Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 89

Devanagari script

जगतीं सोमनाथस्य यस्तु कुर्यात्प्रदक्षिणाम् । प्रदक्षिणीकृता तेन सप्तद्वीपा वसुंधरा

Transliteration

jagatīṃ somanāthasya yastu kuryātpradakṣiṇām | pradakṣiṇīkṛtā tena saptadvīpā vasuṃdharā

Translation

यः सोमनाथस्य जगत्यां प्रदक्षिणां करोति, तेनैव सप्तद्वीपवती वसुन्धरा प्रदक्षिणीकृतेव भवति।

Word by Word

• जगतीम्: the world/earth
• जगतीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; accusative singular (neuter)

• सोमनाथस्य: of Somanātha
• सोमनाथस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सोमनाथ (प्रातिपदिक; सोम + नाथ)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; genitive singular (masc.)

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; relative pronoun nominative singular (masc.)

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (Discourse particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात/अवधारणार्थक-अव्यय; particle (emphasis/contrast)

• कुर्यात्: should do/perform
• कुर्यात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; optative 3rd sg

• प्रदक्षिणाम्: circumambulation
• प्रदक्षिणाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रदक्षिणा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular (fem.)

• प्रदक्षिणीकृता: (is) circumambulated
• प्रदक्षिणीकृता: Karma (Object as result/कर्म-भाव)
• Type: Adjective
• Root: प्रदक्षिणीकृत (कृदन्त; प्रदक्षिणी + कृ (धातु))
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; PPP nominative singular (fem.)

• तेन: by him/thereby
• तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; instrumental singular

• सप्तद्वीपा: having seven continents
• सप्तद्वीपा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सप्तद्वीप (प्रातिपदिक; सप्त + द्वीप)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; nominative singular (fem.), agreeing with वसुंधरा

• वसुंधरा: the earth
• वसुंधरा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वसुंधरा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; nominative singular (fem.)

Speaker

Śaṅkara (Śiva)

Characters & Entities

• Soma-nātha
• Pradakṣiṇā
• Jagatī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A single act of devoted worship at a supremely sacred site can equal vast pilgrimages; bhakti concentrates merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Soma-nātha (Somnath), a major Śiva-kṣetra celebrated for extraordinary pilgrimage merit.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform pradakṣiṇā (clockwise circumambulation) of Soma-nātha’s jagatī (temple platform/precinct).