Adhyaya 101

Verse 1

ईश्वर उवाच । एतस्मिन्नेव काले तु नारदो भगवानृषिः । ब्रह्मणो मानसः पुत्रस्त्रिषु लोकेषु गर्वितः

ईश्वर उवाच—तस्मिन्नेव काले भगवानृषिर्नारदः, ब्रह्मणो मानसपुत्रः, त्रिषु लोकेषु विख्यातः सन् विचचार।

Verse 2

सर्वलोकचरः सोऽपि युवा देवनमस्कृतः । तथा यदृच्छया चायमटमानः समंततः

स सर्वलोकचरः युवा देवनमस्कृतश्च; यदृच्छया समन्ततः परिभ्रमन् स विचचार।

Verse 3

वासुदेवं स वै द्रष्टुं नित्यं द्वारवतीं पुरीम् । आयाति ऋषिभिः सार्द्धं क्रोधेन ऋषि सत्तमः

वासुदेवं द्रष्टुं स नित्यं द्वारवतीं पुरीम् ऋषिभिः सार्धम् आयाति; अस्मिन् तु काले क्रोधेन ऋषिसत्तमः समुपागतः।

Verse 4

अथाश्वागच्छतस्तस्य सर्वे यदुकुमारकाः । ये प्रद्युम्नप्रभृतयस्ते च प्रह्वाननाः स्थिताः

अथ तस्य शीघ्रमागच्छतः प्रद्युम्नप्रभृतयः सर्वे यदुकुमारकाः प्रह्वाननाः स्थिताः।

Verse 5

अभावाच्चार्घ्यपाद्यानां पूजां चक्रुः समंततः । सांबस्त्ववश्यभावित्वात्तस्य शापस्य कारणात्

अर्घ्यपाद्ययोः अभावात् समन्ततः यथाशक्ति पूजां चक्रुः; किन्तु शापस्य कारणात् अवश्यभावित्वेन सांब एव तस्य शापस्य निमित्तं बभूव।

Verse 6

अवज्ञां कुरुते नित्यं नारदस्य महात्मनः । रतक्रीडा स वै नित्यं रूपयौवनगर्वितः

स महात्मनः नारदस्य नित्यं अवज्ञां करोति स्म। रतिक्रीडासक्तः सदा रूपयौवनगर्वितश्चाभवत्॥

Verse 7

अविनीतं तु तं दृष्ट्वा चिन्तयामास नारदः । अस्याहमविनीतस्य करिष्ये विनयं शुभम्

तं अविनीतं दृष्ट्वा नारदः चिन्तयामास। ‘अस्य अविनीतस्य शुभं विनयं करिष्यामि’ इति॥

Verse 8

एवं स चिन्तयित्वातु वासुदेवमथाब्रवीत् । इमाः षोडशसाहस्राः स्त्रियो या देवसत्तम

एवं स चिन्तयित्वा तु वासुदेवमथाब्रवीत्। ‘देवसत्तम, इमाः षोडशसाहस्राः स्त्रियः…’ इति॥

Verse 9

सर्वास्तासां सदा सांबे भावो देव समाश्रितः । रूपेणाप्रतिमः सांबो लोकेऽस्मिन्सचराचरे

देव, तासां सर्वासां सदा सांबे भावः समाश्रितः। सांबोऽस्मिन् सचराचरे लोके रूपेणाप्रतिमः॥

Verse 10

सदाऽर्हंति च तास्तस्य दर्शनं ह्यपि सत्स्त्रियः । श्रुत्वैवं नारदाद्वाक्यं चिन्तयामास केशवः

तास्तस्य दर्शनमपि सदा अर्हन्ति सत्स्त्रियः। नारदवाक्यं श्रुत्वा केशवः चिन्तयामास॥

Verse 11

यदेतन्नारदेनोक्तं सत्यमत्र तु किं भवेत् । एवं च श्रूयते लोके चापल्यं स्त्रीषु विद्यते । श्लोकाविमौ पुरा गीतौ चित्तज्ञैर्योषितां द्विजैः

यदेतन्नारदेनोक्तं सत्यमत्र तु किं भवेत्। एवं च श्रूयते लोके—चापल्यं स्त्रीषु विद्यते। इमौ श्लोकौ पुरा गीतौ चित्तज्ञैर्द्विजैः स्त्रीस्वभावविद्भिः॥

Verse 12

पौंश्चल्यादतिचापल्यादज्ञानाच्च स्वभावतः । रक्षिता यत्नतो ह्येता विकुर्वंति हि भर्तृषु

पौंश्चल्यादतिचापल्यादज्ञानाच्च स्वभावतः। रक्षिता यत्नतोऽप्येताः विकुर्वन्ति हि भर्तृषु॥

Verse 13

नैता रूपं परीक्षंते नाऽसां वयसि संश्रयः । सुरूपं वा विरूपं वा पुमानित्येव भुंजते

नैता रूपं परीक्षन्ते नासां वयसि संश्रयः। सुरूपं वा विरूपं वा पुमानित्येव भुञ्जते॥

Verse 14

ईश्वर उवाच । मनसा चिन्तयित्वैवं कृष्णो नारदमब्रवीत् । नह्यहं श्रद्दधाम्येतद्यदेतद्भाषितं पुरा

ईश्वर उवाच। मनसा चिन्तयित्वैवं कृष्णो नारदमब्रवीत्। नाहं श्रद्धधाम्येतद्यदेतद्भाषितं पुरा॥

Verse 15

ब्रुवाणमेवं देवं तु नारदः प्रत्युवाच ह । तथाहं तु करिष्यामि यथा श्रद्धास्यते भवान्

ब्रुवाणमेवं देवं तु नारदः प्रत्युवाच ह। तथाहं तु करिष्यामि यथा श्रद्धास्यते भवान्॥

Verse 16

एवमुक्त्वा ययौ भूयो नारदस्तु यथागतम् । ततः कतिपयाहस्य द्वारकां पुनरभ्यगात्

एवमुक्त्वा पुनर्नारदो यथागतम् एव जगाम। ततः कतिपयाहानन्तरं स द्वारकां पुनरभ्यगात्॥

Verse 17

तस्मिन्नहनि देवोऽपि सहांतःपौरकैर्जनैः । अनुभूय जलक्रीडां पानमासेवते रहः

तस्मिन्नहनि देवोऽपि सहान्तःपौरकैर्जनैः। जलक्रीडामनुभूय रहः पानमासेवत॥

Verse 18

रम्ये रैवतकोद्याने नानाद्रुमविभूषिते । सर्वर्तुकुसुमैर्नित्यं वासिते सर्वकामने

रम्ये रैवतकोद्याने नानाद्रुमविभूषिते। सर्वर्तुकुसुमैर्नित्यं वासिते सर्वकामने॥

Verse 19

नानाजलजफुल्लाभिर्दीर्घिका भिरलंकृते । हंससारससंघुष्टे चक्रवाकोपशोभिते

नानाजलजफुल्लाभिर्दीर्घिकाभिरलंकृते। हंससारससंघुष्टे चक्रवाकोपशोभिते॥

Verse 20

तस्मिन्स रमते देवः स्त्रीभिः परिवृतस्तदा । हारनूपुरकेयूररसनाद्यैर्विभूषणैः

तस्मिन्स रमते देवः स्त्रीभिः परिवृतस्तदा। हारनूपुरकेयूररसनाद्यैर्विभूषणैः॥

Verse 21

भूषितानां वरस्त्रीणां सर्वांगीणां विशेषतः । तत्रस्थः पिबते पानं शुभगन्धान्वितं शुभम्

भूषितानां वरस्त्रीणां सर्वाङ्गसुन्दराणां विशेषतः । तत्र स्थितः स शुभगन्धान्वितं शुभं पानं पपौ ॥

Verse 22

एतस्मिन्नंतरे बुद्ध्वा मद्यमत्तास्ततः स्त्रियः । उवाच नारदः सांबमस्मिंस्तिष्ठ कुमारक

एतस्मिन्नन्तरे बुद्ध्वा मद्यमत्तास्ततः स्त्रियः । उवाच नारदः सांबम्—अस्मिंस्तिष्ठ कुमारक ॥

Verse 23

त्वां समाह्वयते देवो न युक्तं स्थातुमत्र ते । तद्वाक्यार्थमबुद्ध्वैव नारदेनाथ नोदितः

त्वां समाह्वयते देवो न युक्तं स्थातुमत्र ते । तद्वाक्यार्थमबुद्ध्वैव नारदेनाथ नोदितः ॥

Verse 24

गत्वा तु सत्वरं सांबः प्रणाममकरोत्पितुः । निर्द्दिष्टमासनं भेजे यथाभावेन विष्णुना

गत्वा तु सत्वरं सांबः प्रणाममकरोत्पितुः । निर्दिष्टमासनं भेजे यथाभावेन विष्णुना ॥

Verse 25

एतस्मिन्नंतरे तत्र यास्तु वै चाल्पसात्त्विकाः । ता दृष्ट्वा सहसा सांबं सर्वाश्चुक्षुभिरे स्त्रियः

एतस्मिन्नन्तरे तत्र यास्तु वै चाल्पसात्त्विकाः । ता दृष्ट्वा सहसा सांबं सर्वाश्चुक्षुभिरे स्त्रियः ॥

Verse 26

न स दृष्टः पुरा याभिरंतःपुरनिवासिभिः । मद्यदोषात्ततस्तासां स्मृतिलोपात्तथा बहु

न स पूर्वं ताभिरन्तःपुरवासिन्याभिः कदाचिदपि दृष्टः। मद्यदोषात् तासां स्मृतिः प्रचुरं लुप्ता, ततो बह्वप्यविवेकता जाता॥

Verse 27

स्वभावतोऽल्पसत्त्वानां जघनानि विसुस्रुवुः । श्रूयते चाप्ययं श्लोकः पुराणप्रथितः क्षितौ

स्वभावतोऽल्पसत्त्वानां जघनानि विचलन्ति, विसुस्रुवुश्च। अपि चायं पुराणप्रथितः श्लोकः क्षितौ श्रूयते॥

Verse 29

लोकेऽपि दृश्यते ह्येतन्मद्यस्याप्यथ सेवनात् । लज्जां मुंचंति निःशंका ह्रीमत्यो ह्यपि च स्त्रियः

लोकेऽपि ह्येतद्दृश्यते—मद्यसेवनात्। लज्जां मुञ्चन्ति निःशङ्का ह्रीमत्योऽपि स्त्रियः॥

Verse 30

समांसैर्भोजनैः स्निग्धैः पानैः सीधुसुरासवैः । गंधैर्मनोज्ञैर्वस्त्रैश्च कामः स्त्रीषु विजृंभति

समांसैः स्निग्धभोजनैः पानैश्च सीधुसुरासवैः। मनोज्ञगन्धवस्त्रैश्च स्त्रीषु कामो विजृम्भते॥

Verse 31

मद्यं न देयमत्यर्थं पुरुषेण विपश्चिता । मदोन्मत्ताः स्वभावेन पूर्वं संति यतः स्त्रियः

मद्यं न देयमत्यर्थं पुरुषेण विपश्चिता। मदोन्मत्ताः स्वभावेन पूर्वमेव यतः स्त्रियः॥

Verse 32

नारदोऽप्यथ तं सांबं प्रेषयित्वा त्वरान्वितः । आजगामाथ तत्रैव सांबस्यानुपदेन तु

अथ नारदः अपि तं साम्बं प्रेषयित्वा त्वरान्वितः, साम्बस्यानुपदेनैव तत्रागात्।

Verse 33

आयांतं ताः स्वयं दृष्ट्वा प्रियसौमनसं मुनिम् । सहसैवोत्थिताः सर्वा मदोन्मत्ता अपि स्त्रियः

आयान्तं प्रियसौमनसं मुनिं स्वयमेव दृष्ट्वा, मदोन्मत्ताः अपि स्त्रियः सर्वाः सहसैवोत्थिताः।

Verse 34

तासामथोत्थितानां तु वासुदेवस्य पश्यतः । भित्त्वा वासांस्यनर्घाणि पात्रेषु पतितानि तु

तासामुत्थितानां तु वासुदेवस्य पश्यतः, अनर्घाणि वासांसि भित्त्वा पात्रेषु पतितानि।

Verse 35

जघनेषु विलग्नानि तानि पेतुः पृथक्पृथक् । तद्दृष्ट्वा तु हरिः कुद्धस्ताः शशाप ततोऽबलाः

जघनेषु विलग्नानि तानि वासांसि पृथक्पृथक् पेतुः; तद्दृष्ट्वा हरिः कुद्धस्ताः अबलाः शशाप।

Verse 36

यस्माद्गतानि चेतांसि मां मुक्त्वाऽन्यत्र वः स्त्रियः । तस्मात्पतिकृतांल्लोकानायुषोंऽते न यास्यथ

युष्माकं चेतांसि मां मुक्त्वा अन्यत्र गतानि, हे स्त्रियः; तस्मादायुषोऽन्ते पतिव्रतफलप्राप्तान् लोकान् न यास्यथ।

Verse 37

पतिलोकात्परिभ्रष्टाः स्वर्गमार्गात्तथैव च । भूत्वा ह्यशरणा भूयो दस्युहस्तं गमिष्यथ

पतिलोकात् परिभ्रष्टाः स्वर्गमार्गाच्च च्युताः। पुनरप्यशरणा भूत्वा दस्युहस्तं गमिष्यथ॥

Verse 38

शापदोषात्ततस्तस्मात्ताः स्त्रियो गां गते हरौ । हृताः पांचनदैश्चौरैरर्जुनस्य प्रपश्यतः

तस्माच्छापदोषेण हरौ स्वर्गं गते सति। पाञ्चनदैश्चौरैस्ताः स्त्रियो हृताः, अर्जुनस्य पश्यतः॥

Verse 39

अल्पसत्त्वाश्च याश्चासंस्ता गता दूषणं स्त्रियः । रुक्मिणी सत्यभामा च तथा जांबवती प्रिये

अल्पसत्त्वा याश्च स्त्रियो दूषणं गताः। ता हृताः; न तु रुक्मिणी सत्यभामा तथा जाम्बवती प्रिये॥

Verse 40

न प्राप्ता दस्युहस्तं ताः स्वेन सत्त्वेन रक्षिताः । शप्त्वैवं ताः स्त्रियः कृष्णः सांबमप्यशपत्पुनः

न दस्युहस्तं प्राप्तास्ताः स्वसत्त्वेनैव रक्षिताः। एवं शप्त्वा ताः स्त्रियः कृष्णः सांबमप्यशपत्पुनः॥

Verse 41

यस्मादतीव ते कांतं दृष्ट्वा रूपमिमाः स्त्रियः । क्षुब्धाः सर्वा यतस्तस्मात्कुष्ठरोगमवाप्नुहि

यस्मादतीव ते कान्तं दृष्ट्वा रूपमिमाः स्त्रियः। क्षुब्धाः सर्वा यतस्तस्मात्कुष्ठरोगमवाप्नुहि॥

Verse 42

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सांबो लज्जासमन्वितः । उवाच प्रहसन्वाक्यं स स्मरन्नृषिसत्तमम्

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सांबो लज्जासमन्वितः । स्मरन्नृषिसत्तमं स प्रहसन्निव वाक्यमुवाच ॥

Verse 43

अनिमित्तमहं तात भावदोषविवर्जितः । शप्तो न मेऽत्र वै कुद्धो दुर्वासा नान्यथा वदेत्

अनिमित्तमहं तात भावदोषविवर्जितः । शप्तोऽस्मि; नात्र मे क्रोधो, दुर्वासा नान्यथा वदेत् ॥

Verse 44

एवमुक्त्वा ततः सांबः कृष्णं कमललोचनम् । ततो वैराग्यसंयुक्तश्चिन्ताशोकपरायणः

एवमुक्त्वा ततः सांबः कृष्णं कमललोचनम् । उपेत्य वैराग्यसंयुक्तश्चिन्ताशोकपरायणः ॥

Verse 45

प्रभासक्षेत्रमगमत्सर्वपातकनाशनम् । एवं तत्क्षेत्रमासाद्य तपस्तेपे सुदारुणम्

प्रभासक्षेत्रमगमत्सर्वपातकनाशनम् । तत्क्षेत्रमासाद्य स तपस्तेपे सुदारुणम् ॥

Verse 46

प्रतिष्ठाप्य सहस्रांशुं देवं पापनिषूदनम् । ततश्चाराधयामास परं नियममाश्रितः

प्रतिष्ठाप्य सहस्रांशुं देवं पापनिषूदनम् । ततः परं नियममाश्रित्य तमाराधयामास ॥

Verse 47

त्रिसंध्यं पूजयामास दिव्यगंधानुलेपनैः । स्तोत्रेणानेन भक्त्या वै स्तौति नित्यं दिनाधिपम्

त्रिसन्ध्येषु स दिव्यगन्धानुलेपनैः पूजां चकार। अनेन स्तोत्रेण भक्त्या नित्यं दिनाधिपं सूर्यं स्तौति स्म॥

Verse 48

सांब उवाच । नमस्त्रैलोक्यदीपाय नमस्ते तिमिरापह । नमः पंकजनाथाय नमः कुमुदशत्रवे

साम्ब उवाच— नमस्त्रैलोक्यदीपाय नमस्ते तिमिरापह। नमः पङ्कजनाथाय नमः कुमुदशत्रवे॥

Verse 49

नमो जगत्प्रतिष्ठाय जगद्धात्रे नमोऽस्तु ते । देवदेव नमस्यामि सूर्यं त्रैलोक्यदीपकम्

नमो जगत्प्रतिष्ठाय जगद्धात्रे नमोऽस्तु ते। देवदेव नमस्यामि सूर्यं त्रैलोक्यदीपकम्॥

Verse 50

आदित्यवर्णो भुवनस्य गोप्ता अपूर्व एष प्रथमः सुराणाम् । हिरण्यगर्भः पुरुषो महात्मा स पठ्यते वै तमसः परस्तात्

आदित्यवर्णः स भुवनस्य गोप्ता, अपूर्व एष प्रथमः सुराणाम्। हिरण्यगर्भः पुरुषो महात्मा, स पठ्यते वै तमसः परस्तात्॥

Verse 51

इति स्तुतस्तदा सूर्यः प्रसन्नेनांतरात्मना । उवाच दर्शनं गत्वा सांबं जांबवतीसुतम्

इति स्तुतस्तदा सूर्यः प्रसन्नेनान्तरात्मना। दर्शनं दत्त्वा सांबं जाम्बवतीसुतं प्रत्युवाच॥

Verse 52

सांबसांब महावाहो शृणु गोविन्दनन्दने । स्तोत्रेणानेन तुष्टोऽहं वरं ब्रूहि यदीप्सितम्

साम्ब साम्ब महाबाहो शृणु गोविन्दनन्दन । स्तोत्रेणानेन तुष्टोऽहं वरं ब्रूहि यदीप्सितम् ॥

Verse 53

सांब उवाच । कृष्णेनाहं सुरश्रेष्ठ शप्तः पापः सुदुर्मतिः । कुष्ठांतं कुरु मे देव यदि तुष्टोऽसि मे प्रभो

साम्ब उवाच । कृष्णेनाहं सुरश्रेष्ठ शप्तः पापः सुदुर्मतिः । कुष्ठान्तं कुरु मे देव यदि तुष्टोऽसि मे प्रभो ॥

Verse 54

श्रीभानुरुवाच । भूय एव महाभाग नीरोगस्त्वं भविष्यसि । यादृग्रूपः पुरा ह्यासीर्मम चैव प्रसादतः

श्रीभानुरुवाच । भूय एव महाभाग नीरोगस्त्वं भविष्यसि । यादृग्रूपः पुरा ह्यासीर्मम चैव प्रसादतः ॥

Verse 55

अद्य प्रभृति नेक्ष्यास्ता विष्णुभार्याः कथंचन । न तासां दर्शने जातु स्थातव्यं यदुनन्दन

अद्य प्रभृति नेक्ष्यास्ता विष्णुभार्याः कथंचन । न तासां दर्शने जातु स्थातव्यं यदुनन्दन ॥

Verse 56

तासामीर्ष्यापरीतेन विष्णुना प्रभविष्णुना । कुष्ठं ते यादवश्रेष्ठ प्रदत्तं हि महात्मना

तासामीर्ष्यापरीतेन विष्णुना प्रभविष्णुना । कुष्ठं ते यादवश्रेष्ठ प्रदत्तं हि महात्मना ॥

Verse 57

यो मां स्तोत्रेण चानेन समागत्य च स्तोष्यति । न तस्यान्वयसंभूतः कुष्ठी कश्चिद्भविष्यति

यो मां स्तोत्रेणानेन समागत्य स्तोष्यति, तस्य वंशे जातः कश्चिदपि कुष्ठी न भविष्यति।

Verse 58

अथादित्यस्य नामानि सम्यग्जानीहि द्वादश । द्वादशैव तथान्यानि तानि वक्ष्याम्यशेषतः

अथादित्यस्य द्वादश नामानि सम्यग्जानीहि; तथैव अन्यानि द्वादशापि तानि तेऽशेषतः वक्ष्यामि।

Verse 59

आदित्यः सविता सूर्यो मिहिरोऽर्कः प्रतापनः । मार्त्तंडो भास्करो भानुश्चित्रभानुर्द्दिवाकरः

आदित्यः सविता सूर्यः मिहिरोऽर्कः प्रतापनः। मार्तण्डो भास्करो भानुः चित्रभानुर्दिवाकरः—एतानि सूर्यस्य प्रसिद्धानि नामानि।

Verse 60

रविर्द्वादशनामैवं ज्ञेयः सामान्यनामभिः । विष्णुर्धाता भगः पूषा मित्रोंऽशुर्वरुणो ऽर्यमा

एवं रविर्द्वादशनामभिः सामान्यनामभिश्च ज्ञेयः। तानि—विष्णुर्धाता भगः पूषा मित्रोऽंशुर्वरुणोऽर्यमा।

Verse 61

इन्द्रो विवस्वांस्त्वष्टा च पर्जन्यो द्वादशः स्मृतः । इति ते द्वादशादित्याः पृथक्त्वेन प्रकीर्तिताः

इन्द्रो विवस्वांस्त्वष्टा च पर्जन्यश्च द्वादशः स्मृतः। इति ते द्वादशादित्याः पृथक्त्वेन प्रकीर्तिताः।

Verse 62

उत्तिष्ठंति सदा ह्येते मासैर्द्वादशभिः क्रमात् । विष्णुस्तपति वै चैत्रे वैशाखे चार्यमा सदा

एते आदित्याः सदा द्वादशमासेषु क्रमशः उत्तिष्ठन्ति अधितिष्ठन्ति च। चैत्रे विष्णुरादित्यः तपति, वैशाखे च आर्यमा नित्यं तपति॥

Verse 63

विवस्वाञ्ज्येष्ठमासे तु आषाढे चांशुमांस्तथा । पर्ज्जन्यः श्रावणे मासि वरुणः प्रौष्ठसंज्ञिके

ज्येष्ठमासे विवस्वान् अधितिष्ठति, आषाढे च अंशुमान् तथा। श्रावणे पर्जन्यः, प्रौष्ठसंज्ञके मासि वरुणः॥

Verse 64

इन्द्रश्चाश्वयुजे मासि धाता तपति कार्तिके । मार्गशीर्षे तथा मित्रः पौषे पूषा दिवाकरः

आश्वयुजे मासि इन्द्रः अधितिष्ठति, कार्तिके धाता तपति। मार्गशीर्षे मित्रः तथा, पौषे पूषा दिवाकर॥

Verse 65

माघे भगस्तु विज्ञेयस्त्वष्टा तपति फाल्गुने । शतैर्द्वादशभिर्विष्णू रश्मीनां दीप्यते सदा

माघे भगः अधितिष्ठति इति विज्ञेयः, फाल्गुने त्वष्टा तपति। विष्णुः द्वादशशतैः रश्मीनां सदा दीप्यते॥

Verse 66

दीप्यते गोसहस्रेण शतैश्च त्रिभिरर्यमा । द्विसप्तकैर्विवस्वांस्तु अंशुमान्पञ्चकैस्त्रिभिः

आर्यमा गोसहस्रेण त्रिशतैश्च दीप्यते। विवस्वान् द्विसप्तकैः, अंशुमान् पञ्चकत्रयैः प्रकाशते॥

Verse 67

विवस्वानिव पर्जन्यो वरुणश्चार्यमा इव । इन्द्रस्तु द्विगुणैः षड्भिर्भात्येकादशभिः शतैः

विवस्वानिव पर्जन्यो वरुणोऽप्यार्यमा इव। इन्द्रस्तु षड्द्विगुणैरेकादशशतैर्भाति॥

Verse 68

मित्रवच्च भगस्त्वष्टा सहस्रेण शतेन च । उत्तरोपक्रमेऽर्कस्य वर्धन्ते रश्मयः सदा । दक्षिणोपक्रमे भूयो ह्रसन्ते सूर्यरश्मयः

मित्रवद्भगस्त्वष्टा सहस्रेण शतेन च। उत्तरायणेऽर्करश्मयो वर्धन्ते, दक्षिणायने पुनर्ह्रसन्ति॥

Verse 69

एवं द्वादश मूर्तिस्थः प्रभासक्षेत्रमध्यतः । सांबादित्येति विख्यातः स्थास्ये मन्वन्तरान्तरे

एवं द्वादशमूर्तिस्थः प्रभासक्षेत्रमध्यतः। सांबादित्य इति ख्यातो मन्वन्तरान्तरेऽपि स्थास्ये॥

Verse 70

माघस्य शुक्लपक्षे तु पञ्चम्यां यादवोत्तम । एकभक्तं सदा ख्यातं षष्ठ्यां नक्तमुदाहृतम्

माघशुक्लपक्षे तु पञ्चम्यां यादवोत्तम। एकभक्तव्रतं ख्यातं, षष्ठ्यां नक्तव्रतं स्मृतम्॥

Verse 71

सप्तम्यामुपवासं तु कृत्वा सांबार्कसंनिधौ । रक्तचन्दनमिश्रैस्तु करवीरैर्महाव्रतः

सप्तम्यामुपवासं कृत्वा सांबार्कसंनिधौ। रक्तचन्दनमिश्रैस्तु करवीरैर्महाव्रती पूजयेत्॥

Verse 72

दत्त्वा कुन्दरकं धूपं पूजयेद्भास्करं बुधः । ब्राह्मणान्दिव्यभोज्येन भोजयित्वाऽपि शक्तितः

कुन्दरकधूपं दत्त्वा बुधो भास्करं सम्यक् पूजयेत्। शक्तितो दिव्यभोज्येन ब्राह्मणानपि भोजयित्वा तुष्टिं जनयेत्॥

Verse 73

एवं यः कुरुते सम्यक्सांबादित्यस्य पूजनम् । सम्यक्छ्रद्धासमायुक्तः संप्राप्स्यत्यखिलं फलम्

एवं यः सम्यक् श्रद्धासमायुक्तः सांबादित्यस्य पूजनं करोति। स अखिलं फलम् अवश्यं संप्राप्स्यति॥

Verse 74

ईश्वर उवाच । एवमुक्त्वा सहस्रांशुस्तत्रैवांतरधीयत । सांबोऽपि निर्जरो भूत्वा द्वारकां पुनरागमत्

ईश्वर उवाच—एवमुक्त्वा सहस्रांशुः तत्रैव अन्तरधीयत। सांबोऽपि निर्जरो भूत्वा द्वारकां पुनरागमत्॥

Verse 75

इत्येतत्कथितं देवि सांबादित्यमहोदयम् । श्रुतं हरति पापानि तथाऽरोग्यं प्रयच्छति

इत्येतत् देवि कथितं सांबादित्यमहोदयम्। श्रुतमात्रं हरति पापानि तथाऽरोग्यं प्रयच्छति॥

Verse 101

इति श्रीस्कान्दे महा पुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये सांबादित्यमाहात्म्यवर्णनंनामैकोत्तरशततमोऽध्यायः

इति श्रीस्कान्दमहापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये “सांबादित्यमाहात्म्यवर्णनम्” नामैकोत्तरशततमोऽध्यायः समाप्तः॥