Adhyaya 319

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि ह्युन्नतस्थानमुत्तमम् । तस्यैवोत्तरदिग्भाग ऋषितोयातटे शुभे

ईश्वर उवाच—ततो महादेवि, उत्तमं ‘उन्नतस्थानम्’ गच्छेत्। तस्यैवोत्तरदिग्भागे शुभे ऋषितोयातटे तत् स्थितम्।

Verse 2

एतत्स्थानं महादेवि विप्रेभ्यः प्राददां बलात् । सर्वसीमासमायुक्तं चंडीगणसुरक्षितम्

एतत्स्थानं महादेवि, विप्रेभ्यः बलात् प्राददाम्। सर्वसीमासमायुक्तं चण्डीगणैः सुरक्षितं च।

Verse 3

देव्युवाच । कथमुन्नतनामास्य बभूव सुरसत्तम । कथं त्वया बलाद्दत्तं कियत्सीमासमन्वितम्

देव्युवाच—हे सुरसत्तम, कथमस्य स्थानस्य ‘उन्नत’ इति नामाभवत्? कथं च त्वया बलात् दत्तं, तस्य सीमापरिमाणं कियत्?

Verse 4

एतत्सर्वं ममाचक्ष्व संक्षेपान्नातिविस्तरात्

एतत्सर्वं ममाचक्ष्व संक्षेपात्, नातिविस्तरात्।

Verse 5

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि कथां पापप्रणाशिनीम् । यां श्रुत्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः

ईश्वर उवाच—शृणु देवि, प्रवक्ष्यामि कथां पापप्रणाशिनीम्; यां श्रुत्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः।

Verse 6

एतत्सर्वं पुरा प्रोक्तं स्थानसंकेतकारणम् । तृतीये ब्रह्मणः कुंडे सृष्टिसंक्षेपसूचके

एतत्सर्वं पुरा प्रोक्तं स्थानसंकेतकारणम्; तृतीये ब्रह्मणः कुण्डे सृष्टिसंक्षेपसूचके।

Verse 7

तथापि ते प्रवक्ष्यामि संक्षेपाच्छुणु पार्वति

तथापि ते प्रवक्ष्यामि संक्षेपात्; शृणु पार्वति।

Verse 8

उन्नामितं पुनस्तत्र यत्र लिंगं महोदये । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

पुनस्तत्र महोदयस्थाने यत्र लिङ्गम् उन्नामितं, तत् ‘उन्नतम्’ इति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्।

Verse 9

अथवा चोन्नतं द्वारं पूर्वं प्राभासिकस्य वै । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

अथवा प्राभासिकस्य पूर्वं यद् उन्नतं द्वारं, तदपि ‘उन्नतम्’ इति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्।

Verse 10

विद्यया तपसा चैव यत्रोत्कृष्टा महर्षयः । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

यत्र विद्यया तपसा चैव महर्षयः उत्कृष्टाः, तत् ‘उन्नतम्’ इति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्।

Verse 11

यदा देवकुले विप्रा मूलचंडीशसंज्ञकम् । प्रसाद्य च महादेवं पुनः प्राप्ता महोदयम्

यदा देवकुले विप्राः मूलचण्डीशसंज्ञकं महादेवं प्रसाद्य, पुनर्महोदयम् प्राप्ताः।

Verse 12

षष्टिवर्षसहस्राणि तपस्तेपुर्महर्षयः । ध्यायमाना महेशानमनादिनिधनं परम्

षष्टिवर्षसहस्राणि महर्षयस्तपस्तेपुः, अनादिनिधनं परं महेशानं ध्यायमानाः।

Verse 13

तेषु वै तप्यमानेषु कोटिसंख्येषु पार्वति । ऋषितोयातटे रम्ये पवित्रे पापनाशने । भिक्षुर्भूत्वा गतश्चाहं पुनस्तत्रैव भामिनि

तेषु वै तप्यमानेषु कोटिसंख्येषु पार्वति । ऋषितोयातटे रम्ये पवित्रे पापनाशने । भिक्षुर्भूत्वा पुनस्तत्रैव गतश्चाहं भामिनि ॥

Verse 14

त्रिकालं दर्शिभिस्तत्र दोषरागविवर्जितैः । तपस्विभिस्तदा सर्वैर्लक्षितोऽहं वरानने

त्रिकालदर्शिभिस्तत्र दोषरागविवर्जितैः । तपस्विभिस्तदा सर्वैर्लक्षितोऽहं वरानने ॥

Verse 15

दृष्टमात्रस्तदा विप्रैर्विरराम महेश्वरः । क्व यासि विदितो देव इत्युक्त्वानुययुर्द्विजाः

दृष्टमात्रस्तदा विप्रैर्विरराम महेश्वरः । क्व यासि विदितो देव इत्युक्त्वानुययुर्द्विजाः ॥

Verse 16

यावदायांति मुनय ईशेशेति प्रभाषकाः । धावमानाः स्वतपसा द्योतयन्तो दिशोदश

यावदायांति मुनय ईशेशेति प्रभाषकाः । धावमानाः स्वतपसा द्योतयन्तो दिशोदश ॥

Verse 17

लिंगमेव प्रपश्यंति न पश्यंति महेश्वरम्

लिङ्गमेव प्रपश्यन्ति न पश्यन्ति महेश्वरम् ॥

Verse 18

येये च ददृशुर्लिंगं मूलचण्डीशसंज्ञकम् । तदा च मुनयः सर्वे सदेहाः स्वर्गमाययुः

ये ये च ददृशुर्लिङ्गं मूलचण्डीशसंज्ञकम् । तदा च मुनयः सर्वे सदेहाः स्वर्गमाययुः ॥

Verse 19

यदा त्रिविष्टपं व्याप्तं दृष्टं वै शतयज्वना । आयांति च तथैवान्ये मुनयस्तपसोज्वलाः

यदा त्रिविष्टपं व्याप्तं दृष्टं वै शतयज्वना । आयान्ति च तथैवान्ये मुनयस्तपसोज्ज्वलाः ॥

Verse 20

एतदंतरमासाद्य समागत्य महीतले । लिंगमाच्छादयामास वज्रेणैव शतक्रतुः

एतदन्तरमासाद्य समागत्य महीतले । लिङ्गमाच्छादयामास वज्रेणैव शतक्रतुः ॥

Verse 21

अष्टादशसहस्राणि मुनीनामूर्ध्वरेतसाम् । स्थितानि न तु पश्यंति लिंगमेतदनुत्तमम्

अष्टादशसहस्राणि मुनीनामूर्ध्वरेतसाम् । स्थितानि न तु पश्यन्ति लिङ्गमेतदनुत्तमम् ॥

Verse 22

शक्रस्तु सहसा दृष्टो वज्रेणैव समन्वितः । यावद्वदंति शापं ते तावन्नष्टः पुरंदरः

शक्रस्तु सहसा दृष्टो वज्रेणैव समन्वितः । यावद्वदन्ति शापं ते तावन्नष्टः पुरन्दरः ॥

Verse 23

दृष्ट्वा तान्कोपसंयुक्तान्भगवांस्त्रिपुरांतकः । उवाच सांत्वयन्देवो वाचा मधुरया मुनीन्

तान् कोपसंयुक्तान् मुनीन् दृष्ट्वा भगवान् त्रिपुरान्तकः । सांत्वयन् देवो मधुरया वाचा तान् मुनीन् उवाच ॥

Verse 24

कथं खिन्ना द्विजश्रेष्ठाः सदा शांतिपरायणाः । प्रसन्नवदना भूत्वा श्रूयतां वचनं मम

कथं खिन्ना द्विजश्रेष्ठाः सदा शान्तिपरायणाः । प्रसन्नवदना भूत्वा श्रूयतां वचनं मम ॥

Verse 25

भवद्भिर्ज्ञानसंयुक्तैः स्वर्गः किं मन्यते बहु । यत्रैके वसवः प्रोक्ता आदित्याश्च तथा परे

भवद्भिर्ज्ञानसंयुक्तैः स्वर्गः किं मन्यते बहु । यत्रैके वसवः प्रोक्ता आदित्याश्च तथा परे ॥

Verse 26

रुद्रसंज्ञास्तथा चैके ह्यश्विनावपि चापरौ । एतेषामधिपः कश्चिदेक इन्द्रः प्रकीर्तितः

रुद्रसंज्ञास्तथा चैके ह्यश्विनावपि चापरौ । एतेषामधिपः कश्चिदेक इन्द्रः प्रकीर्तितः ॥

Verse 27

स्वपुण्यसंख्यया प्राप्ते यस्माद्विभ्रश्यते नरैः । एवं दुःखसमायुक्तः स्वर्गो नैवेष्यते बुधैः

स्वपुण्यसंख्यया प्राप्ते यस्माद्विभ्रश्यते नरैः । एवं दुःखसमायुक्तः स्वर्गो नैवेष्यते बुधैः ॥

Verse 28

एतस्मात्कारणाद्विप्राः कुरुध्वं वचनं मम । गृह्णीध्वं नगरं रम्यं निवासाय महाप्रभम्

एतत्कारणाद् विप्राः मम वचनं कुरुध्वम्। रम्यं महाप्रभं नगरं निवासाय गृह्णीध्वम्॥

Verse 29

हूयंतामग्निहोत्राणि देवताः सर्वदा द्विजाः । इज्यंतां विविधैर्यागैः क्रियतां पितृपूजनम्

हूयन्तामग्निहोत्राणि, देवताः सर्वदा द्विजाः। इज्यन्तां विविधैर्यागैः, क्रियतां पितृपूजनम्॥

Verse 30

आतिथ्यं क्रियता नित्यं वेदाभ्यासस्तथैव हि

आतिथ्यं क्रियतां नित्यं, वेदाभ्यासस्तथैव हि॥

Verse 31

एवं हि कुर्वतां नित्यं विना ज्ञानस्य संचयैः । प्रसादान्मम विप्रेन्द्राः प्रांते मुक्तिर्भविष्यति

एवं हि कुर्वतां नित्यं विना ज्ञानस्य सञ्चयैः। मम प्रसादाद् विप्रेन्द्राः प्रान्ते मुक्तिर्भविष्यति॥

Verse 32

ऋषय ऊचुः । असमर्थाः परित्राणे जिताहारास्तपोन्विताः । नगरेणेह किं कुर्मस्तव भक्तिमभीप्सवः

ऋषय ऊचुः। असमर्थाः परित्राणे जिताहारास्तपोन्विताः। नगरेणेह किं कुर्मः, तव भक्तिमभीप्सवः॥

Verse 33

ईश्वर उवाच । भविष्यति सदा भक्तिर्युष्माकं परमेश्वरे । गृह्णीध्वं नगरं रम्यं कुरुध्वं वचनं मम

ईश्वर उवाच—युष्माकं परमेश्वरे सदा भक्तिर्भविष्यति। रम्यं नगरं गृह्णीध्वं मम वचनं च कुरुध्वम्॥

Verse 34

इत्युक्त्वा भगवान्देव ईषन्मीलितलोचनः । सस्मार विश्वकर्माणं सर्वशिल्पवतां वरम्

इत्युक्त्वा भगवान्देव ईषन्मीलितलोचनः। सस्मार विश्वकर्माणं सर्वशिल्पवतां वरम्॥

Verse 35

स्मृतमात्रो विश्वकर्मा प्रांजलिश्चाग्रतः स्थितः । आज्ञापयतु मां देवो वचनं करवाणि ते

स्मृतमात्रो विश्वकर्मा प्रांजलिश्चाग्रतः स्थितः। आज्ञापयतु मां देवो वचनं करवाणि ते॥

Verse 36

ईश्वर उवाच । नगरं क्रियतां त्वष्टर्विप्रार्थं सुंदरं शुभम्

ईश्वर उवाच—नगरं क्रियतां त्वष्टर्विप्रार्थं सुन्दरं शुभम्॥

Verse 37

इत्युक्तो विश्वकर्मा स भूमिं वीक्ष्य समंततः । उवाच प्रणतो भूत्वा शंकरं लोकशंकरम्

इत्युक्तो विश्वकर्मा स भूमिं वीक्ष्य समन्ततः। उवाच प्रणतो भूत्वा शंकरं लोकशंकरम्॥

Verse 38

परीक्षिता मया भूमिर्न युक्तं नगरं त्विह । अत्र देवकुलं साक्षाल्लिंगस्य पतनं तथा

मया परीक्षिता भूमिरियं; न युक्तमिह नगरनिर्माणम्। अत्र हि देवकुलं साक्षात् प्रतिष्ठितं, अत्रैव च लिङ्गस्य पतनस्थानं तथा।

Verse 39

यतिभिश्चात्र वस्तव्यं न युक्तं गृहमेधिनाम्

यतिभिरेवात्र वस्तव्यं; न युक्तं गृहमेधिनामिह निवासः।

Verse 40

त्रिरात्रं पंचरात्रं वा सप्तरात्रं महेश्वर । पक्षं मासमृतुं वापि ह्ययनं यावदेव च । पुत्रदारयुतैस्तीर्थे वस्तव्यं गृहमेधिभिः

त्रिरात्रं पञ्चरात्रं वा सप्तरात्रं महेश्वर। पक्षं मासमृतुं वापि ह्ययनं यावदेव च। पुत्रदारयुतैस्तीर्थे वस्तव्यं गृहमेधिभिः॥

Verse 41

वसत्यूर्ध्वं तु षण्मासाद्यदा तीर्थे गृहाधिपः । अवज्ञा जायते तस्य मनश्चापल्यभावतः । तदा धर्माद्विनश्यंति सकला गृहमेधिनः

षण्मासोर्ध्वं यदा तीर्थे गृहाधिपो वसति, तस्य चापल्यभावतो मनसि अवज्ञा जायते। तदा धर्माद्विनश्यन्ति सकला गृहमेधिनः।

Verse 42

इत्युक्तः स तदा देवस्तेन वै विश्वकर्मणा । पुनः प्रोवाच तं तस्य प्रशस्य वचनं शिवः

इत्युक्तः स तदा देवो विश्वकर्मणा तेन वै। पुनः प्रोवाच तं शिवः प्रशस्य तस्य वचनम्॥

Verse 43

रोचते मे न वासोऽत्र विप्राणां गृहमेधिनाम् । यत्र चोन्नामितं लिंगमृषितोयातटे शुभे । तत्र निर्मापय त्वष्टर्नगरं शिल्पिनां वर

शिव उवाच—अत्र विप्रगृहमेधिनां वासो मे न रोचते। यत्र तु शुभे ऋषितोयातटे उन्नामितं लिङ्गं तत्र, हे त्वष्टृ, शिल्पिनां वर, नगरं निर्मापय।

Verse 44

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वकर्मा त्वरान्वितः । गत्वा चकार नगरं शिल्पिकोटिभिरावृतः

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वकर्मा त्वरान्वितः। गत्वा शिल्पिकोटिभिरावृतो नगरं चकार॥

Verse 45

उन्नतं नाम यल्लोके विख्यातं सुरसुन्दरि । ततो हृष्टमना भूत्वा विलोक्य नगरं शिवः । आहूय ब्राह्मणान्सर्वानुवाचानतकन्धरः

सुरसुन्दरि, तद् नगरं लोके ‘उन्नतम्’ इति विख्यातम्। ततः शिवो नगरं विलोक्य हृष्टमना भूत्वा सर्वान् ब्राह्मणान् आहूय, अनतकन्धरः, उवाच॥

Verse 46

इदं स्थानं वरं रम्यं निर्मितं विश्वकर्मणा । ग्रामाणां च सहस्रैस्तु प्रोक्तं सर्वासु दिक्षु च

इदं स्थानं वरं रम्यं विश्वकर्मणा निर्मितम्। ग्रामाणां सहस्रैश्च सहितं सर्वासु दिक्षु प्रकीर्तितम्॥

Verse 47

नगरात्सर्वतः पुण्यो देशो नग्नहरः स्मृतः । अष्टयोजनविस्तीर्ण आयामव्यासतस्तथा

नगरात् सर्वतः पुण्यो देशो ‘नग्नहरः’ स्मृतः। अष्टयोजनविस्तीर्णः आयामव्यासतस्तथा॥

Verse 48

नग्नो भूत्वा हरो यत्र देशे भ्रांतो यदृच्छया । तं नग्नहरमित्याहुर्देशं पुण्यतमं जनाः

यस्मिन् देशे हरो नग्नो भूत्वा यदृच्छया भ्रान्तवान्, तं देशं जनाः पुण्यतमं “नग्नहर” इति प्राहुः।

Verse 49

पूर्वे तु शांकरी चाऽर्या पश्चिमे न्यंकुमत्यपि । उत्तरे कनकनंदा दक्षिणे सागरावधिः । एतदंतरमासाद्य देशो नग्नहरः स्मृतः

पूर्वे शांकरी च आर्या, पश्चिमे न्यंकुमती; उत्तरे कनकनन्दा, दक्षिणे सागरावधिः। एतदन्तरं देशो “नग्नहर” इति स्मृतः।

Verse 50

अष्टयोजनमानेन आयामव्यासतस्तथा । प्रोक्तोऽयं सकलो देश उन्नतेन समं मया

अष्टयोजनमानेन आयामव्यासतश्च तथा; उन्नतेन सहायं सकलो देशो मया सम्यगुक्तः।

Verse 51

गृह्यतां नगरश्रेष्ठं प्रसीदध्वं द्विजोत्तमाः । अत्र भक्तिश्च मुक्तिश्च भविष्यति न संशयः

गृह्यतां नगरश्रेष्ठं, प्रसीदत द्विजोत्तमाः। अत्र भक्तिश्च मुक्तिश्च भविष्यति, न संशयः।

Verse 52

इत्युक्तास्ते तदा सर्वे विप्रा ऊचुर्महेश्वरम्

इत्युक्तास्ते तदा सर्वे विप्रा ऊचुर्महेश्वरम्।

Verse 53

विप्रा ऊचुः । ईश्वराज्ञा वृथा कर्तुं न शक्या परमात्मनः । तपोऽग्निहोत्रनिष्ठानां वेदाध्ययनशालिनाम्

विप्रा ऊचुः—परमात्मन्, ईश्वरस्याज्ञा वृथा कर्तुं न शक्या। वयं तपोऽग्निहोत्रनिष्ठा वेदाध्ययनशीलाश्च।

Verse 54

अस्माकं रक्षिता कोऽस्ति कलिकाले च दारुणे । को दाताऽरोग्यदः कश्च को वै मुक्तिं प्रदास्यति

अस्माकं रक्षिता कोऽस्ति कलिकाले च दारुणे? को दाता, आरोग्यदः कः? कश्च वै मुक्तिं प्रदास्यति?

Verse 55

ईश्वर उवाच । महाकाल स्वरूपेण स्थित्वा तीर्थे महोदये । नाशयिष्यामि शत्रून्वः सम्यगाराधितो ह्यहम्

ईश्वर उवाच—महाकालस्वरूपेण तीर्थे महोदये स्थित्वा, सम्यगाराधितोऽहं वः शत्रून् नाशयिष्यामि।

Verse 56

उन्नतो विघ्नराजस्तु विघ्नच्छेत्ता भविष्यति । गणनाथस्वरूपोऽयं धनदो निधीनां पतिः

उन्नतो विघ्नराजोऽयं विघ्नच्छेत्ता भविष्यति। गणनाथस्वरूपोऽयं धनदो निधीनां पतिश्च।

Verse 57

युष्मभ्यं दास्यति द्रव्यं सम्यगाराधितोऽपि सः । आरोग्यदायको नित्यं दुर्गादित्यो भविष्यति

सम्यगाराधितोऽपि स युष्मभ्यं द्रव्यं दास्यति। दुर्गादित्यो भविष्यति नित्यमारोग्यदायकः।

Verse 58

महोदयं महानन्ददायकं वो भविष्यति । सम्यगाराधितो ब्रह्मा सर्वकार्येषु सर्वदा । सर्वान्कामांश्च मुक्तिं च युष्मभ्यं संप्रदास्यति

महोदयः खलु वः महानन्दप्रदः भविष्यति। सम्यगाराधितो ब्रह्मा सर्वकार्येषु सर्वदा सहायं करिष्यति, सर्वान् कामान् च मुक्तिं च युष्मभ्यं सम्यक् प्रदास्यति॥

Verse 59

विप्रा ऊचुः । यदि तीर्थानि तिष्ठंति सर्वाणि सुरसत्तम । संगालेश्वरतीर्थे च तथा देवकुले शिवे

विप्रा ऊचुः—यदि तीर्थानि सर्वाणि तिष्ठन्ति, हे सुरसत्तम, संगालेश्वरतीर्थे च तथा देवकुले शिवे॥

Verse 60

कलावपि महारौद्रे ह्यस्माकं पावनाय वै । स्थातव्यं तर्हि गृह्णीमो नान्यथा च महेश्वर

कलावपि महारौद्रे ह्यस्माकं पावनाय वै। स्थातव्यं तर्हि गृह्णीमो नान्यथा च महेश्वर॥

Verse 61

स तथेति प्रतिज्ञाय ददौ तेभ्यः पुरं वरम् । सप्तभौमैः शशांकाभैः प्रासादैः परिभूषितम् । नानाग्रामसमायुक्तं सर्वतः सीमयान्वितम्

स तथेति प्रतिज्ञाय ददौ तेभ्यः पुरं वरम्। सप्तभौमैः शशांकाभैः प्रासादैः परिभूषितम्। नानाग्रामसमायुक्तं सर्वतः सीमयान्वितम्॥

Verse 62

सूत उवाच । एवं तेभ्यो हि नगरं दत्त्वा देवो महेश्वरः । ददर्श विश्वकर्माणं प्राञ्जलिं पुरतः स्थितम्

सूत उवाच—एवं तेभ्यो हि नगरं दत्त्वा देवो महेश्वरः। ददर्श विश्वकर्माणं प्राञ्जलिं पुरतः स्थितम्॥

Verse 63

विश्वकर्मोवाच । विलोक्यतां महादेव नगरं नगरोपमम् । सौवर्णस्थलमारुह्य निर्मितं त्वत्प्रसादतः

विश्वकर्मोवाच—महादेव, पश्यतां नगरं नगरोपमम्। सौवर्णस्थलमारुह्य त्वत्प्रसादात् इदं निर्मितम्॥

Verse 64

विश्वकर्मवचः श्रुत्वा भगवांस्त्रिपुरान्तकः । समारुरोह स्थलकं सह सर्वैर्महर्षिभिः

विश्वकर्मवचः श्रुत्वा भगवान् त्रिपुरान्तकः। समारुरोह स्थलकं सह सर्वैर्महर्षिभिः॥

Verse 65

नगरं विलोकयामास रम्यं प्राकारमण्डितम् । ऋषयस्तुष्टुवुः सर्वे तत्रस्थं त्रिपुरान्तकम् । तानुवाच महादेवो वृणुध्वं वरमुत्त मम्

नगरं विलोकयामास रम्यं प्राकारमण्डितम्। ऋषयस्तुष्टुवुः सर्वे तत्रस्थं त्रिपुरान्तकम्। तानुवाच महादेवो वृणुध्वं वरमुत्तमम्॥

Verse 66

ऋषय ऊचुः । यदि तुष्टो महादेव स्थलकेश्वरनामभृत् । अवलोकयंश्च नगरं सदा तिष्ठ स्थले हर

ऋषय ऊचुः—यदि तुष्टो महादेव स्थलकेश्वरनामभृत्। अवलोकयंश्च नगरं सदा तिष्ठ स्थले हर॥

Verse 67

इत्युक्तस्तैस्तदा देवः स्थलकेऽस्मिन्सदा स्थितः । कृते रत्नमयं देवि त्रेतायां च हिरण्मयम्

इत्युक्तस्तैस्तदा देवः स्थलकेऽस्मिन्सदा स्थितः। कृते रत्नमयं देवि त्रेतायां च हिरण्मयम्॥

Verse 68

रौप्यं च द्वापरे प्रोक्तं स्थलमश्ममयं कलौ । एवं तत्र स्थितो देवः स्थलकेश्वरनामतः

द्वापरे यत् स्थलम् रौप्यमिति प्रोक्तं, कलियुगे तदेवाश्ममयं भवति। एवं तत्र देवः स्थितः, स्थलकेश्वर इति नाम्ना प्रसिद्धः।

Verse 69

सदा पूज्यो महादेव उन्नतस्थानवासिभिः । माघे मासि चतुर्दश्यां विशेषस्तत्र जागरे

उन्नतस्थानवासिभिः महादेवः सदा पूज्यः। माघमासे चतुर्दश्यां तत्र जागरे विशेषः पुण्यविशेषः।

Verse 70

इत्येतत्कथितं देवि ह्युन्नतस्य महोद्यम् । श्रुतं पापहरं नॄणां सर्वकामफलप्रदम्

इति देवि, उन्नतस्य महोद्यमं महात्म्यं कथितम्। एतच्छ्रवणं नॄणां पापहरं, सर्वकामफलप्रदं च भवति।

Verse 319

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य उन्नतस्थानमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनविंशत्युत्तरत्रिशततमोऽध्यायः

इति श्रीस्कन्दमहापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां, सप्तमे प्रभासखण्डे, प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये, ‘उन्नतस्थानमाहात्म्यवर्णनम्’ नाम एकोनविंशत्युत्तरत्रिशततमोऽध्यायः समाप्तः।