The Description of the Skanda Purāṇa’s Anukramaṇī (Index/Summary)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । श्रृणु वत्स प्रवक्ष्यामि पुराणं स्कन्दसंज्ञकम् । यस्मिन्प्रतिपदं साक्षान्महादेवो व्यवस्थितः ॥ १ ॥

பிரம்மா கூறினார்— மகனே, கேள்; நான் ஸ்கந்தம் எனப்படும் புராணத்தை உரைப்பேன்; அதில் ஒவ்வொரு அடியிலும் சாக்ஷாத் மகாதேவன் நிலைபெற்றிருக்கிறார் ॥१॥

Verse 2

पुराणे शतकोटो तु यच्छैवं वर्णितं मया । लक्षं तस्यार्थं जातस्य सारो व्यासेन कीर्तितः ॥ २ ॥

நான் நூறு கோடி செய்யுள்களுள்ள அந்தப் புராணத்தில் வர்ணித்த சிவதத்துவத்தின் பொருள்-மொத்தத்தின் சாரத்தை, வியாசர் ஒரு லட்சம் செய்யுள்களில் அறிவித்தார் ॥२॥

Verse 3

स्कन्दाह्वयस्तत्र खण्डाः सप्तैव परिकल्पिताः । एकाशीतिसहस्रं तु स्कान्दं सर्वोघकृतंनम् ॥ ३ ॥

ஸ்கந்தம் எனப்படும் அந்தப் புராணத்தில் ஏழு காண்டங்கள் அமைக்கப்பட்டுள்ளன. எண்பத்தொன்றாயிரம் செய்யுள்களுள்ள ஸ்காந்தம் எல்லாப் பாப-தாப ஓட்டத்தையும் வெட்டித் தள்ளும் எனப் போற்றப்படுகிறது ॥३॥

Verse 4

यः श्रृणोति पठेद्वापि स तु साक्षाच्छिवः स्थितः । यत्र माहेश्वरा धर्माः षण्मुखेन प्रकाशिताः ॥ ४ ॥

இதைக் கேட்பவனோ அல்லது ஓதுபவனோ சாக்ஷாத் சிவனாகவே நிலைபெறுகிறான்; ஏனெனில் இங்கு மாஹேஸ்வர தர்மங்கள் ஷண்முகனால் வெளிப்படுத்தப்பட்டுள்ளன ॥४॥

Verse 5

कल्पे तत्पुरुषे वृत्ताः सर्वसिद्धिविधायकाः । तस्य माहेश्वरश्चाथ खंडः पापप्रणाशनः ॥ ५ ॥

தத்புருஷம் எனும் கல்பத்தில் எல்லாச் சித்திகளையும் அளிக்கும் வரலாறுகள் கூறப்பட்டுள்ளன; அதில் பாபநாசகமான மாஹேஸ்வர காண்டமும் உள்ளது॥५॥

Verse 6

किंचिन्न्यूनार्कसाहस्रो बहुपुण्यो बृहत्कथः । सुचरित्रशतैर्युक्तः स्कन्दमाहात्म्यसूचकः ॥ ६ ॥

பிருஹத்கதை ஆயிரம் சுலோகங்களுக்கு சற்றுக் குறைவு; மிகப் புண்ணியமானது, நூற்றுக் கணக்கான நற்கதைகளால் நிறைந்தது, ஸ்கந்தரின் மஹிமையைச் சுட்டுகிறது॥६॥

Verse 7

यत्र केदारमाहात्म्ये पुराणोपक्रमः पुरा । दक्षयज्ञकथा पश्चाच्छिवलिंगार्चने फलम् ॥ ७ ॥

அங்கே கேதார மாஹாத்ம்யத்தில் பழைய முறையிலே புராணம் தொடங்குகிறது; பின்னர் தக்ஷ யாகக் கதை, அதன் பின் சிவலிங்க ஆராதனையின் பலன் கூறப்படுகிறது॥७॥

Verse 8

समुद्रमथनाख्यानं देवेंद्रचरितं ततः । पार्वत्याः समुपाख्यानं विवाहस्तदनंतरम् ॥ ८ ॥

பின்னர் சமுத்திர மத்தனக் கதை மற்றும் தேவேந்திரன் (இந்திரன்) செயல்கள் கூறப்படுகின்றன; அதன் பின் பார்வதியின் உபாக்யானம், அடுத்ததாக திருமணம்॥८॥

Verse 9

कुमारोत्पत्तिकथनं ततस्तारकसंगरः । ततः पाशुपताख्यानं चंडाख्यानसमन्वितम् ॥ ९ ॥

பின்னர் குமாரன் (ஸ்கந்தன்) தோற்றக் கதை, அதன் பின் தாரகனுடன் போர்; அடுத்து சண்ட உபாக்யானத்துடன் கூடிய பாசுபத ஆக்யானம் கூறப்படுகிறது॥९॥

Verse 10

द्यूतप्रवर्तनाख्यानं नारदेन समागमः । ततः कुमारमाहात्म्ये पंचतीर्थकथानकम् ॥ १० ॥

இதில் சூதாட்டம் (த்யூதம்) தோன்றிய வரலாறு, பின்னர் நாரதருடன் சந்திப்பு; அதன் பின் சனத்குமார மஹாத்ம்யத்தில் ஐந்து தீர்த்தங்களின் கதையும் கூறப்படுகிறது.

Verse 11

धर्मवर्मनृपाख्यानं नदीसागरकीर्तनम् । इंद्रद्युम्नकथा पस्चान्नाडीजंघकथान्वितम् ॥ ११ ॥

இதில் தர்மவர்மன் அரசரின் வரலாறு, நதிகளும் கடலும் பற்றிய கீர்த்தனம்; பின்னர் இந்திரத்யும்னன் கதை—அதனுடன் நாடீஜங்கன் நிகழ்வும் இணைந்துள்ளது.

Verse 12

प्रादुर्भावस्ततो मह्याः कथा दमनकस्य च । महीसागरसंयोगः कुमारेशकथा ततः ॥ १२ ॥

அடுத்து பூமியின் தோற்றக் கதை, மேலும் தமனகனின் வரலாறு; பின்னர் பூமி–கடல் சங்கம நிகழ்வு, அதன் பின் குமாரேசன் கதையும் வருகிறது.

Verse 13

ततस्तारकयुद्धं च नानाख्यानसमन्वितम् । वधश्च तारकस्याथ पंचलिंगनिवेशनम् ॥ १३ ॥

பின்னர் பல உபகதைகளுடன் கூடிய தாரகப் போர்; அதன் பின் தாரகனின் வதம், மேலும் ஐந்து லிங்கங்களின் நிறுவலும் கூறப்படுகிறது.

Verse 14

द्वीपाख्यानं ततः पुण्यमूर्द्धलोकव्यवस्थितिः । ब्रह्मांडस्थितिमानं च वर्करेशकथानकम् ॥ १४ ॥

பின்னர் புனிதமான தீவுகளின் (த்வீபங்கள்) வரலாறு, மேலுலகங்களின் ஒழுங்கமைப்பு; பிரபஞ்ச முட்டையின் (பிரஹ்மாண்டம்) அமைப்பும் அளவும், மேலும் வர்கரேசன் கதையும் கூறப்படுகிறது.

Verse 15

महाकालसमुद्भूतिः कथा चास्य महाद्भुता । वासुदेवस्य माहात्म्यं कोटितीर्थं ततः परम् ॥ १५ ॥

அதன்பின் மகாகாலன் தோற்றத்தின் மிக அதிசயமான கதை வருகிறது; பின்னர் வாசுதேவனின் மகிமை, அதன் பின் பரம புண்ணியத் தலமான கோடிதீர்த்தத்தின் சிறப்பு கூறப்படுகிறது।

Verse 16

नानातीर्थसमाख्यानं गुप्तक्षेत्रे प्रकीर्तितम् । पांडवानां कथा पुण्या महाविद्याप्रसाधनम् ॥ १६ ॥

குப்தக்ஷேத்திரம் தொடர்பாக பல தீர்த்தங்களின் வரலாறு கூறப்பட்டுள்ளது. பாண்டவர்களின் புண்ணியக் கதை மகாவித்யா சாதனைக்கு துணையாகும்.

Verse 17

तीर्थयात्रासमाप्तिश्च कौमारमिदमद्भुतम् । अरुणाचलमाहात्म्यं सनकब्रह्मसंकथा ॥ १७ ॥

தீர்த்தயாத்திரை விவரத்தின் நிறைவு, இந்த அதிசயமான குமார உபதேசம், அருணாசலத்தின் மகிமை, மேலும் சனகன்–பிரம்மா புனித உரையாடல்—இவை அனைத்தும் உள்ளன।

Verse 18

गौरीतपः समाख्यानं तत्तत्तीर्थनिरूपणम् । माहिषासुरमाख्यानं वधश्चास्य महाद्भुतः ॥ १८ ॥

கௌரியின் தவத்தின் கதை, அந்தந்த தீர்த்தங்களின் விளக்கம், மகிஷாசுரன் வரலாறு, மேலும் அவனுடைய மிக அதிசயமான வதம்—இவை அனைத்தும் இதில் உள்ளன।

Verse 19

द्रोणाचले शिवास्थानं नित्यदापरिकीर्तितम् । इत्येष कथितः स्कांदे खंडो माहेश्वरोऽद्भुतः ॥ १९ ॥

த்ரோணாசலத்தில் சிவனின் திருத்தலம் எந்நாளும் புகழ்பெற்றதாகப் போற்றப்படுகிறது. இவ்வாறு ஸ்கந்தபுராணத்தில் அதிசயமான மாஹேஸ்வர-கண்டம் கூறப்பட்டுள்ளது।

Verse 20

द्वितीयो वैष्णवः खंडस्तस्याख्यानानि मे शुणु । प्रथमं भूमिवाराहसमाख्यानं प्रकीर्तितम् ॥ २० ॥

இரண்டாம் பகுதி வைஷ்ணவ-கண்டம்; அதன் புராணக் கதைகளை என்னிடமிருந்து கேள். முதலில் பூமியை உயர்த்திய வராஹ அவதாரத்தின் புகழ்பெற்ற வரலாறு உரைக்கப்படுகிறது॥२०॥

Verse 21

यत्र वेंकटकुध्रस्य माहात्म्यं पापनाशनम् । कमलायाः कथा पुण्या श्रीनिवासस्थितिस्ततः ॥ २१ ॥

அங்கே வெங்கட மலைக்கான பாபநாசக மஹாத்மியம் உள்ளது; கமலா (லக்ஷ்மி) தேவியின் புனிதக் கதை உள்ளது; அதன் பின் ஸ்ரீநிவாசனின் திருத்தல நிலை விளக்கப்படுகிறது॥২১॥

Verse 22

कुला लाख्यानकं चात्र सुवर्णमुखरी कथा । नानाख्यानसमायुक्ता भारद्वाजकथाद्भुता ॥ २२ ॥

இங்கே ‘குல-ஆக்யானகம்’ எனப்படும் வரலாறு, ‘சுவர்ணமுகரி’ கதையும், பல ஆக்யானங்களால் செழித்த பாரத்வாஜரின் அதிசயக் கதையும் உள்ளது॥২২॥

Verse 23

मतंगांजनसंवादः कीर्तितः पापनाशनः । पुरुषोत्तममाहात्म्यं कीर्तितं चोत्कले ततः ॥ २३ ॥

மதங்கர்–அஞ்சனா உரையாடல் பாபநாசகமாகப் பாடப்பட்டுள்ளது; அதன் பின் உத்கல (ஒடிசா) நாட்டில் புருஷோத்தமனின் மஹாத்மியமும் உரைக்கப்பட்டுள்ளது॥২৩॥

Verse 24

मार्कंडेयसमाख्यानमंबरीषस्य भूपतेः । इंद्रद्युम्नस्य चाख्यानं विद्यापतिकथा शुभा ॥ २४ ॥

மார்கண்டேயரின் புனித ஆக்யானம், அரசன் அம்பரீஷரின் வரலாறு, இந்திரத்யும்னனின் கதை, மேலும் வித்யாபதியின் மங்களமான கதை (இங்கே) உரைக்கப்படுகிறது॥২৪॥

Verse 25

जैमिनेः समुपाख्यानं नारदस्यापि वाडव । नीलकंठसमाख्यानं नरसिंहोपवर्णनम् ॥ २५ ॥

ஏ வாடவா! இங்கே ஜைமினியின் உபாக்யானம், நாரதரின் சரிதம், நீலகண்டக் கதையும், பகவான் நரசிம்மரின் வர்ணனையும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 26

अश्वमेधकथा राज्ञो ब्रह्मलोकगतिस्तथा । रथयाव्राविधिः पश्चाज्जन्मस्थानविधिस्तथा ॥ २६ ॥

இங்கே அரசனின் அச்வமேத யாகக் கதை, பிரம்மலோகப் பிராப்தி; பின்னர் ரதயாவ்ரா விதி; மேலும் ஜன்மஸ்தான விதிகளும் விளக்கப்படுகின்றன।

Verse 27

दक्षिणामूर्त्युपाख्यानं गुंडिवाख्यानकं ततः । रथरक्षाविधानं च शयनोत्सवकीर्तनम् ॥ २७ ॥

பின்னர் தக்ஷிணாமூர்த்தி உபாக்யானம், குண்டிவா நிகழ்வு, ரதரட்சா விதி, மேலும் சயனோத்ஸவக் கீர்த்தனமும் கூறப்படுகிறது।

Verse 28

श्वेतोपाख्यानमत्रोक्तं पृथुत्सवनिरूपणम् । दोलोत्सवो भगवतो व्रतं सांवत्सराभिधम् ॥ २८ ॥

இங்கே ஸ்வேத உபாக்யானம், ப்ருது விழாவின் விளக்கம்; மேலும் பகவானின் தோலோத்ஸவம் மற்றும் ‘சாம்வத்ஸர’ எனப்படும் விரதமும் போதிக்கப்படுகிறது।

Verse 29

पूजा चाकामिका विष्णोरुद्दालकनियोगतः । योगसाधनमत्रोक्तं नानायोगनिरूपणम् ॥ २९ ॥

இங்கே உத்தாலகரின் நியோகப்படி விஷ்ணுவின் அகாமிக (நிஷ்காம) பூஜை; மேலும் யோக சாதனமும் பல யோகங்களின் விளக்கமும் கூறப்படுகிறது।

Verse 30

दशावतारकथनं स्रानादिपरिकीर्तनम् । ततो बदरिकायाश्च माहात्म्यं पापनाशनम् ॥ ३० ॥

பின்பு விஷ்ணுவின் தசாவதாரக் கதையும், ஸ்நானம் முதலிய விதிகளின் கீர்த்தனமும் கூறப்படுகிறது; அதன் பின் பாபநாசினியான பதரிகாச்ரமம் (பத்ரிநாத்) மகிமை விளக்கப்படுகிறது।

Verse 31

अग्न्यादितीर्थमाहात्म्यं वैनतेयशिलाभवम् । कारणं भगवद्वासे तीर्थं कापालमोचनम् ॥ ३१ ॥

அக்ன்யாதி தீர்த்தத்தின் மகிமை—வைநதேயன் (கருடன்) தொடர்புடைய பாறையிலிருந்து தோன்றியது—அங்கே பகவான் வாசம் செய்வதற்குக் காரணம்; மேலும் ‘காபாலமோசன’ எனப்படும் பாபமோசக தீர்த்தம் கூறப்படுகிறது।

Verse 32

पंचधाराभिधं तीर्थं मेरुसंस्थापनं तथा । ततः कार्तिकमाहात्म्ये माहात्म्यं मदनालसम् ॥ ३२ ॥

அடுத்து ‘பஞ்சதாரா’ எனப்படும் தீர்த்தமும், மேரு நிறுவலும் கூறப்படுகிறது; பின்னர் கார்த்திக மாஹாத்ம்யத்தில் ‘மதனாலச’ எனும் மகிமை எடுத்துரைக்கப்படுகிறது।

Verse 33

धूम्रकेशसमाख्यानं दिनकृत्यानि कार्तिके । पंचभीष्मव्रताख्यानं कीर्तितं भुक्तिमुक्तिदम् ॥ ३३ ॥

தூம்ரகேசன் பற்றிய உபாக்யானம், கார்த்திக மாத தினசரி தர்மக் கடமைகள், மேலும் பஞ்ச-பீஷ்ம விரதக் கதை—போகம், மோக்ஷம் இரண்டையும் அளிப்பது—பிரசித்தமாகக் கூறப்பட்டுள்ளது।

Verse 34

ततो मार्गस्य माहात्म्ये विधानं स्नानजं तथा । पुंड्रादिकीर्तनं चात्र मालाधारणपुण्यकम् ॥ ३४ ॥

பின்னர் மார்க்க மாஹாத்ம்யத்தில் விதி-விதானமும், ஸ்நானத்தால் உண்டாகும் புண்ணியமும் விளக்கப்படுகிறது; இங்கே புண்ட்ரம் முதலிய அடையாளங்களின் கீர்த்தனமும், மாலா தரிப்பதின் புண்ணியமும் கூறப்படுகிறது।

Verse 35

पंचामृतस्नानपुण्यं घंटानादादिजं फलम् । नानापुष्पार्चनफलं तुलसीदलजं फलम् ॥ ३५ ॥

பஞ்சாமிருதத்தால் ஸ்நானம் செய்வித்த புண்ணியம், மணி ஒலி முதலியவற்றால் உண்டாகும் பலன், பலவகை மலர்களால் அர்ச்சனை செய்த பலன், துளசி இலை அர்ப்பணத்தால் பிறக்கும் பலன்—இவை அனைத்தும் கிடைக்கும்.

Verse 36

नैवेद्यस्य च माहात्म्यं हरिवासरकीर्तनम् । अखंडैकादशीपुण्यं तथा जागरणस्य च ॥ ३६ ॥

நைவேத்யம் அர்ப்பணத்தின் மகிமை, ஹரியின் புனித நாளின் கீர்த்தனம், இடையறாத ஏகாதசி விரதத்தின் புண்ணியம், மேலும் ஜாகரணத்தின் புண்ணியமும்—இங்கே கூறப்படுகிறது.

Verse 37

यस्योत्सवविधानं च नाममाहात्म्यकीर्तनम् । ध्यानादिपुण्यकथनं माहात्म्यं मथुराभवम् ॥ ३७ ॥

உற்சவங்களின் விதிமுறை, திருநாமங்களின் மகிமை கீர்த்தனம், தியானம் முதலிய சாதனைகளின் புண்ணியக் கூறல் ஆகியவை உள்ள—மதுராவில் தோன்றிய மாஹாத்மியம் இங்கே விளக்கப்படுகிறது.

Verse 38

मथुरातीर्थमाहात्म्यं पृथगुक्तं ततः परम् । वनानां द्वादशानां च माहात्म्यं कीर्तितं ततः ॥ ३८ ॥

அதன்பின் மதுரா தீர்த்தத்தின் மகிமை தனியாக உரைக்கப்பட்டது; தொடர்ந்து பன்னிரண்டு வனங்களின் மகிமையும் கீர்த்திக்கப்பட்டது.

Verse 39

श्रीमद्भागवतस्यात्र माहात्म्यं कीर्तितं परम् । वज्रशांडिल्यसंवाद अंतर्लीलाप्रकाशकम् ॥ ३९ ॥

இங்கே ஸ்ரீமத் பாகவதத்தின் உன்னத மகிமை கீர்த்திக்கப்பட்டுள்ளது—வஜ்ரர்-சாண்டில்யர் உரையாடல் வழியாக, அது இறைவனின் அந்தர்லீலையை ஒளிரச் செய்கிறது.

Verse 40

ततो माघस्य माहात्म्यं स्नानदानजपोद्भवम् । नानाख्यानसमायुक्तं दशाध्यायैर्निरूपितम् ॥ ४० ॥

அதன்பின் மாக மாதத்தின் மஹாத்மியம்—ஸ்நானம், தானம், ஜபம் ஆகியவற்றால் உண்டாகும் புண்ணியத்துடன்—பல உபாக்யானங்களோடு பத்து அத்தியாயங்களில் விளக்கப்படுகிறது।

Verse 41

ततो वैष्णवमाहात्म्ये शय्यादानादिजं फलम् । जलदा नादिविधयः कामाख्यानमतः परम् ॥ ४१ ॥

பின்பு வைஷ்ணவ மஹாத்மியத்தில் படுக்கைத் தானம் முதலிய தானங்களின் பலன் கூறப்படுகிறது; அடுத்து நீர்தானம் மற்றும் தொடர்புடைய விதிகள், பின்னர் காமாக்யானம் வருகிறது।

Verse 42

श्रुतदेवस्य चरितं व्याधोपाख्यानमद्भुतम् । तथाक्षयतृतीयादेर्विशेषात्पुण्यकीर्तनम् ॥ ४२ ॥

ஸ்ருததேவனின் சரிதமும், அதிசயமான வேடன் (வ்யாத) உபாக்யானமும் கூறப்படுகிறது; மேலும் அக்ஷய த்ருதியா முதலிய விரதங்களின் விசேஷ புண்ணியம் போற்றப்படுகிறது।

Verse 43

ततस्त्वयोध्यामाहात्म्ये चक्रब्रह्माह्वतीर्थके । सुरापापविमोक्षाख्ये तथाधारसहस्रकम् ॥ ४३ ॥

பின்பு அயோத்தியா மஹாத்மியத்தில் ‘சக்ரப்ரஹ்மாஹ்வ’ எனப்படும் தீர்த்தம், ‘சுராபாபவிமோட்ச’ எனப்படும் தீர்த்தம், மேலும் ‘ஆதார-ஸஹஸ்ரகம்’ என்பதும் விளக்கப்படுகிறது।

Verse 44

स्वर्गद्वारं चंद्रहरिधर्महर्युपवर्णनम् । स्वर्णवृष्टेरुपाख्यानं तिलोदासरयूयुतिः ॥ ४४ ॥

அதில் ‘ஸ்வர்கத்வாரம்’ என்ற நிகழ்வு, சந்த்ரஹரி மற்றும் தர்மஹரியின் வர்ணனை, பொன்ன்வீழ்ச்சி (ஸ்வர்ணவ்ருஷ்டி) உபாக்யானம், மேலும் சரயூவுடன் திலோதா சம்பவமும் உள்ளது।

Verse 45

सीताकुंडं गुप्तहरिसरंयुघर्घरान्वयः । गोप्रतारं च दुग्धोदं गुरुकुंडादिपञ्चकम् ॥ ४५ ॥

சீதா-குண்டம், குப்த-ஹரி-சரஸ், யுகர்கரா எனும் புனித நீரோடை/பரம்பரை, கோப்ரதாரமும் துக்தோதமும்—குரு-குண்டம் முதலான ஐந்துடன்—இவை நினைவு கொள்ளத்தக்க தீர்த்தங்கள்।

Verse 46

सोमार्का दीनि तीर्थानि त्रयोदश ततः परम् । गयाकूपस्य माहात्म्यं सर्वाघविनिवर्तकम् ॥ ४६ ॥

அதன்பின் சோமார்கம் முதலான பதின்மூன்று தீர்த்தங்கள்; பின்னர் கயாகூபத்தின் மஹாத்மியம் கூறப்படுகிறது; அது எல்லாப் பாவங்களையும் நீக்குகிறது।

Verse 47

मांडव्याश्रमपूर्वाणि तीर्थानि तदनन्तरम् । अजितादि मानसादितीर्थानि गदितानि च ॥ ४७ ॥

அதன்பின் மாண்டவ்ய ஆசிரமம் முதலான தீர்த்தங்கள் கூறப்பட்டன; பின்னர் அஜித முதலியனவும், மானசம் முதலான தீர்த்தங்களும் உரைக்கப்பட்டன।

Verse 48

इत्येष वैष्णवः खंडो द्वितीयः परिकीर्तितः । अतः परं ब्रह्मखंडं मरीचे श्रृणु पुण्यदम् ॥ ४८ ॥

இவ்வாறு இரண்டாம் வைஷ்ணவ-கண்டம் முறையாகப் பாடப்பட்டது. இனி, ஓ மரீசி, புண்ணியம் தரும் அடுத்த பிரம்ம-கண்டத்தை கேள்।

Verse 49

यत्र वै सेतुमाहात्म्ये फलं स्नाने क्षणोद्भवम् । गालवस्य तपश्चर्या राक्षसाख्यानकं ततः ॥ ४९ ॥

அங்கே சேது-மஹாத்மியம் உள்ளது; அங்கு நீராடலின் பலன் கணநேரத்தில் தோன்றும். பின்னர் காலவனின் தவம், அதன் பின் ராக்ஷசக் கதையும் வரும்।

Verse 50

चक्रतीर्थादिमाहात्म्यं देवीपत्तनसंयुते । वेतालतीर्थमहिमा पापनाशादिकीर्तनम् ॥ ५० ॥

தேவீபட்டணத்துடன் தொடர்புடைய சக்ரதீர்த்தம் முதலியவற்றின் மஹாத்மியம், மேலும் வேதாளதீர்த்தத்தின் மகிமை—பாபநாசம் செய்து புண்ணியபலன் அளிப்பது—இங்கேப் பாடப்படுகிறது।

Verse 51

मंगलादिकमाहात्म्यं ब्रह्मकुंडादिवर्णनम् । हनुमत्कुंडमहिमागस्त्यतीर्थभवं फलम् ॥ ५१ ॥

மங்களா முதலியவற்றின் மஹாத்மியம், பிரம்மகுண்டம் முதலிய புனித குண்டங்களின் வர்ணனை, ஹனுமத் குண்டத்தின் மகிமை, மேலும் அகஸ்த்யதீர்த்தத்தால் உண்டாகும் புண்ணியபலன் இங்கே கூறப்படுகிறது।

Verse 52

रामतीर्थादिकथनं लक्ष्मीतीर्थनिरूपणम् । शंखादितीर्थमहिमा तथा साध्यामृतादिजः ॥ ५२ ॥

ராமதீர்த்தம் முதலியவற்றின் உரை, லக்ஷ்மீதீர்த்தத்தின் விளக்கம், சங்கம் முதலிய தீர்த்தங்களின் மகிமை, மேலும் சாத்யாம்ருதம் முதலியவற்றால் தொடங்கும் வரலாறு—இவை இங்கே கூறப்படுகின்றன।

Verse 53

धनुष्कोट्यादिमाहात्म्यं क्षीरकुंडादिजं तथा । गायत्र्यादिकतीर्थानां माहात्म्यं चात्र कीर्तितम् ॥ ५३ ॥

இங்கே தனுஷ்கோடி முதலிய இடங்களின் மஹாத்மியம், க்ஷீரகுண்டம் முதலிய தலங்களின் மகிமை, மேலும் காயத்ரீ முதலிய தீர்த்தங்களின் மஹாத்மியமும் விரிவாகப் புகழப்படுகிறது।

Verse 54

रामनाथस्य महिमा तत्त्वज्ञानोपदेशनम् । यात्राविधानकथनं सेतै मुक्तिप्रदं नृणाम् ॥ ५४ ॥

ராமநாதரின் மகிமை, தத்துவஞான உபதேசம், யாத்திரை விதிகளின் விளக்கம், மேலும் சேது மனிதர்க்கு முக்தி அளிப்பது—இங்கே வர்ணிக்கப்படுகிறது।

Verse 55

धर्मारण्यस्य माहात्म्यं ततः परमुदीरितम् । स्थाणुः स्कन्दाय भगवान्यत्र तत्त्वमुपादिशत् ॥ ५५ ॥

அதன்பின் தர்மாரண்யத்தின் பரம மகிமை உரைக்கப்படுகிறது—அந்தப் புனிதத் தலத்தில் பகவான் ஸ்தாணு (சிவன்) ஸ்கந்தனுக்கு பரமத் தத்துவத்தை உபதேசித்தார்।

Verse 56

धर्मारण्यसुसंभूतिस्तत्पुण्यपरिकीर्त्तनम् । कर्म्मसिद्धेः समाख्यानं ऋषिवंशनिरूपणम् ॥ ५६ ॥

இதில் தர்மாரண்யத்துடன் தொடர்புடைய புனிதத் தோற்றம், அந்தத் தீர்த்தத்தின் புண்ணியப் புகழ்கீர்த்தனம், கர்மசித்தி அடைந்த வரலாறு, மேலும் ரிஷிவம்சங்களின் விளக்கம் கூறப்படுகிறது।

Verse 57

अप्सरस्तीर्थमुख्यानां माहात्म्यं यत्र कीर्तितम् । वर्णानामाश्रमाणां च धर्मतत्त्वनिरूपणम् ॥ ५७ ॥

அங்கே அப்ஸரஸ்தீர்த்தம் முதலிய முதன்மை தீர்த்தங்களின் மகிமை பாடப்பட்டுள்ளது; மேலும் வர்ணங்களும் ஆசிரமங்களும் சார்ந்த தர்மத்தத்துவமும் விளக்கப்பட்டுள்ளது।

Verse 58

दिवः स्थानविभागश्च बकुलार्ककथा शुभा । छत्रानन्दा तथा शांता श्रीमाता च मतंगिनी ॥ ५८ ॥

மேலும் விண்ணுலகங்களின் இடப் பிரிவு, பகுல–அர்க்கம் பற்றிய மங்களக் கதை, மற்றும் சத்ரானந்தா, சாந்தா, ஸ்ரீமாதா, மதங்கினி ஆகியோரின் வரலாறுகளும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 59

पुण्यदा च समाख्याता यत्र देव्यः समास्थिताः । इन्द्रेश्वरादिमाहात्म्यं द्वारकादिनिरूपणम् ॥ ५९ ॥

அந்தத் தலம் ‘புண்யதா’ என்றும் அழைக்கப்படுகிறது; அங்கே தேவியர் உறைகின்றனர். அங்கே இந்திரேஸ்வர முதலிய தலங்களின் மகிமையும், த்வாரகா முதலிய தீர்த்தங்களின் விளக்கமும் கூறப்படுகிறது।

Verse 60

लोहासुरसमाख्यानं गंगाकूपनिरूपणम् । श्रीरामचरितं चैव सत्यमंदिरवर्णनम् ॥ ६० ॥

இதில் லோஹாசுரன் கதையும், கங்காகூபத்தின் விளக்கமும், ஸ்ரீராமரின் புனித சரிதமும், சத்தியமந்திரத்தின் வர்ணனையும் உள்ளன।

Verse 61

जीर्णोद्धा रस्य कथनमासनप्रतिपादनम् । जातिभेदप्रकथनं स्मृतिधर्मनिरूपणम् ॥ ६१ ॥

இதில் ஜீர்ணோத்தார விதி, ஆசனங்களின் ஒழுங்கு, ஜாதி வேறுபாடுகளின் விளக்கம், மேலும் ஸ்மிருதிகளில் கூறிய தர்மத்தின் நிரூபணமும் உள்ளது।

Verse 62

ततस्तु वैष्णवा धर्मा नानाख्यानैरुदीरिताः । चातुर्मास्ये ततः पुण्ये सर्वधर्मनिरूपणम् ॥ ६२ ॥

பின்பு பல உபாக்யானங்களால் வைஷ்ணவ தர்மம் உரைக்கப்படுகிறது; அதன் பின் புண்ணியமான சாத்துர்மாஸ்ய விரதத்தில் எல்லா தர்மங்களின் ஒழுங்கான விளக்கம் உள்ளது।

Verse 63

दानप्रशंसा तत्पश्चाद्व्रतस्य महिमा ततः । तपश्चैव पूजायाः सच्छिद्रकथनं ततः ॥ ६३ ॥

அதன்பின் தானத்தின் புகழ்ச்சி, பின்னர் விரதத்தின் மகிமை, அதன் பின் தவமும் பூஜை விதியும்—அதில் ஏற்படும் குறைபாடுகள் (தோஷ-சித்ரம்) பற்றிய விளக்கமும் உள்ளது।

Verse 64

तद्वृत्तीनां भिदाख्यानं शालग्रामनिरूपणम् । भारकस्य वधोपायो वृक्षाचामहिमा तथा ॥ ६४ ॥

பின்பு அந்த நிகழ்வுகளின் வேறுபாடுகள், சாலகிராமத்தின் நிரூபணம், பாரகனை வதைக்கும் முறை, மேலும் வ்ருக்ஷாசமனம் (ஆசமனம்) எனும் நீர்சிப்பின் மகிமையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 65

विष्णोः शापश्च वृक्षत्वं पार्वत्यनुतपस्ततः । हरस्य तांडवं नृत्यं रामनामनिरूपणम् ॥ ६५ ॥

இங்கே விஷ்ணுவின் சாபத்தால் மரமாகும் நிலை, அதன் பின் பார்வதியின் தவம், ஹரனின் தாண்டவ நடனம், மேலும் ஸ்ரீராம நாமத்தின் விளக்கம் கூறப்படுகிறது।

Verse 66

हरस्य लिंगपतनं कथा बैजवनस्य च । पार्वतीजन्मचरितं तारकस्य वधोऽद्भुतः ॥ ६६ ॥

இதில் ஹரனின் லிங்கம் வீழ்ந்த நிகழ்ச்சி, பைஜவனன் கதை, பார்வதியின் பிறப்பு வரலாறு, மேலும் தாரகனின் அதிசய வதம் கூறப்படுகிறது।

Verse 67

प्रणवैश्वर्यकथनं तारकाचरितं पुनः । दक्षयज्ञसमाप्तिश्च द्वादशाक्षरभूषणम् ॥ ६७ ॥

இங்கே பிரணவம் (ஓம்) என்பதின் மகிமை, மேலாதிக்கம், மீண்டும் தாரகச் சரிதம், தக்ஷ யாகத்தின் நிறைவு, மேலும் த்வாதசாக்ஷர மந்திரம் பக்தியின் ஆபரணமாகப் போற்றப்படுகிறது।

Verse 68

ज्ञानयोगसमाख्यानं महिमा द्वादशाक्षरेः । श्रवणादिकपुण्यं च कीर्तितं शर्मदं नृणाम् ॥ ६८ ॥

ஞானயோகத்தின் விளக்கம், த்வாதசாக்ஷர மந்திரத்தின் பெருமை, மேலும் கேட்பது முதலான சாதனைகளால் உண்டாகும் புண்ணியம் கூறப்பட்டுள்ளது; அது மனிதர்க்கு அமைதியும் நலனும் தரும்।

Verse 69

ततो ब्राह्मोत्तरे भागे शिवस्य महिमाद्भुतः । पंचाक्षरस्य महिमा गोकर्णमहिमा ततः ॥ ६९ ॥

பின்னர் பிராஹ்மோத்தரப் பகுதியில் சிவனின் அதிசய மகிமை, பஞ்சாக்ஷர மந்திரத்தின் பெருமை, அதன் பின் கோகர்ணத்தின் புனித மகிமை கூறப்படுகிறது।

Verse 70

शिवरात्रैश्च महिमा प्रदोषव्रतकीर्तनम् । सोमवारव्रतं चापि सीमंतिन्याः कथानकम् ॥ ७० ॥

இங்கே சிவராத்திரி விரதங்களின் மகிமை, பிரதோஷ விரதத்தின் கீர்த்தனம், திங்கட்கிழமை விரதம், மேலும் சீமந்தினி எனும் பெண்ணின் கதையும் கூறப்பட்டுள்ளது।

Verse 71

भद्रायुत्पत्तिकथनं सदाचारनिरूपणम् । शिववर्मसमुद्देशो भद्रायूद्वाहवर्णनम् ॥ ७१ ॥

இங்கே பத்ராயுவின் தோற்றக் கதை, நல்லொழுக்கத்தின் விதிகள், சிவவர்மன் குறிப்பு, மேலும் பத்ராயுவின் திருமண வர்ணனையும் உள்ளது।

Verse 72

भद्रायुमहिमा चापि भस्ममाहात्म्यकीर्तनम् । शबराख्यानकं चैव उमामाहेश्वरं व्रतम् ॥ ७२ ॥

இங்கே பத்ராயுவின் மகிமை, பஸ்மத்தின் மாஹாத்மியக் கீர்த்தனம், சபரக் கதையும், உமா–மாஹேஸ்வர விரதமும் கூறப்பட்டுள்ளது।

Verse 73

रुद्राक्षस्य च माहात्म्यं रुद्राध्यायस्य पुण्यकम् । श्रवणादिकपुण्यं च ब्रह्मखंडोऽयमीरितः ॥ ७३ ॥

இது பிரம்மகண்டம் என உரைக்கப்படுகிறது—ருத்ராட்சத்தின் மகிமை, ருத்ராத்யாயத்தின் புண்ணியம், மேலும் கேட்குதல் முதலிய சாதனைகளால் பெறும் புண்ணியம்।

Verse 74

अतः परं चतुर्थँ तु काशीखंडमनुत्तमम् । विंध्यनारदयोर्यत्र संवादः परिकीर्तितः ॥ ७४ ॥

இதற்குப் பின் நான்காவது, ஒப்பற்ற காசீகண்டம் வருகிறது; அதில் விந்த்யன் மற்றும் நாரதரின் உரையாடல் கீர்த்திக்கப்படுகிறது।

Verse 75

सत्यलोकप्रभावश्चागस्त्यावासे सुरागमः । पतिव्रताचरित्रं च तीर्थयात्रा प्रशंसनम् ॥ ७५ ॥

இங்கே சத்தியலோகத்தின் மகிமை, அகஸ்த்ய ஆசிரமத்திற்கு தேவர்களின் வருகை, பத்திவிரதைப் பெண்ணின் மாதிரிச் சரிதம், மேலும் தீர்த்தயாத்திரையின் புகழ்ச்சி கூறப்படுகிறது।

Verse 76

ततश्च सप्तपुर्याख्या संयमिन्या निरूपणम् । बुधस्य च तथेंद्राग्न्योर्लोकाप्तिः शिवशर्मणः ॥ ७६ ॥

அதன்பின் ‘சப்தபுரி’ எனப் புகழ்பெற்ற ஏழு புனித நகரங்களின் விவரம், ஸம்யமினீயின் விளக்கம், புதனின் வரலாறு, மேலும் சிவசர்மன் இந்திர-அக்னி லோகங்களை அடைந்தமை கூறப்படுகிறது।

Verse 77

अग्नेः समुद्भवश्चैव क्रव्याद्वरुणसंभवः । गंधवत्यलकापुर्योरीश्वर्याश्च समुद्भवः ॥ ७७ ॥

ஒரு வடிவு அக்னியிலிருந்தே தோன்றுகிறது; ‘க்ரவ்யாத’ எனும் மாமிசம் உண்ணும் அக்னி வருணனிடமிருந்து பிறக்கிறது. கந்தவதீ மற்றும் அலகாபுரியிலிருந்தும் ஐஸ்வரியம் தோன்றுகிறது எனக் கூறப்படுகிறது।

Verse 78

चंद्रार्कबुधलोकानां कुजेज्यार्कभुवां क्रमात् । मम विष्णोर्ध्रुवस्यापि तपोलोकस्य वर्णनम् ॥ ७८ ॥

வரிசையாக நான் சந்திரன், சூரியன், புதன் ஆகியோரின் லோகங்களையும், செவ்வாய், குரு, வெள்ளி ஆகியோரின் உலகங்களையும் விவரித்தேன்; மேலும் என் லோகம், விஷ்ணுலோகம், துருவலோகம், தபோலோகம் ஆகியவற்றையும் கூறினேன்।

Verse 79

ध्रुवलोककथा पुण्या सत्यलोकनिरीक्षणम् । स्कंदागस्त्यसमालापो मणिकर्णीसमुद्भवः ॥ ७९ ॥

துருவலோகத்தின் புனிதக் கதை, சத்தியலோகத்தின் தரிசனம், ஸ்கந்தன்–அகஸ்த்யன் உரையாடல், மேலும் மணிகர்ணியின் தோற்றம்—இவை விவரிக்கப்படுகின்றன।

Verse 80

प्रभावश्चापि गंगाया गंगानामसहस्रकम् । वाराणसीप्रशंसा च भैरवाविर्भवस्ततः ॥ ८० ॥

இங்கு கங்கையின் மகிமை, ‘கங்கை-ஸஹஸ்ரநாமம்’, வாராணசியின் புகழ்ச்சி, பின்னர் பைரவனின் அவதாரம் (அவிர்பாவம்) கூறப்படுகிறது।

Verse 81

दंडपाणिज्ञानवाप्योरुद्भवः समनंतरम् । ततः कलावत्याख्यानं सदाचारनिरूपणम् ॥ ८१ ॥

அதன்பின் உடனே தண்டபாணி மற்றும் ஞானவாபியின் தோற்றம்; பின்னர் கலாவதியின் கதையும் சதாசாரத்தின் விளக்கமும் கூறப்படுகிறது।

Verse 82

ब्रह्मचारिसमाख्यानं ततः स्त्रीलक्षणानि च । कृत्याकृत्यविनिर्देशो ह्यविमुक्तेशवर्णनम् ॥ ८२ ॥

பின்னர் பிரம்மச்சாரியின் வரலாறு, பெண்களின் இலக்கணங்கள், செய்யவேண்டியது–செய்யக்கூடாதது என்ற தெளிவான விதிமுறை, மேலும் அவிமுக்தேசரின் வர்ணனை வருகிறது।

Verse 83

गृहस्थयोगिनो धर्माः कालज्ञानं ततः परम् । दिवोदासकथा पुण्या काशिकावर्णनं ततः ॥ ८३ ॥

அடுத்ததாக இல்லற-யோகியின் தர்மங்கள், பின்னர் காலஞானத்தின் உயர்ந்த போதனை, அதன் பின் திவோதாசனின் புண்ணியக் கதை, பின்னர் காசிகையின் வர்ணனை வருகிறது।

Verse 84

मायागणपतेश्चाथ भुवि प्रादुर्भवस्ततः । विष्णुमायाप्रपंचोऽथ दिवोदासविमोक्षणम् ॥ ८४ ॥

பின்னர் பூமியில் மாயா-கணபதியின் அவதாரம், அதன் பின் விஷ்ணுமாயையின் விரிவு, மேலும் திவோதாசனின் விமோசனம் (விடுதலை) கூறப்படுகிறது।

Verse 85

ततः पंचनदोत्पर्त्तिर्बिंदुमाधवसंभवः । ततो वैष्णवतीर्थाख्या शूलिनः काशिकागमः ॥ ८५ ॥

அதன்பின் பஞ்சநதத்தின் தோற்றமும், பிந்துமாதவனின் பிராதுர்பாவமும் கூறப்படுகின்றன. பின்னர் ‘வைஷ்ணவ தீர்த்தம்’ எனும் பகுதியும், மேலும் சூலினன் (சிவன்) காசிக்கு வருகையும் உரைக்கப்படுகின்றன।

Verse 86

जैगीषव्येन संवादो ज्येष्ठेशाख्या महेशितुः । क्षेत्राख्यानं कंदुकेशः व्याघ्रेश्वरसमुद्भवः ॥ ८६ ॥

ஜைகீஷவ்யருடன் உரையாடல், மகேசனின் ‘ஜ்யேஷ்டேச’ எனப் புகழ்பெற்ற ரூபத்தின் விளக்கம்; மேலும் வ்யாக்ரேஸ்வரத்துடன் தொடர்புடைய கந்துகேசத் தல வரலாறு கூறப்படுகிறது।

Verse 87

शैलेशरत्नेश्वरयोः कृत्तिवासस्य चोद्भवः । देवतानामधिष्टानं दुर्गासुरपराक्रमः ॥ ८७ ॥

சைலேசன், ரத்னேஸ்வரன் மற்றும் கிருத்திவாசன் ஆகியோரின் தோற்றக் கதை; தேவர்களின் அதிஷ்டானத்தின் விளக்கம்; மேலும் துர்கை–அசுரப் போரில் நிகழ்ந்த வீரச் செயல்கள் கூறப்படுகின்றன।

Verse 88

दुर्गाया विजयश्चाथ ॐकारेशस्य वर्णनम् । पुनरोंकार माहात्म्य त्रिलोचोनसमुद्भवः ॥ ८८ ॥

பின்னர் துர்கையின் வெற்றிக் கதை, ஓங்காரேசனின் வருணனை. மீண்டும் புனித ‘ஓம்’ எனும் பிரணவத்தின் மகிமை பாடப்படுவதும், திரிலோசனன் (சிவன்) தோன்றியதும்கூறப்படுகிறது।

Verse 89

केदाराख्या च धर्मेश कथा विष्णुभुजोद्भवा । वीरेश्वरसमाख्यानं गंगामाहात्म्यकीर्तनम् ॥ ८९ ॥

கேதார எனும் பகுதி; விஷ்ணுவின் புஜத்திலிருந்து தோன்றிய தர்மேசனின் கதை; வீரேஸ்வரத்தின் வரலாறு; மேலும் கங்கையின் மகிமை பாடப்படுவது கூறப்படுகிறது।

Verse 90

विश्वकर्मेशमहिमा दक्षयज्ञोद्भवस्तथा । सतीशस्यामृतेशादेर्भुजस्तंभः पराशरे ॥ ९० ॥

ஓ பராசரரே, இங்கு விஸ்வகர்மேஸ்வரரின் மகிமை, தக்ஷ யாகத்திலிருந்து எழுந்த நிகழ்ச்சி, மேலும் சதீபதி மற்றும் அம்ருதேச முதலியோரின் புஜம் உறைந்த கதையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 91

क्षेत्रतीर्थकदंबश्च मुक्तिमडपसंकथा । विश्वेशविभवश्चाथ ततो यात्रापरिक्रमः ॥ ९१ ॥

பின்பு க்ஷேத்ர-தீர்த்தங்களின் தொகுதி, முக்திமண்டபத்தின் வரலாறு, விஸ்வேசரின் வைபவம், அதன் பின் யாத்திரா-பரிக்ரம விதியும் வருகிறது।

Verse 92

अतः परं त्ववंत्याख्यं श्रृणु खंड च पंचमम् । महाकालवनाख्यानं ब्रह्मशीर्षच्छिदा ततः ॥ ९२ ॥

இனி ‘அவந்தி’ எனப்படும் ஐந்தாம் காண்டத்தை கேள்; அதன் பின் மகாகால வனத்தின் வரலாறு, பின்னர் பிரம்மாவின் தலை வெட்டப்பட்ட கதையும் வருகிறது।

Verse 93

प्रायश्चित्तविधिश्चाग्नेरुत्पत्तिश्च सुरागमः । देवदीक्षा शिवस्तोत्रं नानापातकनाशनम् ॥ ९३ ॥

இதில் பிராயச்சித்த விதிகள், அக்னியின் தோற்றம், தேவ ஆகம மரபு; தேவதீட்சை, சிவஸ்தோத்திரம், மேலும் பலவகை பாவங்களை அழிக்கும் முறைகளும் போதிக்கப்படுகின்றன।

Verse 94

कपोलमोचनाख्यानं महाकालवनस्थितिः । तीर्थं कनखलेशस्य सर्वपापप्रणाशनम् ॥ ९४ ॥

மகாகால வனத்தில் அமைந்த கபோலமோசனத்தின் வரலாறு—கனகலேசரின் இந்த தீர்த்தம் எல்லாப் பாவங்களையும் அழிப்பதாகும்।

Verse 95

कुंडमप्सरसंज्ञं च सरो रुद्रस्य पुण्यदम् । कुडवेशं च विद्याध्रं मर्कटेश्वरतीर्थकम् ॥ ९५ ॥

‘அப்ஸரா’ எனப்படும் குளம், ருத்ரரின் புண்ணியமளிக்கும் ஏரி; மேலும் குடவேசம், வித்யாதரமும், மார்கடேஸ்வர தீர்த்தமும் (அங்கே) உள்ளன.

Verse 96

स्वर्गद्वारचतुःसिंधुतीर्थं शंकरवापिका । शंकराक गन्धवतीतीर्थं पापप्रणाशनम् ॥ ९६ ॥

ஸ்வர்கத்வார எனும் தீர்த்தம், சதுஃஸிந்து எனும் புண்ணியத் தலம், சங்கரவாபிகா எனும் புனிதக் குளம், மேலும் சங்கராக-கந்தவதீ எனும் தீர்த்தம்—இவை அனைத்தும் பாவநாசிகள்.

Verse 97

दशाश्वमेधिकानंशतीर्थे च हरिसिद्धिदम् । पिशाचकादियात्रा च हनुमत्कवचेश्वरौ ॥ ९७ ॥

தசாஷ்வமேதிகா எனும் தீர்த்தம், சதீர்த்தம், மேலும் ஹரிபக்தியில் சித்தி அளிப்பது (தலம்); அதோடு பிசாசு முதலியவற்றைச் சார்ந்த யாத்திரை விதி, ஹனுமான், கவசம், ஈஸ்வரன் (விவரங்கள்) ஆகியனவும் உள்ளன.

Verse 98

महाकालेशयात्रा च वल्मीकेश्वरतीर्थकम् । शुक्रे च पञ्चमे चाख्ये कुशस्थल्याः प्रदक्षिणाः ॥ ९८ ॥

மஹாகாலேச யாத்திரை, வால்மீகேஸ்வர தீர்த்தம்; மேலும் குசஸ்தலியின் பிரதட்சிணைகள்—வெள்ளிக்கிழமையிலும் ‘பஞ்சமி’ எனப்படும் ஐந்தாம் திதியிலும்—(செய்யப்பட வேண்டும்).

Verse 99

अक्रूरसंज्ञकन्त्वेकपादं चंद्रार्कवैभवम् । करभेशाख्यतीर्थं च लटुकेशादितीर्थकम् ॥ ९९ ॥

அக்ரூர எனும் தீர்த்தம், ஏகபாத எனும் புனிதத் தலம், சந்திர-சூரிய வைபவத்தால் புகழ்பெற்ற தாமம்; கரபேச எனும் தீர்த்தம், மேலும் லடுகேச முதலிய தீர்த்தத் தலங்களும் (கூறப்படுகின்றன).

Verse 100

मार्कंडेशं यज्ञवापी सोमेशं नरकांतकम् । केदारेश्वररामेशसौभाग्येशनरार्ककम् ॥ १०० ॥

மார்கண்டேசன், யஜ்ஞவாபி, சோமேசன், நரகாந்தகன், கேதாரேஸ்வரன், ராமேசன், சௌபாக்யேசன், நரார்க்ககன்—இவை அனைத்தும் புனித நாமங்கள்; நினைவில் கொள்ளத்தக்கவை.

Verse 101

केशवार्कं शक्तिभेदं स्वर्णसारमुखानि च । ॐकारेशादितीर्थानि अंधकश्रुतिकीर्तनम् ॥ १०१ ॥

கேசவார்க்கத்தின் புனித வரலாறு, சக்தி-பேதங்களின் விளக்கம், ‘ஸ்வர்ணஸார’ எனத் தொடங்கும் பகுதிகள்; மேலும் ஓங்காரேசம் முதலான தீர்த்தங்களின் வருணனை, ‘அந்தக-ஸ்ருதி’ மரபின் கீர்த்தனம்—இவையும் கூறப்படுகின்றன.

Verse 102

कालारण्ये लिंगसंख्या स्वर्णश्रृंगाभिधानकम् । कुशस्थल्या अवंत्याश्चोज्जयिन्या अभिधानकम् ॥ १०२ ॥

காலாரண்யத்தில் ‘லிங்கஸங்க்யா’ எனும் தீர்த்தம் ‘ஸ்வர்ணச்ருங்க’ என்ற பெயராலும் புகழ்பெற்றது. மேலும் குஷஸ்தலி என்பது அவந்தியின் புகழ்பெற்ற பெயர்; அது உஜ்ஜயினி என்றும் அழைக்கப்படுகிறது.

Verse 103

पद्मावतीवै कुमुद्वत्यमरावतिनामकम् । विशालाप्रतिकल्पाभिधानं च ज्वरशांतिकम् ॥ १०३ ॥

பத்மாவதி, குமுத்வதி, அமராவதி எனப்படும்; அதுபோல விசாலா, பிரதிகல்ப—இந்நாமங்கள் (இடங்கள்/அருள்) காய்ச்சலைத் தணிப்பவையாகச் சொல்லப்படுகின்றன.

Verse 104

शिवानामादिकफलं नागोद्गीता शिवस्तुतिः । हिरण्याक्षवधाख्यानं तीर्थं सुंदरकुंडकम् ॥ १०४ ॥

சிவ நாம ஜபத்தின் தொடக்கப் பலன், நாகன் பாடிய ஸ்தோத்திரம், சிவ ஸ்துதி, ஹிரண்யாக்ஷ வதத்தின் வரலாறு, மேலும் ‘சுந்தரகுண்ட’ எனும் தீர்த்தம்—இவையே இங்கு கூறப்படும் பொருள்கள்.

Verse 105

नीलगंगापुष्कराख्यं विंध्यवासनतीर्थकम् । पुरुषोत्तमाभिधानं तु तत्तीर्थं चाघनाशनम् ॥ १०५ ॥

நீலகங்கை–புஷ்கரம் எனப் புகழ்பெற்றதும், விந்த்யவாசனத் தீர்த்தம் என அழைக்கப்படுவதும் ஆன அந்தத் தீர்த்தம் ‘புருஷோத்தமம்’ என்ற பெயராலும் பிரசித்தி பெற்று பாபநாசகமாகும்।

Verse 106

गोमती वामनं कुंडो विष्णोर्नामसहस्रकम् । वीरेश्वरसरः कालभैरवस्य च तीर्थकम् ॥ १०६ ॥

கோமதி நதி, வாமனத் தீர்த்தம், புனிதக் குண்டம், விஷ்ணுவின் ஸஹஸ்ரநாமம், வீரேஸ்வர சரோவரம், மேலும் காலபைரவத் தீர்த்தம்—இவையும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 107

महिमा नागपंचम्या नृसिंहस्य जयंतिका । कुटुम्बेश्वरयात्रा च देवसाधककीर्तनम् ॥ १०७ ॥

நாகபஞ்சமியின் மகிமை, நரசிம்ஹ ஜயந்தி, குடும்பேஸ்வர யாத்திரை, மேலும் தேவசாதகர்களின் கீர்த்தனம்—இவையும் விவரிக்கப்படுகின்றன।

Verse 108

कर्कराजाख्यतीर्थं च विघ्नेशादिसुरोहनम् । रुंद्रकुंडप्रभृतिषु बहुतीर्थनिरूपणम् ॥ १०८ ॥

கர்க்கராஜத் தீர்த்தம், வி஘்னேசர் முதலிய தேவர்களுடன் தொடர்புடைய புனித ஏற்றுமிடம், மேலும் ருத்ரகுண்டம் முதலியவற்றிலிருந்து தொடங்கி பல தீர்த்தங்களின் விவரணம் கூறப்படுகிறது।

Verse 109

यात्राष्टतीर्थजा पुण्या रेवामाहात्म्यमुच्यते । धर्मपुत्रस्य वैराग्यो मार्कंडेयेन संगमः ॥ १०९ ॥

எட்டு தீர்த்தங்களுக்கு யாத்திரை செய்தால் உண்டாகும் புண்ணியம் ரேவா (நர்மதா) மஹாத்ம்யமாகப் போற்றப்படுகிறது; மேலும் தர்மபுத்திரன் (யுதிஷ்டிரன்) வைராக்யமும் மார்கண்டேயருடன் அவன் சந்திப்பும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 110

प्राग्रीयानुभवाख्यानममृतापरिकीर्त्तनम् । कल्पे कल्पे पृथङ् नाम नर्मदायाः प्रकीर्तितम् ॥ ११० ॥

இது பழம்பெரும் அனுபவக் கதையாம்; அமுதம் போன்ற புகழ்கீர்த்தனம். ஒவ்வொரு கல்பத்திலும் நர்மதா தேவி தனித்தனிப் பெயர்களால் போற்றப்படுகிறாள்.

Verse 111

स्तवमार्षं नामेदं च कालरात्रिकथा ततः । महादेवस्तुतिः पश्चात्पृथक्कल्पकथाद्भुता ॥ १११ ॥

அடுத்து ‘ஆர்ஷ-ஸ்தவம்’ எனப்படும் முனிவர்களின் துதி வருகிறது; பின்னர் காலராத்திரி கதையும். அதன் பின் மகாதேவரின் ஸ்துதி, மேலும் தனித்தனிக் கல்பங்களின் அதிசய வர்ணனையும் வருகிறது.

Verse 112

विशल्याख्यानकं पश्चाज्जालेश्वरकथा तथा । गोरीव्रत समाख्यानं त्रिपुरज्वालनं ततः ॥ ११२ ॥

பின்னர் விசல்யா பற்றிய கதையும், ஜாலேஸ்வரர் கதையும் வருகிறது. அதன் பின் கௌரீ விரதத்தின் விளக்கம், மேலும் திரிபுர தகனத்தின் வர்ணனையும் வருகிறது.

Verse 113

देहपातविधानं च कावेरीसंगमस्ततः । दारुतीर्थं ब्रह्मावर्तं यत्रेश्वरकथानकम् ॥ ११३ ॥

உடலைத் துறக்கும் முறையும் கூறப்படுகிறது; பின்னர் காவேரி சங்கமம். தாரு தீர்த்தமும் பிரம்மாவர்த்தமும்—அங்கு ஈஸ்வரனைப் பற்றிய புனிதக் கதையுரை சொல்லப்படுகிறது.

Verse 114

अग्नितीर्थं रवितीर्थं मेघनादादिदारुकम् । देवतीर्थं नर्मदेशं कपिलाख्यं करंजकम् ॥ ११४ ॥

அக்னி தீர்த்தம், ரவி தீர்த்தம், மேகநாத முதலியவற்றால் அறியப்படும் தாருகத் தலம்; தேவ தீர்த்தம், நர்மதா தேசம், கபிலா எனும் புனித இடம், கரஞ்சகம்—இவை அனைத்தும் போற்றப்படுகின்றன.

Verse 115

कुंडलेशं पिप्पलादं विमलेशं च शूलभित् । शचीहरणमाख्या नमभ्रकस्य वधस्ततः ॥ ११५ ॥

அதில் குண்டலேசன், பிப்பலாதன், விமலேசன் ஆகியோரின் வரலாறு; மேலும் சூலபித் பற்றிய நிகழ்ச்சி; சசீ-ஹரணக் கதை, அதன் பின் நமப்ரகன் வதை கூறப்படுகிறது।

Verse 116

शूलभेदोद्भवो यत्र दानधर्माः पृथग्विधाः । आख्यानं दीर्घतपस ऋष्यश्रृंगकथा ततः ॥ ११६ ॥

அங்கே சூலபேதத்தின் தோற்றம் கூறப்படுகிறது; தானதர்மத்தின் பல வகைகள் தனித்தனியாக விளக்கப்படுகின்றன; பின்னர் தீர்கதபஸ் பற்றிய வரலாறு, அதன் பின் ருஷ்யச்ருங்க முனிவரின் கதை வருகிறது।

Verse 117

चित्रसेनकथापुण्या काशिराज्यस्य लक्षणम् । ततो देवशिलाख्यानं शबरीतीर्थकान्वितम् ॥ ११७ ॥

பின்னர் புண்ணியமளிக்கும் சித்ரசேனன் கதை, காசி அரசின் இலக்கண விளக்கம்; அதன் பின் தேவசிலா எனப்படும் வரலாறு, சபரிகளுடன் தொடர்புடைய தீர்த்தங்களோடு கூறப்படுகிறது।

Verse 118

व्याधाख्यानं ततः पुण्यं पुष्करिण्यर्कतीर्थकम् । आप्रेत्येश्वरतीर्थं च शक्रतीर्थं करोटिकम् ॥ ११८ ॥

பின்னர் புண்ணியமளிக்கும் வேடன் (வேட்டைக்காரன்) பற்றிய வரலாறு, புஷ்கரிணி மற்றும் அர்க தீர்த்தம்; மேலும் ஆப்ரேத்யேஸ்வர தீர்த்தம், சக்ர தீர்த்தம், கரோடிக எனும் புனிதத் தலம் கூறப்படுகிறது।

Verse 119

कुमारेशमगस्त्येशमानंदेशं च मातृजम् । लोकेशं धनदेशं च मंगलेशं च कामजम् ॥ ११९ ॥

குமாரேசன், அகஸ்த்யேசன், தாயால் பிறந்த ஆனந்தேசன்; மேலும் லோகேசன், தனதேசன், காமனால் பிறந்த மங்களேசன்—இவர்களை நினைவு கூறுகிறது।

Verse 120

नागेशं चापि गोपारं गौतमं शंखचूडकम् । नारदेशं नंदिकेशं वरुणेश्वरतीर्थकम् ॥ १२० ॥

மேலும் நாகேசன், கோபாரன், கௌதமன், சங்கசூடகன்; அதுபோல நாரதேசன், நந்திகேசன், வருணேஸ்வரன்—வருணேஸ்வரத் தீர்த்தமும் புனிதமாக நினைக்கப்படுக.

Verse 121

दधिस्कंदादितीर्थानि हनूमतेश्वरं ततः । रामेश्वरादि तीर्थानि सोमेशं पिंगलेश्वरम् ॥ १२१ ॥

பின்பு ததிஸ்கந்தம் முதலான தீர்த்தங்கள், அதன் பின் ஹனூமதேஸ்வரன்; மேலும் ராமேஸ்வரம் முதலான தீர்த்தங்கள், சோமேசன் மற்றும் பிங்கலேஸ்வரனும் கூறப்படுகின்றனர்.

Verse 122

ऋणमोक्षं कपिलेशं पूतिकेशं जलेशयम् । चंडार्कं यमतीर्थं च काल्होडीशं वनादिके ॥ १२२ ॥

காடு முதலான இடங்களில் ருணமோக்ஷன், கபிலேசன், பூதிகேசன், ஜலேசயன்; சண்டார்க்கன், யமதீர்த்தம், கால்ஹோடீசன்—இவை புனிதத் தலங்கள்/தெய்வநாமங்கள் எனப் போற்றப்படுகின்றன.

Verse 123

नारायणं च कोटीशं व्यासतीर्थं प्रभासकम् । नागेशसंकर्षणकं प्रश्रयेश्वरतीर्थकम् ॥ १२३ ॥

மேலும் நாராயணன், கோடீசன், வ்யாசதீர்த்தம், பிரபாசகன்; நாகேசன், சங்கர்ஷணகன், பிரஷ்ரயேஸ்வரத் தீர்த்தம்—இவையும் பாராயணம் செய்யத் தக்கவை.

Verse 124

ऐरंडीसंगमं पुण्यं सुवर्णशिलतीर्थकम् । करंजं कामहं तीर्थं भांडीरो रोहिणीभवम् ॥ १२४ ॥

ஐரண்டீ எனும் சங்கமம் புண்ணியமிக்கது; சுவர்ணசிலா தீர்த்தமும் புனிதம். மேலும் கரஞ்சம், காமஹ தீர்த்தம், ரோஹிணியுடன் தொடர்புடைய பாண்டீரமும் புகழ்பெற்றது.

Verse 125

चक्रतीर्थं दौतपापं स्कंदमांगिरसाह्वयम् । कोटितीर्थमयोन्यख्यमंगाराख्यं त्रिलोचनम् ॥ १२५ ॥

இங்கு சக்ரதீர்த்தம், பாபநாசகமான தௌதபாப தீர்த்தம், ஆங்கிரஸன் எனப் பெயர்பெற்ற ஸ்கந்தன், கோடிதீர்த்தம், அயோன்யா எனப்படும் இடம், அங்கார எனும் தீர்த்தம், மேலும் திரிலோசனன்—இவை அனைத்தும் புனித தீர்த்தநாமங்கள்; பக்தியுடன் நினைவு கொள்ளத்தக்கவை।

Verse 126

इंद्रेशं कंबुकेशं च सोमेशं कोहनं शकम् । नार्मदं चार्कमाग्नेयं भार्गवेश्वरमुत्तमम् ॥ १२६ ॥

இந்திரேசன், கம்புகேசன், சோமேசன்; கோஹனன், சகன்; நார்மதம்; மேலும் ஆர்கம், ஆக்நேயம்—இவற்றோடு சிறந்த பார்கவேசுவரன்—இந்நாமங்களை பக்தியுடன் நினைவு கொள்ள வேண்டும்।

Verse 127

ब्राह्मं दैवं च मार्गेशमादिवाराहकेश्वरम् । रामेशमथ सिद्धेशमाहल्यं कंकटेश्वरम् ॥ १२७ ॥

பிராஹ்மம், தைவம், மார்கேசன், ஆதி-வராஹகேசுவரன்; ராமேசன்; பின்னர் சித்தேசன்; ஆஹல்யா; மற்றும் கங்கடேசுவரன்—இவை புனித நாமங்கள்; பக்தியுடன் கீர்த்திக்கத் தக்கவை।

Verse 128

शाक्रं सौम्यं च नादेशं तोयेशं रुक्मिणीभवम् । योजनेशं वराहेशं द्वादशीशिवतीर्थकम् ॥ १२८ ॥

சாக்ரன், சௌம்யன், நாதேசன், தோயேசன், ருக்மிணீபவன்; யோஜனேசன், வராஹேசன்; மேலும் த்வாதசீயுடன் தொடர்புடைய புனித சிவதீர்த்தம்—இவற்றை பக்தியுடன் நினைவு கொள்ள வேண்டும்।

Verse 129

सिद्धेशं मंगलेशं च लिंगवाराहतीर्थकम् । कुण्डेशं श्वेतवाराहं गर्भावेशं रवीश्वरम् ॥ १२९ ॥

சித்தேசன், மங்களேசன்; லிங்க-வராஹ தீர்த்தம்; குண்டேசன்; ச்வேத-வராஹன்; கர்பாவேசன்; மற்றும் ரவீசுவரன்—இவையும் புனித நாமங்கள்; பக்தியுடன் நினைவு கொள்ளத்தக்கவை।

Verse 130

शुक्लादीनि च तीर्थानि हुंकारस्वामितीर्थकम् । संगमेशं नहुषेशं मोक्षणं पञ्चगोपकम् । नागशावं च सिद्धेशं मार्कण्डांक्रूरतीर्थके ॥ १३० ॥

சுக்ல முதலான தீர்த்தங்கள், ஹுங்காரஸ்வாமி-தீர்த்தம்; சங்கமேசன், நஹுஷேசன், மோக்ஷணம், பஞ்சகோபகம்; நாகசாவம், சித்தேசன்—இவை அனைத்தும் மார்கண்ட-க்ரூர தீர்த்தத்தில் உள்ளன.

Verse 131

कामोदशूलारोपाख्ये मांडव्यं गोपकेश्वरम् । कपिलेशं पिंगलेशं भूतेशं गांगगौतमे ॥ १३१ ॥

காமோதம், சூலாரோபம் எனும் தீர்த்தங்களில் மாண்டவ்யர், கோபகேஸ்வரர்; மேலும் கபிலேசன், பிங்கலேசன், பூதேசன், காங்க-கௌதம தீர்த்தத்திலும் (வழிபட வேண்டும்).

Verse 132

आस्वमेधं भृगुकच्छं केदारेशं च पापनुत् । कलकलेशं जालेशं शालग्रामं वराहकम् ॥ १३२ ॥

ஆஸ்வமேதம், ப்ருகுகச்சம், பாவநாசக கேதாரேசன்; கலகலேசன், ஜாலேசன், சாலக்ராமம், வராஹகம்—இவற்றையும் நினைந்து தரிசிக்க வேண்டும்.

Verse 133

चंद्रप्रभासमादित्यं श्रीपत्याख्यं च हंसकम् । मूल्यस्थानं च शूलेशमुग्राख्यं चित्रदैवकम् ॥ १३३ ॥

சந்திரப்ரபாசம், சமாதித்யம், ஸ்ரீபதி எனப்படும் (தீர்த்தம்) மற்றும் ஹம்ஸகம்; மேலும் மூல்யஸ்தானம், சூலேசன், உக்ராக்யம், சித்ரதைவகம் ஆகியனவும் உள்ளன.

Verse 134

शिखीशं कोटितीर्थं च दशकन्यं सुवणकम् । ऋणमोक्षं भारभूति पुंखां मुडिं च डिंडिमम् ॥ १३४ ॥

சிகீசன், கோடிதீர்த்தம், தசகன்யா, சுவர்ணகம்; ருணமோக்ஷம், பாரபூதி, புங்கா, முடி, டிண்டிமம்—(இவையும் தீர்த்த/தெய்வஸ்தலங்கள்).

Verse 135

आमलेशं कपालेशं शृंगैरंडीभवं ततः । कोटितीर्थं लोटणेषं फलस्तुतिरतः परम् ॥ १३५ ॥

பின்பு அவர் ஆமலேசம், கபாலேசம், ஸ்ருங்கைரண்டீபவம் ஆகியவற்றைச் சொல்கிறார். அதன் பின் கோடிதீர்த்தம், லோடணேசம்—இத்தீர்த்தங்களின் பலனைப் போற்றுவதில் அவர் பரமமாக ஈடுபடுகிறார்.

Verse 136

दृमिजंगलमाहात्म्ये रोहिताश्वकथा ततः । धुन्धुमारसमाख्यानं वधोपायस्ततोऽस्य वै ॥ १३६ ॥

த்ருமிஜங்கல மாஹாத்ம்யத்தில் அடுத்து ரோஹிதாஷ்வன் கதையாம். பின்னர் துந்துமாரன் வரலாறு, அதன் பின் அவன் வதைக்கப்பட்ட முறையும் நிச்சயமாக கூறப்படுகிறது.

Verse 137

वधौ धुंधोस्ततः पश्चात्ततश्चित्रवहोद्भवः । महिमास्य ततश्चडीशप्रभावो रतीश्वरः ॥ १३७ ॥

அதன்பின் துந்துவின் வதைப்புக் கதை; பின்னர் சித்ரவஹனின் தோற்ற வருணனை. அதன் பின் அதன் மகிமை; பின்னர் Ḍீசனின் ஆற்றல்-மாட்சியும் ரதீஸ்வரன் தொடர்பான நிகழ்வும் கூறப்படுகிறது.

Verse 138

केदारेशो लक्षतीर्थं ततो विष्णुपदीभवम् । मुखारं च्यवनांधास्यं ब्रह्मणश्च सरस्ततः ॥ १३८ ॥

பின் கேதாரேசமும் லக்ஷதீர்த்தமும்; அதன் பின் விஷ்ணுபதீபவம் எனப்படும் தலம். மேலும் முகாரம், ச்யவனரின் புனித இடம், அந்தாஸ்யம், பின்னர் பிரம்மாவின் ஏரியும் கூறப்படுகிறது.

Verse 139

चक्राख्यं ललिताख्यानं तीर्थं च बहुगोमयम् । रुद्रावर्तं च मर्कंडं तीर्थं पापप्रणाशनम् ॥ १३९ ॥

அவர் சக்கிராக்யம் எனும் தீர்த்தம், லலிதாக்யானம் எனும் புனித வரலாறு, மேலும் பலுகோமயம் எனும் தீர்த்தத்தையும் குறிப்பிடுகிறார். அதுபோல ருத்ராவர்த்தம், மார்கண்ட தீர்த்தம்—இவை பாவநாசகமாகப் புகழ்பெற்றவை.

Verse 140

श्रवणेशं शुद्धपटं देवांधुप्रेततीर्थकम् । जिह्वोदतीर्थंसंभूतिः शिवोद्भंदं फलस्तुतिः ॥ १४० ॥

இப்பகுதியில் ஸ்ரவணேசர், சுத்தபடம், தேவாந்து-ப்ரேத தீர்த்தத்தின் மகிமை, ஜிஹ்வோதா தீர்த்தத்தின் தோற்றம், சிவோத்பண்டன் வரலாறு, மேலும் தரிசனம்/பாராயணத்தின் பலன்-ஸ்துதி கூறப்படுகிறது।

Verse 141

एष खंडो ह्यवंत्याख्यः श्रृण्वतां पापनाशनः । अतः परं नागराख्यः खंडः षष्ठोऽभिधीयते ॥ १४१ ॥

இப்பகுதி ‘அவந்த்ய-கண்டம்’ என அழைக்கப்படுகிறது; இதை கேட்போரின் பாவங்கள் நீங்கும். இதன் பின் ‘நாகர-கண்டம்’ எனப்படும் ஆறாம் கண்டம் விளக்கப்படுகிறது।

Verse 142

लिंगोत्पत्तिसमाख्यानं हरिश्चन्द्रकथा शुभा । विश्वामित्रस्य माहात्म्यं त्रिशंकुस्वर्गतिस्तथा ॥ १४२ ॥

இதில் லிங்கத்தின் தோற்றக் கதை, ஹரிச்சந்திரனின் மங்களமான வரலாறு, விஸ்வாமித்ரரின் மகிமை, மேலும் திரிசங்குவின் ஸ்வர்காரோஹண நிகழ்ச்சி அடங்கியுள்ளது।

Verse 143

हाटकेश्वरमाहात्म्ये वृत्रासुरवधस्तथा । नागबिलं शंखतीर्थमचलेश्वरवर्णनम् ॥ १४३ ॥

இதில் ஹாடகேஸ்வரரின் மகிமை, வ்ருத்ராசுரன் வதை, நாகபிலம் (பாம்பு குகை), சங்க தீர்த்தத்தின் புனிதம், மேலும் அசலேஸ்வரரின் வர்ணனையும் இடம்பெறுகிறது।

Verse 144

चमत्कारपुराख्यानं चमत्कारकरं परम् । गयशीर्षं बालशाख्यं वालमंडं मृगाह्वयम् ॥ १४४ ॥

‘சமத்காரபுரம்’ எனும் வரலாறு மிகுந்த அதிசயப் பலன் தருவது; மேலும் கயாசீர்ஷம், ‘பால’ எனப்படும் இடம், வாலமண்டம், ‘மிருக’ எனப் பெயர்பெற்ற தலமும் குறிப்பிடப்படுகிறது।

Verse 145

विष्णुपादं च गोकर्णं युगरूपं समाश्रयः । सिद्धेश्वरं नागसरः सप्तार्षेयं ह्यगस्त्यकम् ॥ १४५ ॥

விஷ்ணுபாதம், கோகர்ணம், யுகரூபம், சித்தேஸ்வரம், நாகசரஸ், சப்தார்ஷேயம் மற்றும் அகஸ்த்யகம்—இப் புண்ணியத் தீர்த்தங்களில் சரணடைந்தால் பக்தன் புனிதம் அடைகிறான்।

Verse 146

भ्रूणगर्तं नलेशं च भैष्मं वैडुरमर्ककम् । शारमिष्ठं सोमनाथं च दौर्गमातर्जकेश्वरम् ॥ १४६ ॥

பின்பு வரிசையாக ப்ரூணகர்த்தம், நலேசம், பைஷ்மம், வைடுர-மார்க்ககம், சாரமிஷ்டம், சோமநாதம், தௌர்க-மாதர்ஜகேஸ்வரம் ஆகிய புண்ணியத் தலங்கள் கூறப்படுகின்றன।

Verse 147

जामदग्न्यवधाख्यानं नैःक्षत्रियकथानकम् । रामह्रदं नागपुरं ष़ड्लिंगं चैव यज्ञभूः ॥ १४७ ॥

ஜாமதக்ன்ய வதத்தின் வரலாறு, நைஃக்ஷத்ரிய (க்ஷத்ரியர் ஒழிப்பு) கதையுரை, ராமஹ்ரதம், நாகபுரம், ஷட்லிங்கம் மற்றும் யஜ்ஞபூமி—இவை அனைத்தும் புனிதப் பதிவுகளாகவும் தலங்களாகவும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 148

मुण्डीरादित्रिकार्कं च सतीपरिणयाह्वयम् । रुद्रशीर्षं च यागेशं वालखिल्यं च गारुडम् ॥ १४८ ॥

முண்டீர முதலியவை, திரிகார்கம், ‘சதீ-பரிணயம்’ எனப்படும் பகுதி, ருத்ரசீர்ஷம், யாகேசம், வாலகில்யம் மற்றும் காருடம்—இவையும் புனிதப் பிரிவுகளாகச் சொல்லப்படுகின்றன।

Verse 149

लक्ष्मीशापः सप्तविंशसोमप्रासादमेव च । अंबाबद्धं पांडुकाख्यमाग्नेयं ब्रह्मकुंडकम् ॥ १४९ ॥

‘லக்ஷ்மீ சாபம்’ எனும் நிகழ்வு, ‘இருபத்தேழாம் சோமப் பிராசாதம்’ எனும் திருத்தலம், அம்பாபத்தம், பாண்டுகம் எனும் தீர்த்தம், ஆக்நேய தீர்த்தம் மற்றும் பிரம்மகுண்டம்—இவையும் புனிதமாக விவரிக்கப்படுகின்றன।

Verse 150

गोमुखं लोहयष्ट्याख्यमजापालेश्वरी तथा । शानैश्चरं राजवापी रामेशो लक्ष्मणेश्वरः ॥ १५० ॥

(இங்கே) கோமுகம், லோஹயஷ்டி எனப்படும் தலம், மேலும் அஜாபாலேஸ்வரி; சனைச்சரன், ராஜவாபி, ராமேசன் மற்றும் லக்ஷ்மணேஸ்வரன்—(இவை கூறப்படுகின்றன)।

Verse 151

कुशेशाख्यं लवेशाख्यं लिंगं सर्वोत्तमोत्तमम् । अष्टषष्टिसमाख्यानं दमयंत्यास्त्रिजातकम् ॥ १५१ ॥

‘குஷேசாக்ய’ மற்றும் ‘லவேசாக்ய’; எல்லாவற்றிலும் சிறந்த அந்த லிங்கம்; ‘அஷ்டஷஷ்டி’ எனும் ஆக்யானம்; மேலும் தமயந்தியின் மும்முறைப் பிறவிக் கதை—(இவை கூறப்பட்டவை)।

Verse 152

ततो वै रेवती चात्र भक्तिकातीर्थसंभवः । क्षेमंकरी च केदारं शुक्लतीर्थमुखारकम् ॥ १५२ ॥

அதன்பின் இங்கே ரேவதி மற்றும் பக்திகா—தீர்த்தங்களாகத் தோன்றியவை—குறிப்பிடப்படுகின்றன; மேலும் க்ஷேமங்கரி, மற்றும் சுக்ல தீர்த்தங்களில் முதன்மை எனப் புகழ்பெற்ற கேதாரம் (கேதார) கூறப்படுகிறது।

Verse 153

सत्यसंधेश्वराख्यानं तथा कर्णोत्पलाकथा । अटेश्वरं याज्ञवल्क्य गौर्यं गाणेशमेव च ॥ १५३ ॥

சத்தியசந்தேஸ்வரத்தின் புனித ஆக்யானம், மேலும் கர்ணோத்பலாவின் கதை; அதேபோல் அடேஸ்வரம், யாஜ்ஞவல்க்யர் தொடர்பான நிகழ்வு, கௌர்யத்தின் ஆக்யானம், மற்றும் கணேசத்தின் வரலாறும் (இங்கே கூறப்படுகிறது)।

Verse 154

ततो वास्तुपदाऽख्यानमजागृहकथानकम् । सौभाग्यांधुश्च शुलेशं धर्मराजकथानकम् ॥ १५४ ॥

அதன்பின் ‘வாஸ்துபத’ எனும் ஆக்யானம், ‘அஜாக்ருஹ’ (ஆட்டின் வீடு) கதையுரை, மேலும் ‘சௌபாக்யாந்து’; பின்னர் சூலேசத்தின் ஆக்யானமும் தர்மராஜா தொடர்பான கதையும் (வருகின்றன)।

Verse 155

मिष्टान्नेदश्वराख्यानं गाणापत्यत्रयं ततः । जाबालिचरितं चैव मकरेशकथा ततः ॥ १५५ ॥

அதன்பின் மிஷ்டான்னேஸ்வரர் பற்றிய ஆக்யானம்; தொடர்ந்து கணபதியுடன் தொடர்புடைய மூன்று நிகழ்வுகள்; பின்னர் ஜாபாலியின் சரிதமும், அதன் பின் மகரேசக் கதையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 156

कालेश्वर्यंधकाख्यानं कुंडमाप्यरसं तथा । पुष्यादित्यं रौहिताश्वं नागरोत्पत्तिकीर्त्तनम् ॥ १५६ ॥

இதில் காலேஸ்வர்யா–அந்தக ஆக்யானம், குண்டமாப்ய எனும் புனிதக் குளமும் அரஸமும்; மேலும் புஷ்யாதித்யன், ரௌஹிதாஷ்வன், நாகரர் தோற்றக் கீர்த்தனமும் இடம்பெறுகிறது।

Verse 157

भार्गवं चरितं चैव वैश्वामैत्रं ततः परम् । सारस्वतं पैप्पलादं कंसारीशं च पैंडकम् ॥ १५७ ॥

மேலும் பார்கவச் சரிதம்; அதன் பின் வைஷ்வாமைத்ரம்; தொடர்ந்து சாரஸ்வதம், பைப்பலாதம்; மேலும் கம்ஸாரீசம் மற்றும் பைண்டகம் ஆகிய பகுதிகளும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 158

ब्रह्मणो यज्ञचरितं सावित्र्याख्यानसंयुतम् । रैवतं भार्तयज्ञाख्यं मुख्यतीर्थनिरीक्षणम् ॥ १५८ ॥

இங்கு பிரம்மாவின் யாகச் சரிதம், சாவித்ரீ ஆக்யானத்துடன் இணைந்து; ‘பார்த-யாகம்’ எனப் புகழ்பெற்ற ரைவத நிகழ்வும், முதன்மை தீர்த்தங்களின் பார்வையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 159

कौरवं हाटकेशाख्यं प्रभासं क्षेत्रकत्रयम् । पौष्करं नैमिषं धार्ममरण्य त्रितयं स्मृतम् ॥ १५९ ॥

கௌரவம், ஹாடகேசம், பிரபாசம்—இவை புனிதக் க்ஷேத்ரத் திரயம் என நினைவுகூரப்படுகின்றன; அதுபோல் பௌஷ்கரம், நைமிஷம், தர்ம-அரண்யம்—இவை புனித அரண்யத் திரயம் எனச் சொல்லப்படுகிறது।

Verse 160

वाराणसी द्वारकाख्यावन्त्याख्येति पुरीत्रयम् । बृन्दावनं खांडवाख्यमद्वैकाख्यं वनत्रयम् ॥ १६० ॥

புனித நகரங்களின் மும்முறை—வாரணாசி, த்வாரகா எனப்படும் நகரம், அவந்தீ எனப்படும் நகரம்—என்று கூறப்பட்டது. அதுபோல வனங்களின் மும்முறை—விரிந்தாவனம், காண்டவ வனம், அத்வைக வனம்—என்று புகழப்படுகிறது.

Verse 161

कल्पः शालस्तथा नन्दिग्रामत्रयमनुत्तमम् । असिशुक्लपितृसंज्ञं तीर्थत्रयमुदाहृतम् ॥ १६१ ॥

கல்பம், சாலம், மேலும் நந்திகிராமம் எனப்படும் ஒப்பற்ற மும்முறை—என்று கூறப்பட்டது. ‘அசி’, ‘சுக்ல’, ‘பித்ரு’ என அழைக்கப்படும் மூன்று தீர்த்தங்களும் அறிவிக்கப்பட்டன.

Verse 162

श्र्यर्बुदौ रैवतश्चैव पर्वतत्रयमुत्तमम् । नदीनां त्रितयं गंगा नर्मदा च सरस्वती ॥ १६२ ॥

ஸ்ரீ-அர்புதம், ரைவதம்—இவை சிறந்த மலைமும்முறையில் கூறப்பட்டன. நதிகளின் மும்முறை—கங்கை, நர்மதை, சரஸ்வதி—என்று சொல்லப்பட்டது.

Verse 163

सार्द्धकोटित्रयफलमेकैकं चैषु कीर्त्तितम् । कूषिका शंखतीर्थं चामरकं बालमण्डनम् ॥ १६३ ॥

இவற்றில் ஒவ்வொன்றும் மூன்றரை கோடி புண்ணியப் பலனுக்கு ஒப்பெனப் புகழப்பட்டது. அவை—கூஷிகா, சங்க தீர்த்தம், சாமரகம், பால மண்டனம்.

Verse 164

हाटकेशक्षेत्रफलप्रदं प्रोक्तं चतुष्टयम् । सांबादित्यं श्राद्धकल्पं यौधिष्ठिरमथांधकम् ॥ १६४ ॥

ஹாடகேச க்ஷேத்திரத்தின் பலனை அளிப்பதாக ஒரு நால்வகை கூறப்பட்டது—சாம்பாதித்யம், ஸ்ராத்த-கல்பம், யௌதிஷ்டிரம், பின்னர் ஆந்தகம் (பிரகரணம்).

Verse 165

जलशायि चतुर्मासमशून्यशयनव्रतम् । मंकणेशं शिवरात्रिस्तुलापुरुषदानकम् ॥ १६५ ॥

ஜலசாயீ விரதம், சாத்துர்மாஸ்ய விரதம், அசூன்ய-சயன விரதம், மங்கணேசர் பூஜை, சிவராத்திரி விரதம், மேலும் துலாபுருஷ தானம்—இவை அனைத்தும் கூறப்பட்டன।

Verse 166

पृथ्वीदानं वानकेशं कपालमोचनेश्वरम् । पापपिंडं मासलैंगं युगमानादिकीर्तनम् ॥ १६६ ॥

‘பிருத்வீதானம்’, ‘வானகேசம்’, ‘கபாலமோசனேஸ்வரர்’, ‘பாபபிண்டம்’, ‘மாசலைங்கம்’, மேலும் ‘யுகமான’ எனத் தொடங்கும் வரலாறு—இவை எல்லாம் கீர்த்திக்கப்படுகின்றன।

Verse 167

निंवेशशाकंभर्याख्या रुद्रैकादशकीर्तनम् । दानमाहात्म्यकथनं द्वादशादित्यकीर्तनम् ॥ १६७ ॥

நிம்வேசம் மற்றும் சாகம்பரீ பற்றிய வரலாறு, ஏகாதச ருத்ரர்களின் கீர்த்தனம், தானத்தின் மஹிமை உரை, மேலும் த்வாதச ஆதித்யர்களின் கீர்த்தனம்—இவை இதில் உள்ளன।

Verse 168

इत्येषनागरः खंडः प्रभासाख्योऽधुनोच्यते । सोमेशो यत्र विश्वेशोऽर्कस्थलं पुण्यदं महत् ॥ १६८ ॥

இவ்வாறு ‘நாகர’ காண்டம் நிறைவுற்றது; இப்போது ‘பிரபாச’ எனப்படும் காண்டம் உரைக்கப்படுகிறது—அங்கே சோமேசர், விஸ்வேசர், மேலும் மகாபுண்யம் அளிக்கும் அர்கஸ்தலம் உள்ளன।

Verse 169

सिद्धेश्वरादिकाख्यानं पृथगत्र प्रकीर्तितम् । अग्नितीर्थं कपद्दर्शिं केदारेशं गतिप्रदम् ॥ १६९ ॥

இங்கே சித்தேஸ்வரர் முதலிய வரலாறுகள் தனித்தனியாக உரைக்கப்பட்டுள்ளன—அக்னிதீர்த்தம், கபத்தர்சி, மேலும் பரமகதி அளிக்கும் கேதாரேசர்।

Verse 170

भीमभैरवचण्डीशभास्करेन्दुकुजेश्वराः । बुधेज्यभृगुसौरागुशिरवीशा हरविग्रहाः ॥ १७० ॥

அவர் பீமன், பைரவன், சண்டீசன், பாஸ்கரன் (சூரியன்), இந்து (சந்திரன்), குஜன் (செவ்வாய்), புதன், இஜ்யன் (குரு), ப்ருகு (சுக்கிரன்), சௌரன் (சனி), மேலும் ராகு, ஷிர, வீஷ—இவை அனைத்தும் ஹரன் (சிவன்) உடைய பல்வேறு விக்ரஹ ரூபங்கள்.

Verse 171

सिद्धेश्वराद्याः पंचान्ये रुद्रास्तत्र व्यवस्तत्र व्यवस्थिताः । वरारोहा ह्यजा पाला मंगला ललितेश्वरी ॥ १७१ ॥

அங்கே சித்தேஸ்வரன் முதலிய இன்னும் ஐந்து ருத்ரர்களும் நிலைபெற்றுள்ளனர். அதுபோல வராரோஹா, அஜா, பாலா, மங்களா, லலிதேஸ்வரியும் அங்கே வீற்றிருக்கின்றனர்.

Verse 172

लक्ष्मीशो वाडवेशश्चोर्वीशः कामेस्वरस्तथा । गौरीशवरुणेशाख्यं दुर्वासेशं गणेश्वरम् ॥ १७२ ॥

அவரே லக்ஷ்மீஷன், வாடவாக்னியின் ஈசன், பூமீஷன், மேலும் காமேஸ்வரன்; கௌரீஷன், வருணேசன் எனப் புகழ்பெற்றவன், துர்வாசேசன், கணேஸ்வரன்—கணங்களின் ஆண்டவன்—என்றும் அவர் விளங்குகிறார்.

Verse 173

कुमारेशं चंडकल्पं शकुलीश्वरसंज्ञकम् । ततः प्रोक्तोऽथ कोटीशबालब्रह्यादिसत्कथा ॥ १७३ ॥

பின்பு குமாரேசன், சண்டகல்பன், மேலும் ஷகுலீஸ்வரன் என அழைக்கப்படும் ரூபம் கூறப்படுகிறது; அதன் பின் கோடீசன், பாலன், பிரம்மா முதலியோரைக் குறித்த புனிதக் கதைகள் உரைக்கப்படுகின்றன.

Verse 174

नरकेशसंवर्त्तेशनिधीश्वरकथा ततः । बलभद्रेश्वरस्याथ गंगाया गणपस्य च ॥ १७४ ॥

அதன்பின் நரகேசன், ஸம்வர்த்தேசன், நிதீஸ்வரன் ஆகியோரின் புனிதக் கதைகள் வருகின்றன; பின்னர் பலபத்ரேஸ்வரன் பற்றியும், கங்கை மற்றும் கணப (கணேசன்) பற்றியும் உரைக்கப்படுகிறது.

Verse 175

जांबवत्याख्यसरितः पांडुकूपस्य सत्कथा । शतमेधलक्षमेधकोटिमेधकथा तथा ॥ १७५ ॥

ஜாம்பவதீ எனப்படும் நதியின் புனிதக் கதை, பாண்டு-கூபத்தின் சத்கதை, மேலும் சத-அச்வமேதம், லக்ஷ-அச்வமேதம், கோடி-அச்வமேதம் யாகங்களின் கதைகளும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 176

दुर्वासार्कघटस्थानहिरण्यासंगमोत्कथा । नगरार्कस्य कृष्णस्य संकर्षणसमुद्रयोः ॥ १७६ ॥

இதில் துர்வாசரின் புகழ்பெற்ற கதை, அர்க்கத்தின் கதை, கட-ஸ்தானத்தின் புனித வரலாறு, ஹிரண்யம் மற்றும் புனித ஆசங்கமத்தின் நிகழ்ச்சி, மேலும் நகரார்க்கம், ஸ்ரீகிருஷ்ணன், சங்கர்ஷணன் மற்றும் சமுத்திரத்தின் கதைகளும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 177

कुमार्याः क्षेत्रपास्य ब्रह्येशस्य कथा पृथक् । पिंगलासंगमेशस्य शंकरार्कघटेशयोः ॥ १७७ ॥

குமாரி, க்ஷேத்ரபாலன், பிரஹ்ம்யேசன் ஆகியோரின் கதைகள் தனித்தனியாகச் சொல்லப்படுகின்றன; மேலும் பிங்கலா-சங்கமேசன், அதோடு சங்கரன், அர்க்கன், கடேசன் ஆகியோரின் கதைகளும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 178

ऋषितीर्थस्य नंदार्कत्रितकूपस्य कीर्तनम् । ससोपानस्य पर्णार्कन्यंकुमत्योः कथाद्भुता ॥ १७८ ॥

இதில் ரிஷி-தீர்த்தத்தின் கதை, நந்தார்க்கத்தின் மூன்று கிணறுகளின் மகிமை-கீர்த்தனம், மேலும் ச-சோபானம், பர்ணார்க்கம் மற்றும் ந்யங்குமதீ பற்றிய அதிசயக் கதையும் உள்ளது।

Verse 179

वाराहस्वामिवृत्तांतं छायालिंगाख्यगुल्फयोः । कथा कनकनंदायाः कुतीगंगेशयोस्तथा ॥ १७९ ॥

வராஹஸ்வாமியின் வரலாறு, சாயாலிங்கம் மற்றும் குல்பம் எனப்படும் தீர்த்தங்களின் கதைகள், கனகநந்தாவின் கதை, மேலும் குடீ மற்றும் கங்கேசன் பற்றிய கதைகளும் இங்கு கூறப்படுகின்றன।

Verse 180

चमसोद्बेदविदुरत्रिलोकेशकथा ततः । मंकणेशत्रैपुरेशषंडतीर्थकथास्तथा ॥ १८० ॥

அதன்பின் சமசோத்பேதன், விதுரன் ஆகியோரின் கதைகள்; பின்னர் திரிலோகேசன் வரலாறு; அதுபோல மங்கணேசன், த்ரைபுரேசன் மற்றும் புனிதமான ஷண்டதீர்த்தத்தின் கதைகளும் வரிசையாக உரைக்கப்படுகின்றன।

Verse 181

सूर्यप्राची त्रीक्षणयोरुमानातकथा तथा । भूद्धारशूलस्थलयोश्च्यवनार्केशयोस्तथा ॥ १८१ ॥

சூர்யப்ராசீ பற்றிய கதை, மேலும் உமா மற்றும் திரியக்ஷணன் (மூன்றுகண்) இறைவன் பற்றிய புனித வரலாறு; அதுபோல பூத்தார, சூலஸ்தலம், மேலும் ச்யவனன் மற்றும் ஆர்கேசன் பற்றிய புண்ணியக் கதைகளும் கூறப்படுகின்றன।

Verse 182

अजापालेशबालार्ककुबेरस्थलजा कथा । ऋषितोया कथा पुण्या संगालेश्वरकीर्तनम् ॥ १८२ ॥

அஜாபாலேசன், பாலார்கன், குபேரஸ்தலம் ஆகியவற்றுடன் தொடர்புடைய புனிதக் கதைகள்; ரிஷிதோயா பற்றிய புண்ணிய வரலாறு; மேலும் சங்காலேசுவரரின் புண்ணிய கீர்த்தனமும் கூறப்படுகிறது।

Verse 183

नारदादित्यकथनं नारायणनिरूपणम् । तप्तकुंडस्य माहात्म्यं मूलचंडीशवर्णनम् ॥ १८३ ॥

இங்கே நாரதர் மற்றும் ஆதித்யன் (சூரியன்) பற்றிய உரை, நாராயணனின் தத்துவ விளக்கம்; தப்தகுண்டத்தின் மஹாத்மியம், மேலும் மூல-சண்டீசன் பற்றிய வர்ணனையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 184

चतुर्वक्त्रगणाध्यक्षकलंबेश्वरयोः कथा । गोपालस्वामिव कुलस्वामिनोर्मरुतां कथा ॥ १८४ ॥

சதுர்வக்த்ரன், கணாத்யக்ஷன் மற்றும் கலம்பேசுவரன் பற்றிய கதை; மேலும் கோபாலஸ்வாமி, குலஸ்வாமி ஆகியோரின் வரலாறு மருதர்களுடன் சேர்ந்து கூறப்படுகிறது।

Verse 185

क्षेमार्कोन्नतविघ्नेशजलस्वामिकथा ततः । कालमेघस्य रुक्मिण्या दुर्वासेश्वरभद्रयोः ॥ १८५ ॥

அதன்பின் க்ஷேமார்க, உன்னத, விக்நேச, ஜலஸ்வாமி ஆகியோரின் கதைகள்; பின்னர் காலமேகன், ருக்மிணி, துர்வாசேஸ்வரன், பத்ரன் ஆகியோரின் புனித வரலாறுகள் கூறப்படுகின்றன।

Verse 186

शंखावर्तमोक्षतीर्थगोष्पदाच्युतसद्मनाम् । जालेश्वरस्य हुंकारेश्वरचंडीशयोः कथा ॥ १८६ ॥

சங்காவர்த்தம், மோக்ஷதீர்த்தம், கோஷ்பதம், அச்யுதசத்மம் ஆகியவற்றின் கதையும்; ஜாலேஸ்வரன் பற்றியதும், ஹுங்காரேஸ்வரன் மற்றும் சண்டீசன் பற்றியதும் கூறப்படுகிறது।

Verse 187

आशापुरस्थविघ्नेशकलाकुंडकथाद्भुता । कपिलेशस्य च कथा जरद्गवशिवस्य च ॥ १८७ ॥

ஆசாபுரத்தில் உள்ள விக்நேசன் மற்றும் கலாகுண்டத்தின் அதிசயக் கதை; மேலும் கபிலேசன் கதை, ஜரத்கவ-சிவன் கதை ஆகியனவும் சொல்லப்படுகின்றன।

Verse 188

नलकर्कोटेश्वरयोर्हाटकेश्वरजा कथा । नारदेशयंत्रभूषादुर्गकूटगणेशजा ॥ १८८ ॥

நலன் மற்றும் கர்கோடேஸ்வரன் பற்றிய கதை, ஹாடகேஸ்வரன் தொடர்பான வரலாறு; மேலும் நாரதேசம், யந்திர-பூஷை, துர்ககூட கணேசன் தொடர்பான கதைகளும் இதில் அடங்கும்।

Verse 189

सुपर्णैलाख्यभैरव्योर्भल्लतीर्थभवा कथा । कीर्तनं कर्दमालस्य गुप्तसोमेश्वस्य च ॥ १८९ ॥

சுபர்ணா, ஏலா எனும் பைரவிகள் பற்றிய கதையும்; பல்லதீர்த்தத்தில் எழுந்த வரலாறும்; கர்தமாலத்தின் கீர்த்தனமும், மறைந்த சோமேஸ்வரன் நினைவும் கூறப்படுகிறது।

Verse 190

बहुस्वर्णेशश्रृंगेशकोटीश्वरकथा ततः । मार्कंडेश्वरकोटीशदामोदरगृहोत्कथा ॥ १९० ॥

அதன்பின் பஹு-ஸ்வர்ணேச, ஸ்ருங்கேச, கோடீஸ்வரர் பற்றிய கதைகள் வருகின்றன; பின்னர் மார்கண்டேஸ்வரர், கோடீசர் மற்றும் தாமோதர-பகவானின் புனித இல்லத் தலத்தின் புகழ்கதை கூறப்படுகிறது।

Verse 191

स्वर्णरेखा ब्रह्मकुंडं कुंतीभीमेश्वरौ तथा । मृगीकुंडं च सर्वस्वं क्षेत्रे वस्त्रापथे स्मृतम् ॥ १९१ ॥

வஸ்த்ராபதம் எனும் புனித க்ஷேத்திரத்தில் ஸ்வர்ணரேகை, ப்ரஹ்மகுண்டம், குந்தீதேவி மற்றும் பீமேஸ்வரர் ஆலயங்கள், மேலும் ம்ருகீகுண்டம்—இவை அனைத்தும் அந்தத் தலத்தின் முதன்மை தீர்த்தங்களாக நினைவுகூரப்படுகின்றன।

Verse 192

दुर्गाभिल्लेशगंगेशरैवतानां कथाद्भुता । ततोऽर्बुदेश्वर कथा अचलेश्वरकीर्तनम् ॥ १९२ ॥

துர்காபில்லேச, கங்கேச, ரைவதர் ஆகியோரின் அதிசயக் கதை; அதன் பின் அர்புதேஸ்வரர் பற்றிய வரலாறு, மேலும் அசலேஸ்வரரின் கீர்த்தனம் (மகிமைப் பாடல்) கூறப்படுகிறது।

Verse 193

नागतीर्थस्य च कथा वसिष्टाश्रमवर्णनम् । भद्रकर्णस्य माहात्म्यं त्रिनेत्रस्य ततः परम् ॥ १९३ ॥

நாகதீர்த்தத்தின் கதை, வசிஷ்டாஸ்ரமத்தின் வர்ணனை; பத்ரகர்ணத்தின் மஹாத்மியம், அதன் பின் திரிநேத்ரத்தின் கதையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 194

केदारस्य च माहात्म्यं तीर्थांगमनकीर्तनम् । कोटीश्वररूपतीर्थहृषीकेशकथारस्ततः ॥ १९४ ॥

கேதாரத்தின் மஹிமை, தீர்த்தயாத்திரைகளின் கீர்த்தனம்; அதன் பின் கோடீஸ்வரர் மற்றும் ரூபதீர்த்தம் பற்றிய கதைகள், மேலும் ஹ்ருஷீகேசரின் புனிதக் கதை கூறப்படுகிறது।

Verse 195

सिद्धेशशुक्रेश्वरयोर्मणिकर्णीशकीर्तनम् । पंगुतीर्थयमतीर्थवाराहतीर्थवर्णनम् ॥ १९५ ॥

இப்பகுதியில் சித்தேசன், சுக்ரேஸ்வரன் ஆகியோரின் புகழ்ச்சி, மணிகர்ணீசனின் கீர்த்தனம், மேலும் பங்கு-தீர்த்தம், யம-தீர்த்தம், வாராஹ-தீர்த்தம் ஆகியவற்றின் வர்ணனை கூறப்படுகிறது।

Verse 196

चंद्रप्रभासर्पिडोदश्रीमाताशुक्लतीर्थजम् । कात्यायन्याश्च माहात्म्यं ततः पिंडारकस्य च ॥ १९६ ॥

பின்னர் சந்திரப்ரபா, சர்பிடோத, ஸ்ரீமாதா, சுக்லதீர்த்தம் ஆகிய புனிதத் தலங்களின் வர்ணனையும், தேவீ காத்யாயனியின் மஹாத்மியமும், அதன் பின் பிண்டாரகத்தின் மஹிமையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 197

ततः कनखलस्याथ चक्रमानुषतीर्थयोः । कपिलाग्नितीर्थकथा तथा रक्तानुबंधजा ॥ १९७ ॥

அதன்பின் கனகலத்தின் கதையும், சக்ரம-தீர்த்தம் மற்றும் மனுஷ-தீர்த்தம் ஆகியவற்றின் வர்ணனையும், கபிலாக்னி-தீர்த்தக் கதையும், மேலும் ரக்தானுபந்தம் தொடர்பான நிகழ்வும் வருகின்றன।

Verse 198

गणेशपार्थेश्वरयोर्यांत्रायामुज्ज्वलस्य च । चंडीस्थाननागोद्भवशिवकुंडमहेशजा ॥ १९८ ॥

இதில் கணேசன் மற்றும் பார்த்தேஸ்வரன் ஆகியோரின் புனிதத் தலக் கதைகள், யாந்த்ரா விதி, உஜ்ஜ்வலத்தின் வர்ணனை; மேலும் சண்டீஸ்தானம், நாகோத்பவம், சிவகுண்டம், மஹேஷஜா முதலியவற்றின் கூறலும் உள்ளது।

Verse 199

कामेश्वरस्य मार्कंडेयोत्पत्तेश्च कथा ततः । उद्दालकेशसिद्धेशगततीथकथा पृथक् ॥ १९९ ॥

பின்னர் காமேஸ்வரனின் கதையும், மார்கண்டேயரின் பிறப்புக் குறிப்பும்; மேலும் தனித்தனியாக உத்தாலக, ஈச, சித்தேசன் தொடர்புடைய தீர்த்தங்களின் கதையும் கூறப்படுகிறது।

Verse 200

श्रीदेवरवातोत्पत्तिश्च व्यासगौतमतीर्थयोः । कुलसंतारमाहात्म्यं रामकोट्याह्वतीर्थयोः ॥ २०० ॥

இதில் ஸ்ரீதேவரவாத தீர்த்தத்தின் தோற்றமும், வ்யாச-தீர்த்தம் மற்றும் கௌதம-தீர்த்தம் எனும் புனிதத் தலங்களின் வெளிப்பாடும், குலசந்தாரத்தின் மஹிமையும், ராமகோடி என அழைக்கப்படும் தீர்த்தங்களின் பெருமையும் கூறப்படுகின்றன।