयः ॥
அவர்கள் தனித்தனியாக முன்னே சென்றனர்—தேவரால் அழைக்கப்பட்ட முதல்வர்கள்—அவர்கள் கடந்து செல்ல அரிதான புகழ்மிக்க (ஶ்ரவஸ்ய) செயல்களை நிறைவேற்றினர். ஆனால் யஜ்ஞ-நாவை ஏற இயலாதவர்கள், ஊக்கத்தில் பலவீனமானவர்கள், கீழே மூழ்கினர்; கெபயः (நடுக்கம்/அச்சம் கொண்டோர்) ஆகி அவர்கள் கீழுள்ள வெள்ளப்பெருக்கில் புகுந்தனர்.
Mantra 7
एवैवापागपरे सन्तु दूढ्योऽश्वा येषां दुर्युज आयुयुज्रे । इत्था ये प्रागुपरे सन्ति दावने पुरूणि यत्र वयुनानि भोजना ॥
ஆகவே மற்றவர்கள் பின்னே விடப்படட்டும், அழுத்தப்பட்டு தாழ்த்தப்படட்டும்—யாருடைய குதிரைகள் துர்யுஜ் (தவறாகப் பூட்டப்பட்டவை), முறையாக இணைக்க இயலாதவை. ஆனால் முன்னிலும் உயரிலும் இருப்போர் தானத்திற்குரியோர்; அங்கே பல தானங்கள் உண்டு, அங்கே வயுனானி (ஒழுங்குபடுத்திய விவேக-வழிகள்)யே போகங்களாகின்றன.
Mantra 8
गिरीँरज्रान्रेजमानाँ अधारयद्द्यौः क्रन्ददन्तरिक्षाणि कोपयत् । समीचीने धिषणे वि ष्कभायति वृष्णः पीत्वा मद उक्थानि शंसति ॥
அவர் நடுங்கும் மலைகளையும் குலுங்கும் உயர்முனைகளையும் தாங்கினார்; த்யௌः (வானம்) தானே முழங்கியது, அந்தரிக்ஷப் பகுதிகள் கலக்கமடைந்தன. சமீசீனமான திஷணே (ஊக்கத்தின் இரட்டை ஆற்றல்கள்) யில் அவர் விரிந்த உறுதியான ஆதாரத்தை நிறுவுகிறார்; வृषண், மது/மத (பரவச-ரசம்) அருந்தி, உக்தானி (ஸ்தோத்திரப் பாடல்கள்) உரைக்கிறான்.
Mantra 9
इमं बिभर्मि सुकृतं ते अङ्कुशं येनारुजासि मघवञ्छफारुजः । अस्मिन्त्सु ते सवने अस्त्वोक्यं सुत इष्टौ मघवन्बोध्याभगः ॥
உமக்காக நான் இந்தச் சீராகச் செய்யப்பட்ட, சுக்ருத அங்குசத்தைத் தாங்குகிறேன்—அதனால், ஓ மகவன், நீ குதிரைக் குளம்பின் கட்டுப்பாட்டை உடைத்துத் திறக்கிறாய். இந்த உன் சவனத்தில் உனக்குக் ‘ஓக்ய’ எனும் இல்லநெருக்கம் உண்டாகட்டும்; சுத சோமத்திலும் இஷ்டியிலும், ஓ மகவன், பாகம் வழங்குபவனாக விழித்தெழு.
Mantra 10
गोभिष्टरेमामतिं दुरेवां यवेन क्षुधं पुरुहूत विश्वाम् । वयं राजभिः प्रथमा धनान्यस्माकेन वृजनेना जयेम ॥
கோ-ஒளிக்கதிர்களால் நாம் அந்த வளைந்த, தீய மதி (துறேவா) யைத் தாண்டுவோமாக; யவத்தால், ஓ புருஹூத, எல்லாப் பசியையும் வெல்வோமாக. அரசிய சக்திகளுடன் நாம் முதன்மையான செல்வங்களை வெல்வோமாக; நம் சொந்த வ்ரஜன (ஒழுங்கமைந்த படை) மூலம் நாம் வெற்றி பெறுவோமாக.
Mantra 11
बृहस्पतिर्नः परि पातु पश्चादुतोत्तरस्मादधरादघायोः । इन्द्रः पुरस्तादुत मध्यतो नः सखा सखिभ्यो वरिवः कृणोतु ॥
பிருஹஸ்பதி எங்களைப் பின்னால் இருந்து, மேலும் மேலிருந்தும் கீழிருந்தும், தீங்கு விளைவிக்கும் சக்திகளிலிருந்து காத்தருள்வாராக. இந்திரன் முன்புறத்திலும் நடுவிலும்—நண்பன்—தன் நண்பர்களுக்காக ‘வரிவஸ்’ எனும் விரிந்த இடத்தையும், சுதந்திரச் செல்லுதலையும், பாதுகாப்பான பாதையையும் அமைப்பானாக.
Inside Sukta 44
How it unfolds
- Where it opens
A direct summons to Indra as the law-aligned, self-mastering power who comes for ecstatic strength and overcomes all resistance.
- Development
Praise expands into a moral-ritual lesson: the worthy, god-called pioneers achieve difficult glory, while the unprepared cannot ‘mount the sacrificial boat’ and are overwhelmed.
- Climax
The hymn’s teaching crystallizes in the stark image of boarding versus sinking—participation in yajña and inner readiness determine passage through the flood of difficulty.
- Where it settles
It ends with a comprehensive protection formula: Bṛhaspati guards from multiple directions, while Indra, the Friend, opens ‘wide space’ and secure passage for his friends.
The deity: Indra
- In the VedaIndra is praised as the mighty, impetuous Vṛtra-slayer and Soma-drinker, ‘svapati’ (lord of his own power), who advances by dharma (right order) and breaks through every sahas (resistance). He is a friend and leader who grants ‘varivas’—wide space, freedom, and safe passage—for those aligned with the sacrifice.
- Cosmic functionHe embodies victorious force that restores and maintains ṛta/dharma by defeating obstructive powers, releasing movement, waters, and paths, and enabling the community’s success in battle and ritual.
- Inner significancePsychologically, Indra represents awakened courage and executive will: the capacity to surge forward under inner law, overcome inertia and fear, and ‘make space’ (varivas) for clarity, progress, and communal harmony.
The seer
- Anukramaṇī-attributed: UnknownThis hymn is notable less for a named family seer and more for its didactic imagery—especially the contrast between the god-called pioneers and those unable to mount the yajñiya ‘boat’—used to sharpen the hymn’s call to disciplined participation in Indra’s rite.
Famous verses
indraḥ svapatir madāya
yajñiyāṃ nāvam āruham
sakhā sakhibhyo varivaḥ kṛṇotu
Attributes of the deity
- Soma-inspired strength (mada)
- Self-mastery (svapati)
- Heroic power (vṛṣṇi)
- Breaker of resistance and obstruction
- Friend and protector of companions
- Giver of wide space and safe passage (varivas)
Also by this seer
- No secure additional hymns can be assigned to a specific rishi on the basis of RV 10.44 alone; Mandala 10 contains many late and anonymous/uncertain attributions in the Anukramaṇī tradition.
The rite, step by step
- Āvāhana (invitation): call Indra to come for the exhilaration of Soma and to manifest his vast heroic power (cf. 10.44.1).
- Stuti (praise): recount Indra’s capacity to surpass all resistances and to lead the worthy to glory.
- Upadeśa/didaxis: recite the exemplum of the ‘first, god-called’ who succeed versus those unable to board the yajñiya boat (cf. 10.44.6), reinforcing fitness, resolve, and correct participation.
- Yajña-sambandha: reaffirm alignment with dharma/ṛta and the communal nature of Indra’s friendship.
- Rakṣā-prārthanā (protective prayer): invoke all-direction guarding—Bṛhaspati behind/above/below and Indra before/within—requesting varivas (cf. 10.44.11).
Offerings
- Soma libation (where applicable)
- Ghṛta (ghee) into the fire
- Oblations with Indra-invocations (havis)
- Optional: prayers for protection and safe passage for the yajamāna and companions
Frequently Asked Questions
It invites Indra to come to the offering in his exhilarated strength, to overcome every resistance, and to create “wide space” (varivas)—safe freedom and passage—for the worshippers.
It is a metaphor for the yajña as a means of crossing difficulty: those who are ready and capable “board” it and achieve glory, while the unprepared fail to embark and are overwhelmed.
The closing verse forms a protective pairing: Bṛhaspati safeguards from behind and from above/below, while Indra protects from the front and within, together ensuring secure passage for the community.
Ask anything about Sukta 44 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
