Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 9
Devanagari script
स्थंडिलस्था च हेमंते निराहारा तताप सा । एतस्मिन्नंतरे दैत्यो ह्यंधकस्य सुतो बली
Transliteration
sthaṃḍilasthā ca hemaṃte nirāhārā tatāpa sā | etasminnaṃtare daityo hyaṃdhakasya suto balī
Translation
हेमन्ते सा स्थण्डिलस्थाऽभवत्, निराहारा तपोऽतपत्। अथान्तरे बली दैत्योऽन्धकस्य सुतोऽभ्यागात्॥
Word by Word
स्थण्डिलस्थाstanding on bare ground
स्थण्डिलस्था:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्थण्डिल (प्रातिपदिक) + स्था (धातु) → स्थ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कृदन्त-प्रातिपदिक (स्था-धातोः क्त/क्तवत्-प्रत्ययान्तभावः), तत्पुरुषसमासः (स्थण्डिले स्थिता)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
हेमन्तेin winter
हेमन्ते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहेमन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (locative singular)
निराहाराwithout food
निराहारा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिर्- (उपसर्ग) + आहार (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (निराहारः = without food)
ततापperformed austerity / did penance
तताप:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootतप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
एतस्मिन्in this
एतस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; सर्वनाम
अन्तरेin the meantime / in between
अन्तरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (locative)
दैत्यःa demon
दैत्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधान/हेतुबोधक
अन्धकस्यof Andhaka
अन्धकस्य:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअन्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन (genitive)
सुतःson
सुतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
बलीmighty
बली:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootबलिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण
Speaker
Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa)
Visual Art Cues
Scene: Winter austerity: Girisutā seated or lying on bare earth, minimal garments, matted hair, breath visible in cold air; distant shadow of a daitya approaching from the margins.
Characters & Entities
G
Girisutā (Pārvatī, implied)A
AndhakaD
Daitya (son of Andhaka)FAQs
Austerity and purity invite tests; spiritual practice often coincides with the arising of obstacles.
No named tīrtha; the verse transitions from tapas-description to a daitya episode.
Fasting (nirāhāra) and ground-austerity (sthaṃḍila) during winter are described.