Shloka 36
Viśvāmitra-janma: Ṛcīka–Satyavatī–Gādhi and the Charu Exchange (विश्वामित्र-जन्म: ऋचीक–सत्यवती–गाधि वृत्तान्तः)
दृष्टवा गर्भगनुप्राप्तां भार्या स च महानृषि: । उवाच तां सत्यवतीं दुर्मना भृगुसत्तम:
dṛṣṭvā garbhaganūprāptāṃ bhāryāṃ sa ca mahānṛṣiḥ | uvāca tāṃ satyavatīṃ durmanā bhṛgusattamaḥ ||
தன் மனைவி சத்தியவதி கர்ப்பமடைந்ததைப் பார்த்ததும், ப்ருகுகுலத்தில் முதன்மையான அந்த மகரிஷியின் மனம் கலங்கியது. பின்னர் அவர் வருத்தமுற்ற உள்ளத்துடன் சத்தியவதியிடம் கூறினார்.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how major ethical decisions often arise at pivotal life-events (like pregnancy and continuation of lineage). It signals that dharma is not merely abstract: it must be faced amid strong emotions, where a wise person must speak and act with responsibility despite inner distress.
Bhīṣma narrates that a great Bhṛgu sage sees his wife is pregnant and, feeling troubled, addresses Satyavatī. The verse functions as a narrative hinge: the sage’s disturbed state foreshadows a serious discussion or decision connected with the pregnancy and its implications.