Adhyaya 176
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 176

Adhyaya 176

अस्मिन्नध्याये ईश्वरः महादेवीं संबोध्य आर्कस्थलात् अल्पदूरे आग्नेयदिशि स्थितं सिद्धेश्वरनाम लिङ्गं दर्शयति। तस्य नामकरणस्य कारणं कथ्यते—ऊर्ध्वरेतसां ऋषीणां बहवः, अष्टादशसहस्रसंख्यकाः, अस्य लिङ्गस्य सान्निध्ये सिद्धिं प्राप्तवन्तः; तस्मात् ‘सिद्धेश्वर’ इति प्रसिद्धिः। अन्ते व्रतविधिः प्रदर्श्यते—भक्त्या स्नानं कृत्वा पूजनं कुर्यात्, उपवासं समाचरेत्, इन्द्रियनिग्रहं रक्षेत्, विधिपूर्वकं पूजा संपाद्य ब्राह्मणेभ्यः दक्षिणां दद्यात्। फलश्रुतौ सर्वकामसमृद्धिः तथा परमपदप्राप्तिश्च प्रतिपाद्यते।

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि सिद्धेश्वरमिति स्मृतम् । अर्कस्थलात्तथाऽग्नेय्यां नातिदूरे व्यवस्थितम्

ईश्वर उवाच—ततो, महादेवि, सिद्धेश्वर इति स्मृतं स्थानं गच्छेत्। अर्कस्थलात् आग्नेय्यां दिशि नातिदूरे तदवस्थितम्॥

Verse 2

अष्टादश सहस्राणि ऋषीणामूर्ध्वरेतसाम् । तस्मिंल्लिंगे तु सिद्धानि सिद्धेश्वरमतः स्मृतम्

अष्टादशसहस्राणि ऋषीणामूर्ध्वरेतसां तस्मिंल्लिङ्गे सिद्धिं प्राप्तानि; अतः स लिङ्गः ‘सिद्धेश्वर’ इति स्मृतः।

Verse 176

स्नात्वाऽर्चयेन्नरो भक्त्या सोपवासो जितेन्द्रियः । संपूज्य विधिवद्देवं दद्याद्विप्रेषु दक्षिणाम् । सर्वकामसमृद्धस्तु स याति परमं पदम् इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहरूया संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासज्ञेत्रमाहात्म्ये सिद्धेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम षट्सप्तत्युत्तरशततमोऽध्यायः

स्नात्वा नरो भक्त्या सोपवासो जितेन्द्रियः पूजयेद् देवम्; विधिवत् संपूज्य विप्रेषु दक्षिणां दद्यात्। स सर्वकामसमृद्धः परमं पदं याति। इति श्रीस्कान्दे महापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये ‘सिद्धेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्’ नाम षट्सप्तत्युत्तरशततमोऽध्यायः।