
Chapter 290 — गजशान्तिः (Gaja-śānti: Elephant-Pacification Rite)
இந்த அதிகாரத்தில் அச்வ-சாந்தி முடிந்த பின் சாலிஹோத்ரர் கூறும் கஜ-சாந்தி முறையைக் கூறுகிறது—ஆயுர்வேத அடிப்படையிலான கால்நடை மருத்துவமும் அரசரட்சையும் இணைந்தது; யானை நோய்களை அடக்கி அபசகுனங்களைத் தவிர்க்கும் நோக்கம். பஞ்சமி காலநிர்ணயத்துடன் தொடங்கி விஷ்ணு-ஸ்ரீ, முக்கிய தேவர்கள், திசைபாலர்கள், ஒழுங்குபடுத்தும் சக்திகள், நாக வம்சங்கள் ஆகியோரின் ஆவாஹனம் செய்யப்படுகிறது. தாமரை மண்டலத்தில் தேவர்கள், அஸ்திரங்கள், திசைத் தெய்வங்கள், தத்துவங்கள் துல்லியமாக நிறுவப்படுகின்றன; வெளிவட்டத்தில் ரிஷிகள், சூத்திரகர்த்தர்கள், நதிகள், மலைகள்—சிகிச்சை நோக்கில் பிரபஞ்ச ஒழுங்குடன் இணைப்பு. நான்கு ஓடைகள் கொண்ட கும்பங்கள், கொடிகள்-தோரணங்கள், மூலிகைகள், நெய் ஆஹுதிகள் (ஒவ்வொரு தெய்வத்திற்கும் நூற்றுக்கணக்கில்) விதிக்கப்படுகின்றன; விசர்ஜனம், தக்ஷிணையில் நிபுண யானை வைத்தியர்களுக்குப் பணமும். மந்திரஜபத்துடன் பெண் யானை மீது ஏறுதல், ராஜாபிஷேக வரிசை, ‘ஸ்ரீகஜ’ எனப் பாதுகாப்பு உரை மூலம் யானை யுத்தம், பயணம், இல்லம் ஆகியவற்றில் அரசனின் தர்ம காவலனாக நிறுவப்படுகிறது. இறுதியில் யானை அதிகாரிகள்-பணியாளர்களை மதித்து, பொதுச் சுபசூசனையாக டிண்டிம முழக்கம் கூறப்படுகிறது.
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे अश्वशान्तिर्नामोननवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ नवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः गजशान्तिः शालिहोत्र उवाच गजशान्तिं प्रवक्ष्यामि गजरोगविमर्दनीम् विष्णुं श्रियञ्च पञ्चम्यां नागम् ऐरावतं यजेत्
இவ்வாறு அக்னி மகாபுராணத்தில் ‘அஸ்வ-சாந்தி’ எனப்படும் இருநூற்று தொண்ணூறாம் அதிகாரம் நிறைவுற்றது. இப்போது ‘கஜ-சாந்தி’ அதிகாரம் தொடங்குகிறது. சாலிஹோத்ரர் கூறினார்—யானை நோய்களை அடக்கும் கஜ-சாந்தி முறையை நான் உரைக்கிறேன். பஞ்சமி திதியில் விஷ்ணுவையும், ஸ்ரீ (லக்ஷ்மி) யையும், நாக ஐராவதத்தையும் வழிபட வேண்டும்.
Verse 2
ब्रह्माणं शङ्करं विष्णुं शक्रं वैश्नवणंयमं चन्द्रार्कौ वरुणं वायुमग्निं पृथ्वीं तथा च खं
பிரம்மா, சங்கரன் (சிவன்), விஷ்ணு, சக்ரன் (இந்திரன்), வைஸ்ரவணன் (குபேரன்), யமன், சந்திரன் மற்றும் சூரியன், வருணன், வாயு, அக்னி, பூமி, மேலும் ஆகாயம்—இவர்களை நினைத்து ஆவாஹனம் செய்ய வேண்டும்.
Verse 3
शेषं शैलान् कुञ्जरांश् च ये ते ऽष्टौ देवयोनयः विरुपाक्षं महापद्मं भद्रं सुमनसन्तथा
சேஷன், சைலன், குஞ்சரன்—இவர்களும் (சேர்ந்து) தெய்வயோனி, அதாவது தெய்வத் தோற்றமுடைய எட்டு நாகர்கள்: விரூபாக்ஷன், மகாபத்மன், பத்ரன், மேலும் சுமனஸ்.
Verse 4
कुमुदैरावणः पद्मः पुष्पदन्तो ऽथ वामनः सुप्रतीकोञ्जनो नागा अष्टौ होमो ऽथ दक्षिणां
குமுதன், ஐராவணன், பத்மன், புஷ்பதந்தன், வாமனன்; மேலும் சுப்ரதீகன், அஞ்சனன், நாகன்—இவை எட்டு (பெயர்கள்). பின்னர் ஹோமம் மற்றும் தக்ஷிணை (விதி-தானம்) பற்றிக் கூறப்படுகிறது.
Verse 5
गजाः शान्त्युदकासिक्ता वृद्धौ नैमित्तिकं सृणु गजानाम्मकरादौ च ऐशान्यां नगराद्वहिः
சாந்தி நீரால் தெளிக்கப்படும்போது யானைகளுக்கு வளர்ச்சி/நல மேம்பாடு உண்டாகும். இப்போது நிமித்தங்கள் (சகுனங்கள்) மற்றும் அவற்றின் பலனை கேள்: யானைகளுக்கு மகராதி காலத்தில், மேலும் ஈசான (வடகிழக்கு) திசையில் நகரத்திற்கு வெளியே இருப்பது (அமங்கலம்) எனக் கூறப்படுகிறது.
Verse 6
स्थण्डिले कमले मध्ये विष्णुं लक्ष्मीञ्च केशरे ब्रह्माणं भास्करं पृथ्वीं यजेत् स्कन्दं ह्य् अनन्तकं
ஸ்தண்டிலத்தில் அமைந்த தாமரை-மண்டலத்தின் நடுவில் விஷ்ணுவை வழிபட வேண்டும்; கேசரத்தில் லக்ஷ்மியை; மேலும் பிரம்மா, பாஸ்கரன் (சூரியன்), ப்ருத்வி, ஸ்கந்தன், அனந்தகன் ஆகியோரையும் பூஜிக்க வேண்டும்।
Verse 7
खं शिवं सोममिन्द्रादींस्तदस्त्राणि दले क्रमात् वज्रं शक्तिञ्च दण्डञ्च तोमरं पाशकं गदां
அடுத்து இதழ்களில் வரிசையாக ‘க’ (க்ஹம்), சிவன், சோமன், இந்திரன் முதலியோரும் அவர்களுடைய அஸ்திரங்களும் அமைக்கப்பட வேண்டும்; மேலும் வஜ்ரம், சக்தி, தண்டம், தோமரம், பாசம், கதா ஆகிய ஆயுதங்களையும் நிறுவ வேண்டும்।
Verse 8
शूलं पद्मम्बहिर्वृन्ते चक्रे सूर्यन्तथाश्विनौ वसूनष्ठौ तथा साध्यान् याम्ये ऽथ नैरृते दले
தாமரையின் வெளிப்புறத் தண்டில் சூலத்தை நிறுவ வேண்டும். சக்கரத்தில் சூரியனையும் இரு அஸ்வின்களையும் வைக்க வேண்டும்; எட்டு வசுக்களையும், சாத்யர்களையும்—தெற்கு மற்றும் நைர்ருதி இதழ்களில்—அமைக்க வேண்டும்।
Verse 9
देवानाङ्गिरसश्चाश्विभृगवो मरुतो ऽनिले विश्वेदेवांस् तथा दक्षे रुद्रा शैद्रे ऽथ मण्डले
அனிலப் பகுதியில் தேவர்கள், ஆங்கிரஸர்கள், அஸ்வின்கள், ப்ருகுக்கள், மருதர்கள் ஆகியோர் அமைக்கப்பட வேண்டும்; தெற்கு திசையில் விஷ்வேதேவர்கள்; இந்திரத் திசையில் ருத்ரர்கள்—இவ்வாறு மண்டலத்தில் ஒழுங்குபடுத்த வேண்டும்।
Verse 10
ततो वृत्तया रेखया तु देवान् वै वाह्यतो यजेत् सूत्रकारानृषीन् वाणीं पूर्वादौ सरितो गिरीन्
பின்னர் வட்டரேகையால் வெளிப்புறத்தில் தேவர்களை யஜிக்க வேண்டும்; சூத்திரகாரர்கள், ரிஷிகள், வாணி (சரஸ்வதி) ஆகியோரையும் வழிபட வேண்டும்; மேலும் கிழக்கிலிருந்து தொடங்கி நதிகளையும் மலைகளையும் பூஜிக்க வேண்டும்।
Verse 11
महाभूतानि कोणेषु ऐशान्यादिषु संयजेत् पद्मं चक्रं गदां शङ्खं चतुरश्रन्तु मण्डलं
ஈசான (வடகிழக்கு) முதலான மூலைத் திசைகளில் மகாபூதங்களை விதிப்படி நிறுவ வேண்டும். மண்டலம் சதுரமாக இருந்து, அதில் பத்மம், சக்கரம், கதா, சங்கம் ஆகியவை குறிக்கப்பட/நிறுவப்பட வேண்டும்.
Verse 12
चतुर्धारं ततः कुम्भाः अग्न्यादौ च पताकिकाः चत्वारस्तोरणा द्वारि नागान् ऐरवतादिकान्
பின்னர் நான்கு நீர்தாரைகள் உடைய கும்பங்களை அமைக்க வேண்டும்; அக்னி-ஆதி (கிழக்கு) திசையில் சிறு கொடிகளை வைக்க வேண்டும். வாசலில் நான்கு தோரணங்களை நிறுவி, ஐராவத முதலிய நாகங்களை வரைய/நிறுவ வேண்டும்.
Verse 13
पूर्वादौ चौषधीभिश् च देवानां भाजनं पृथक् पृथक्शताहुतीश्चाज्यैर् गजानर्च्य प्रदक्षिणं
கிழக்குத் திசையிலிருந்து தொடங்கி, மூலிகைகளுடன், தேவர்களுக்கு தனித்தனியாக அர்ப்பணப் பாத்திரங்களை அமைக்க வேண்டும். பின்னர் நெய்யால் ஒவ்வொருவருக்கும் நூறு நூறு ஆஹுதிகள் அளித்து, யானைகளை வழிபட்டு பிரதட்சிணை செய்ய வேண்டும்.
Verse 14
नागं वह्निं देवतादीन् वाह्यैर् जग्मुः स्वकं गृहम् द्विजेभ्यो दिक्षिणां दद्यात् हयवैद्यादिकस् तथा
நாகன், அக்னி மற்றும் பிற தேவர்களை முறையாக விடைபெறச் செய்து, அவர்கள் தத்தம் வாகனங்களுடன் தங்கள் தாமங்களுக்கு சென்றனர். பின்னர் த்விஜர்களுக்கு (பிராமணர்களுக்கு) நிர்ணயிக்கப்பட்ட தக்ஷிணை அளிக்க வேண்டும்; அதுபோல குதிரை வைத்தியர் முதலிய நிபுணர்களுக்கும் வழங்க வேண்டும்.
Verse 15
करिणीन्तु समारुह्य वदेत् कर्णन्तु कालवित् मरुतो ऽनल इति ज चतुःकुम्भा इति ञ पताकिन इति ज नागराजे ऽमृते शान्तिं कृत्वामुस्मिन् जपेन्मनुम्
கரிணி (பெண் யானை) மீது ஏறி, காலவித் (காலத்தை அறிந்தவர்) காதில் இவ்வாறு உரைக்க வேண்டும்— ‘மருதः, அனல’ (ஜ என்ற எழுத்துடன்), ‘சதுஃகும்பா’ (ஞ என்ற எழுத்துடன்), ‘பதாகின்’ (ஜ என்ற எழுத்துடன்). நாகராஜன் அம்ருதனுக்காக சாந்திகர்மம் செய்து, அந்தச் சூழலில் நிர்ணயிக்கப்பட்ட மந்திரத்தை ஜபிக்க வேண்டும்.
Verse 16
श्रीगजस्त्वं कृतो राज्ञा भवानस्य गजाग्रणीः प्रभूर्माल्याग्रभक्तैस्त्वां पूजयिष्पति पार्थिवः
அரசன் உன்னைச் ‘சுப ராஜயானை’யாக நியமித்தான்; அவன் யானைகளில் நீ முதன்மை. அந்த மன்னன் மாலைகளும் சிறந்த நைவேத்தியங்களும் கொண்டு உன்னை வழிபடுவான்.
Verse 17
लोकस्तदाज्ञया पूजां करिष्यति तदा तव पालनीयस्त्वया राजा युद्धे ऽध्वनि तथा गृहे
அவனுடைய ஆணையினால் மக்கள் அப்போது உன்னை வழிபடுவர். ஆகையால் போரிலும், பயணப் பாதையிலும், இல்லத்திலும் அரசனை நீ காக்க வேண்டும்.
Verse 18
तिर्यग्भावं समुत्सृज्य दिव्यं भावमनुस्मर देवासुरे पुरा युद्धे श्रीगजस्त्रिदशैः कृतः
விலங்கு-நிலையைத் துறந்து தெய்வீக நிலையைக் நினை. தேவர்கள்–அசுரர்கள் பழம்பெரும் போரில் ‘ஸ்ரீகஜம்’ முப்பத்து தேவர்களால் நிறுவப்பட்டது.
Verse 19
ऐरावणसुतः श्रीमानरिष्टो नाम वारणः श्रीगजानान्तु तत् तेजः सर्वमेवोपतिष्ठते
ஐராவணனின் புதல்வன் ‘அரிஷ்டன்’ எனும் புகழ்மிகு யானை; ‘ஸ்ரீகஜ’ எனப்படும் மங்கல யானைகளில் அந்த முழுத் தேஜஸும் வல்லமையும் நிறைந்திருக்கிறது.
Verse 20
तत्तेजस्तव नागेन्द्र दिव्यभावसमन्वितं उपतिष्ठतु भद्रन्ते रक्ष राजानमाहवे
நாகேந்திரனே! தெய்வீகப் பொலிவுடன் கூடிய உன் அந்தத் தேஜஸ் உன் நலனுக்காக வெளிப்படட்டும்; போரில் அரசனை காப்பாயாக.
Verse 21
इत्येवमभिषिक्तैनमारोहेत शुभे नृपः तस्यानुगमनं कुर्युः सशस्त्रनवसद्गजाः
இவ்விதமாக விதிப்படி அபிஷேகம் பெற்ற அரசன் மங்களமான ஆசனம்/வாகனத்தில் ஏற வேண்டும். அவனுக்குப் பின்னால் ஆயுதம் தாங்கிய பரிவாரத்துடன் ஒன்பது சிறந்த யானைகள் செல்ல வேண்டும்.
Verse 22
शालास्वसौ स्थण्डिले ऽब्जे दिकपालादीन् यजेद्वहिः केशरेषु बलं नागं भुवञ्चैच सरस्वतीं
யாகசாலையின் ஸ்தண்டிலத்தில் வரையப்பட்ட தாமரை மண்டலத்தில் திக்பாலர்கள் முதலியவர்களை வழிபட வேண்டும். மேலும் வெளியே, கேசர/இதழ்-ரேகைகளில் பலன், நாகன், புவம் மற்றும் சரஸ்வதியையும் பூஜிக்க வேண்டும்.
Verse 23
मध्येषु डिण्डिमं प्रार्च्य गन्धमाल्यानुलेपनैः हुत्वा देयस्तु कलसो रसपूर्णो द्विजाय च
நடுப்பகுதியில் முதலில் கந்தம், மாலை, அனுலேபனம் ஆகியவற்றால் டிண்டிமம் (முரசு) வழிபட வேண்டும். பின்னர் ஹோமம் செய்து ரசம் நிறைந்த கலசத்தை பிராமணருக்கும் அளிக்க வேண்டும்.
Verse 24
गजाध्यक्षं हस्तिपञ्च गणितज्ञञ्च पूजयेत् गजाध्यक्षाय तन्दद्यात् डिण्डिमं सोपि वादयेत् शुभगम्भीरशब्दैः स्याज्जघनस्थो ऽभिवादयेत्
யானைத் தலைவர், ஐந்து யானைப் பரிச்சாரகர்கள், கணித நிபுணர் ஆகியோரைக் கௌரவிக்க வேண்டும். யானைத் தலைவருக்கு டிண்டிமம் (முரசு) அளிக்க வேண்டும்; அவர் மங்களமான ஆழ்ந்த ஒலியுடன் அதை முழக்கி, பின்னால் நின்று வணக்கம் செலுத்த வேண்டும்.
A veterinary-ritual protocol for preventing and suppressing elephant diseases (gajaroga-vimardanī), combining therapeutic sprinkling, herb-based offerings, and structured homa within a mandala-based worship system.
It sacralizes the royal elephant as a protector of kingship: the rite culminates in consecration, protective invocations, and a procession framework (armed attendants and signal drum) that stabilizes public order and royal safety.
Viṣṇu and Śrī anchor the rite; major devas (Brahmā, Śiva, Indra, Kubera, Yama), luminaries (Sun/Moon), elements, Dikpālas, and Nāga lineages (notably Airāvata and the Nāga-king Amṛta) are installed through a directional mandala schema.