Ramayana — Ayodhya Kanda, Sarga 114, Shloka 23
अयोध्याप्रवेशः
Bharata Enters Ayodhya and Perceives the City’s Desolation
वारुणीमदगन्धश्च माल्यगन्धश्च मूर्छितः। धूपितागुरुगन्धश्च न प्रवाति समन्ततः।।2.114.23।।
vāruṇīmadagandhaś ca mālyagandhaś ca mūrchitaḥ | dhūpitāgurugandhaś ca na pravāti samantataḥ || 2.114.23 ||
இப்போது எங்கும் அந்தத் தென்றல் வீசவில்லை; முன்பு வாருணி மதுவின் மயக்க மணமும், மலர்மாலைகளின் வாசனையும், தூபத்தில் மணக்கும் அகிறின் நறுமணமும் பரவச் செய்த காற்று இனி இல்லை।
The breeze no longer carries the intoxicating odour of spirituous liquor, the pervading fragrance of flower garlands and agaru (incense).
FAQs
The verse contrasts lawful joy with grief-born restraint: when dharma is violated, society instinctively abandons indulgence and adornment, reflecting a collective conscience.
Bharata lists sensory signs of celebration that are missing in Ayodhya—no festive fragrances carried by the wind.
Bharata’s discernment: he infers a moral and emotional upheaval from subtle public signs, seeking an honest explanation.