Sutra 42
पञ्चद्रोणे शालीनां द्वादशाढकं तण्डुलानां कलभभोजनमेकादशकं व्यालानाम् दशकमौपवाह्यानां नवकं साम्नाह्यानामष्टकं पत्तीनां सप्तकं मुख्यानां षट्कं देवीकुमाराणाम् पञ्चकं राज्ञामखण्डपरिशुद्धानां वा तुअण्डुलानां प्रस्थः ॥ कZ_०२.१५.४२ ॥
pañcadroṇe śālīnāṃ dvādaśāḍhakaṃ taṇḍulānāṃ kalabhabhojanam ekādaśakaṃ vyālānām daśakam aupavāhyānāṃ navakaṃ sāmnāhyānām aṣṭakaṃ pattīnāṃ saptakaṃ mukhyānāṃ ṣaṭkaṃ devīkumārāṇām pañcakaṃ rājñām akhaṇḍa-pariśuddhānāṃ vā taṇḍulānāṃ prasthaḥ
ஐந்து த்ரோண சாலி நெல் இருந்து பன்னிரண்டு ஆடக அரிசி என்பது நிலையான விளைவு. முழுமையாகவும் நன்றாகச் சுத்தம் செய்யப்பட்ட அரிசியிலிருந்து (பிரஸ்த அளவில்) சமைத்த சாதத்தின் நிர்ணய வழங்கல்: யானைத் தொழுவம் (கலப) 11, வியால (கொடூர விலங்குகள்) 10, சுமை/வண்டி விலங்குகள் (ஔபவாஹ்ய) 9, பொதுத் துறையில் பராமரிக்கப்படுவோர் (சாம்நாஹ்ய) 8, காலாட்படை (பத்தீ) 7, தலைவர்கள்/மேற்பார்வையாளர்கள் (முக்ய) 6, அரசியரும் இளவரசர்களும் (தேவீ-குமார) 5, அரசனுக்கும் 5.
FAQs
A formal ration hierarchy ties consumption to role and institutional need, enabling predictable budgeting and preventing discretionary favoritism or leakage.
It indicates a quality standard for official rations, supporting uniform provisioning and reducing scope for adulteration or substitution.