Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 11

ईश्वर उवाच । किमर्थं पिबसे धूमं किमर्थं तप्यसे तपः । किं दुःखं किं नु सन्तापो वद कार्यमभीप्सितम्

īśvara uvāca | kimarthaṃ pibase dhūmaṃ kimarthaṃ tapyase tapaḥ | kiṃ duḥkhaṃ kiṃ nu santāpo vada kāryamabhīpsitam

ईश्वर उवाच—किमर्थं धूमं पिबसि? किमर्थं तपस्तप्यसे? किं दुःखं किं नु सन्तापः? वद, कार्यमभीप्सितम्।

ईश्वरःĪśvara (Lord)
ईश्वरः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
किमर्थम्for what reason?
किमर्थम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकिम् + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रश्नवाचक (interrogative adverb)
पिबसेyou drink
पिबसे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पा (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; आत्मनेपद
धूमम्smoke
धूमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधूम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
किमर्थम्for what reason?
किमर्थम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकिम् + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रश्नवाचक (interrogative adverb)
तप्यसेyou perform austerity/are heated
तप्यसे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√तप् (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; आत्मनेपद
तपःausterity
तपः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
किम्what?
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; प्रश्नवाचक
दुःखम्sorrow
दुःखम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदुःख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; किम् इत्यस्य विशेष्य/विशेषणभाव
किम्what?
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; प्रश्नवाचक
नुindeed/then
नु:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootनु (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्न/अनुनयार्थक निपात (interrogative/emphatic particle)
सन्तापःdistress/affliction
सन्तापः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसन्ताप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
वदtell
वद:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Root√वद् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
कार्यम्the matter/task
कार्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
अभीप्सितम्desired
अभीप्सितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअभि√आप्/√ईप्स् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (कार्यम्)

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Revā-khaṇḍa tapas-sthala (unnamed)

Listener: Tapas-performing figure (Dānava or ascetic)

Scene: A gaunt ascetic (or Dānava in tapas guise) sits amid a ring of smoldering embers, inhaling smoke; Śiva stands nearby, compassionate yet probing, palm extended in inquiry; ash, matted hair, and heat-haze fill the scene.

Ś
Śiva (Īśvara)
D
Dānava (implied addressee)

FAQs

Austerity should be purposeful and examined; the Divine asks for clarity of intention before granting outcomes.

No named tīrtha appears; the scene remains within the Revā Khaṇḍa’s sacred-geography setting.

An austerity is referenced (dhūma-drinking and tapas), but no formal vow procedure is specified.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App