Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 169
Devanagari script
कल्पांभोधिसमुन्नादां दिधक्षंतीं जगद्यथा । तारकस्यांतकालाय अभाग्यस्य दशामिव
Transliteration
kalpāṃbhodhisamunnādāṃ didhakṣaṃtīṃ jagadyathā | tārakasyāṃtakālāya abhāgyasya daśāmiva
Translation
कल्पाम्भोधिसमुन्नादां जगद्दिधक्षामिव। सा तारकस्यान्तकालाय अभाग्यदशेव समाययौ।
Word by Word
कल्पाम्भोधिसमुन्नादाम्roaring like the ocean at the end of an aeon
कल्पाम्भोधिसमुन्नादाम्:
Karma (Object qualifier/कर्म)
TypeAdjective
Rootकल्प + अम्भोधि + समुन्नाद (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण (शक्तिम्/ज्वालाम् implied); समासः—तत्पुरुष (कल्पाम्भोधेः समुन्नादः इव/समुन्नादवत्)
दिधक्षन्तीम्wishing to burn
दिधक्षन्तीम्:
Karma (Object qualifier/कर्म)
TypeAdjective
Rootदह् (धातु)
Formसन्नन्त-धातु (दिधक्ष् = desiderative of दह्) + शतृ (present active participle), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
जगत्the world
जगत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
यथाas if/like
यथा:
Sambandha (Comparison/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formउपमानबोधक-अव्यय (comparative particle)
तारकस्यof Tāraka
तारकस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतारक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
अन्तकालायfor (his) final time/end
अन्तकालाय:
Sampradana (Dative/purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअन्त + काल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (अन्तस्य कालः)
अभाग्यस्यof misfortune
अभाग्यस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअभाग्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
दशाम्state/condition
दशाम्:
Karma (Object of comparison/कर्म)
TypeNoun
Rootदशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
इवlike
इव:
Sambandha (Comparison/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमानबोधक-अव्यय (simile particle)
Speaker
Narrator
Visual Art Cues
Scene: The Śakti’s approach is personified: a roaring, oceanic sound-wave and a world-burning radiance fill the sky; the spear appears as a pralaya-fire streak, the asura Tāraka marked as fated prey, surrounded by darkening clouds and churning winds.
Characters & Entities
T
TārakaŚ
Śakti (as the spear/force)FAQs
Adharma ripens into its own destruction; when the ordained time arrives, divine justice manifests with irresistible force.
No specific site is described; the verse uses cosmic imagery (kalpa/ocean roar) to magnify the event.
None.