Adhyaya 58

Verse 1

। सूत उवाच । एवं संस्थाप्य गांगेयः पुण्यं देवचतुष्टयम् । ततः संस्थापयामास गंगां त्रिपथगामिनीम्

सूत उवाच—एवं संस्थाप्य गांगेयः पुण्यं देवचतुष्टयम्, ततः त्रिपथगामिनीं गङ्गां संस्थापयामास।

Verse 2

कूपिकायां महाभाग शिवलिंगस्य पूर्वतः । ततः प्रोवाच तान्हृष्टः संपूज्य द्विजसत्तमान्

कूपिकायां महाभाग शिवलिङ्गस्य पूर्वतः स्थित्वा ततः हृष्टः सन् द्विजसत्तमान् सम्यक् संपूज्य तान् प्रति प्रोवाच।

Verse 3

अस्यां यः पुरुषः स्नानं कृत्वा मां वीक्षयिष्यति । सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवलोकं प्रयास्यति

अस्यां यः पुरुषः स्नानं कृत्वा मां पश्चाद् वीक्षयिष्यति, स सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवलोकं प्रयास्यति।

Verse 4

करिष्यति तथा यस्तु शपथं चात्र मानवः । असत्यं यास्यति क्षिप्रं स यमस्य गृहं प्रति

यस्तु मानवोऽत्र शपथं कृत्वा पुनर् असत्यं वदति, स क्षिप्रं यमस्य गृहं प्रति यास्यति।

Verse 5

एवमुक्त्वा महाभागो भीष्मः कुरुपितामहः । जगाम स्वपुरं तस्माद्धर्षेण महता वृतः

एवमुक्त्वा महाभागो भीष्मः कुरुपितामहः, तस्मात् स्थानात् महता हर्षेण वृतः स्वपुरं जगाम।

Verse 6

सूत उवाच । तत्रासीच्छूद्रसंभूतः पौंड्रकोनाम नामतः । बालभावे समं मित्रैः स क्रीडति दिवानिशम्

सूत उवाच—तत्र शूद्रसम्भूतः पौण्ड्रको नाम नामतः आसीत्; स बालभावे मित्रैः समं दिवानिशं क्रीडति स्म।

Verse 7

हास्यभावाच्च मित्रस्य पुस्तकं तेन चोरितम् । मित्रैः पृष्टः पौण्ड्रकः स प्राह नैव मया हृतम्

हास्यभावेन मित्रस्य पुस्तकं तेन चोरितम्। मित्रैः पृष्टः पौण्ड्रकः प्राह—“नैव मया हृतं तत्”॥

Verse 8

पुस्तकं चैव युष्माकं चिन्तनीयं सदैव तत् । भवद्भिर्यत्नमास्थाय दृश्यतां क्वापि पुस्तकम्

“पुस्तकं चैव युष्माकं चिन्तनीयं सदैव तत्। भवद्भिर्यत्नमास्थाय दृश्यतां क्वापि पुस्तकम्”॥

Verse 9

कृताश्च शपथास्तत्र स्नात्वा भागीरथीजले । अदुष्टचेतसा तेन दत्तं तत्पुस्तकं हृतम्

तत्र भागीरथीजले स्नात्वा शपथाः कृताः। अदुष्टचेतसा तेन हृतं पुस्तकं दत्तवत् समर्पितम्॥

Verse 10

पुनश्च रुचिरं हास्यं कृत्वा तेन समं बहु । अथासावभवत्कुष्ठी तत्क्षणादेव गर्हितः

पुनश्च तेन सह रुचिरं हास्यं बहु कृत्वा। अथासौ तत्क्षणादेव कुष्ठी अभवत् गर्हितः॥

Verse 11

स त्यक्तो बांधवैः सर्वैः कलत्रैरपि वल्लभैः । ततो वैराग्यमापन्नो भृगुपातं पपात सः

स त्यक्तो बान्धवैः सर्वैः कलत्रैरपि वल्लभैः। ततो वैराग्यमापन्नो भृगुपातं पपात सः॥

Verse 12

जातश्च तत्प्रभावेन कुष्ठेन परिवर्जितः । शास्त्रचौर्यकृताद्दोषान्मूकरूपः स हास्यकृत्

तत्प्रभावेन स जातः कुष्ठरोगात् परिमुक्तः। शास्त्रचौर्यकृतदोषात् स हास्यकृन्मूकरूपोऽभवत्॥

Verse 13

न कार्यः शपथस्तस्मात्तस्याग्रेऽपि लघुर्द्विजाः । अपि हास्योपचारेण आत्मनः सुखमिच्छता

तस्मात् द्विजाः, तस्याग्रेऽपि लघुं शपथं न कार्यम्। आत्मसुखमिच्छता हास्योपचारेणापि तद्विषये विरमेत्॥

Verse 58

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये शिवगंगामाहात्म्यवर्णनंनाम अष्टपञ्चाशत्तमोऽध्यायः

इति श्रीस्कन्दमहापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये शिवगङ्गामाहात्म्यवर्णनंनाम अष्टपञ्चाशत्तमोऽध्यायः॥