Adhyaya 235
अस्मिन्नध्याये ईश्वरः देवीं प्राभासक्षेत्रे स्थितं ‘अनुत्तरं लिङ्गत्रयम्’ अवलोकयितुं उपदिशति। तत्र दक्षिणदिशि शतमेधनाम लिङ्गं प्रतिष्ठितं, यत् शतयज्ञानां फलप्रदं कथ्यते; कार्तवीर्येण पूर्वं कृतशतयज्ञस्मरणेन तस्य माहात्म्यं वर्ण्यते, तथा तस्य प्रतिष्ठा सर्वपापभारनाशिनी इति। मध्यभागे कोटिमेधं प्रसिद्धं, ब्रह्मणा कोटिसंख्यकैः श्रेष्ठयज्ञैः समाराधितं, तत्र महादेवः ‘शङ्करः लोकहितकरः’ इति प्रतिष्ठापित इति कथ्यते। उत्तरदिशि सहस्रक्रतुः (सहस्रमेधः) लिङ्गः, शक्रेण सहस्रकर्मकृत्यैः पूजितः, देवतानां आदिदेवत्वेन महालिङ्गं प्रतिष्ठापितमिति निरूप्यते। गन्धपुष्पैः पूजनं, पञ्चामृतैः जलैश्चाभिषेकः च विधीयते; भक्ताः लिङ्गनामानुसारं फलं प्राप्नुवन्तीति प्रतिपाद्यते। पूर्णतीर्थफलार्थिभ्यः गोदानं प्रशस्यते। अन्ते तत्र ‘दशकोटितीर्थानि’ निवसन्तीति, मध्ये स्थितं त्रिलिङ्गसमूहं सर्वत्र पापनाशकं इति च निष्कर्षः।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितं पश्येल्लिंगत्रयमनुत्तमम् । शतमेधं सहस्रमेधं कोटिमेधमिति क्रमात्
ईश्वर उवाच—तत्रैव संस्थितं पश्येत् लिङ्गत्रयमनुत्तमम्। शतमेधं सहस्रमेधं कोटिमेधमिति क्रमात्॥
Verse 2
दक्षिणे शतमेधं तु शतयज्ञफलप्रदम् । कार्तवीर्य्येण तत्रैव कृतं यज्ञशतं पुरा
दक्षिणे शतमेधं तु शतयज्ञफलप्रदम्। कार्तवीर्य्येण तत्रैव कृतं यज्ञशतं पुरा॥
Verse 3
प्रतिष्ठाप्य महालिंगं सर्वपातकनाशनम् । मध्यभागेऽत्र यल्लिंगं कोटिमेधेति विश्रुतम्
प्रतिष्ठाप्य महालिङ्गं सर्वपातकनाशनम्। मध्यभागेऽत्र यल्लिङ्गं कोटिमेधेति विश्रुतम्॥
Verse 4
तत्रेष्टा ब्रह्मणा पूर्वं कोटि संख्या मखोत्तमाः । संस्थाप्य तु महादेवं शंकरं लोकशंकरम
तत्रेष्टा ब्रह्मणा पूर्वं कोटिसंख्या मखोत्तमाः। संस्थाप्य तु महादेवं शंकरं लोकशंकरम्॥
Verse 5
तस्य उत्तरभागस्थं सहस्रक्रतुसंज्ञकम् । शक्रश्च देवराजोऽपि सहस्रं यष्टवान्क्रतून्
तस्योत्तरभागस्थं सहस्रक्रतुसंज्ञकम्। शक्रश्च देवराजोऽपि सहस्रं यष्टवान्क्रतून्॥
Verse 6
प्रतिष्ठाप्य महालिंगं देवानामादिदैवतम् । गंधपुष्पादिविधिना पंचामृतरसोदकैः
महालिङ्गं देवानामादिदैवतं प्रतिष्ठाप्य, गन्धपुष्पादिभिर्विधिना तथा पञ्चामृतरसोदकैः सम्यगर्चयेत्।
Verse 7
स प्राप्नुयात्फलं देवि लिंगनामोद्भवं क्रमात् । गोदानं तत्र देयं तु सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः
देवि, लिङ्गनामोद्भवं फलं स क्रमात् प्राप्नुयात्। तत्र सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः गोदानं तु निश्चयेन देयम्।
Verse 8
दशलक्षाणि तीर्थानां तत्र तिष्ठंति भामिनि । लिंगत्रयं तथा मध्ये सर्वपातकनाशनम्
भामिनि, तत्र तीर्थानां दशलक्षाणि तिष्ठन्ति। मध्ये च लिङ्गत्रयं सर्वपातकनाशनं विराजते।
Verse 235
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभास खण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये दशाश्वमेधमाहात्म्ये शतमेधादि लिंगत्रयमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चत्रिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः
इति श्रीस्कान्दमहापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे, प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये, दशाश्वमेधमाहात्म्ये, ‘शतमेधादिलिङ्गत्रयमाहात्म्यवर्णन’नाम पञ्चत्रिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः समाप्तः।