Adhyaya 21

Verse 1

युधिष्ठिर उवाच । श्रुतं मे विविधाश्चर्यं त्वत्प्रसादाद्द्विजोत्तम । भूयश्च श्रोतुमिच्छामि तन्मे कथय सुव्रत

युधिष्ठिर उवाच— त्वत्प्रसादाद् द्विजोत्तम, विविधाश्चर्यं मया श्रुतम्। भूयश्च श्रोतुमिच्छामि; तन्मे कथय, सुव्रत।

Verse 2

कथमेषा नदी पुण्या सर्वनदीषु चोत्तमा । नर्मदा नाम विख्याता भूयो मे कथयानघ

कथमेषा नदी पुण्या सर्वनदीषु चोत्तमा, नर्मदा नाम विख्याता? भूयो मे कथय, अनघ।

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । नर्मदा सरितां श्रेष्ठा सर्वपापप्रणाशिनी । तारयेत्सर्वभूतानि स्थावराणि चराणि च

श्रीमार्कण्डेय उवाच— नर्मदा सरितां श्रेष्ठा सर्वपापप्रणाशिनी। तारयेत् सर्वभूतानि स्थावराणि चराणि च।

Verse 4

नर्मदायास्तु माहात्म्यं यत्पूर्वेण मया श्रुतम् । तत्तेऽहं सम्प्रवक्ष्यामि शृणुष्वैकमना नृप

नर्मदायास्तु माहात्म्यं यत्पूर्वेण मया श्रुतम्, तत्तेऽहं सम्प्रवक्ष्यामि। शृणुष्वैकमना, नृप।

Verse 5

गङ्गा कनखले पुण्या कुरुक्षेत्रे सरस्वती । ग्रामे वा यदि वारण्ये पुण्या सर्वत्र नर्मदा

गङ्गा कनखले पुण्या, कुरुक्षेत्रे सरस्वती। ग्रामे वा यदि वारण्ये, सर्वत्रैव पुण्या नर्मदा॥

Verse 6

त्रिभिः सारस्वतं तोयं सप्ताहेन तु यामुनम् । सद्यः पुनाति गाङ्गेयं दर्शनादेव नार्मदम्

त्रिभिर्दिनैः सारस्वतं तोयं, सप्ताहेन तु यामुनम्। सद्यः पुनाति गाङ्गेयं, दर्शनादेव नार्मदम्॥

Verse 7

कलिङ्गदेशात्पश्चार्धे पर्वतेऽमरकण्टके । पुण्या च त्रिषु लोकेषु रमणीया पदे पदे

कलिङ्गदेशात् पश्चिमार्धे पर्वतोऽमरकण्टकः। तत्र सा त्रिषु लोकेषु पुण्या, पदे पदे रमणीया॥

Verse 8

तत्र देवाश्च गन्धर्वा ऋषयश्च तपोधनाः । तपस्तप्त्वा महाराज सिद्धिं परमिकां गताः

तत्र देवाश्च गन्धर्वा ऋषयश्च तपोधनाः। तपस्तप्त्वा महाराज सिद्धिं परमिकां गताः॥

Verse 9

तत्र स्नात्वा नरो राजन्नियमस्थो जितेन्द्रियः । उपोष्य रजनीमेकां कुलानां तारयेच्छतम्

तत्र स्नात्वा नरो राजन् नियमस्थो जितेन्द्रियः। उपोष्य रजनीमेकां कुलानां तारयेच्छतम्॥

Verse 10

सिद्धिक्षेत्रं परं तात पर्वतो ह्यमरंकटः । सर्वदेवाश्रितो यस्मादृषिभिः परिसेवितः

सिद्धिक्षेत्रं परं तात अमरकण्टकपर्वतः । सर्वदेवाश्रयो यस्मादृषिभिः परिसेवितः ॥

Verse 11

सिद्धविद्याधरा भूतगन्धर्वाः स्थानमुत्तमम् । दृश्यादृश्याश्च राजेन्द्र सेवन्ते सिद्धिकाङ्क्षिणः

सिद्धविद्याधराः भूतगन्धर्वाश्च स्थानमुत्तमम् । दृश्यादृश्याश्च राजेन्द्र सेवन्ते सिद्धिकाङ्क्षिणः ॥

Verse 12

अहं च परमं स्थानं ततः प्रभृति संश्रितः । अत्र प्रणवरूपो वै स्थाने तिष्ठत्युमापतिः

अहं च परमं स्थानं ततः प्रभृति संश्रितः । अत्र प्रणवरूपो वै स्थाने तिष्ठत्युमापतिः ॥

Verse 13

श्रीकण्ठः सगणः सर्वभूतसङ्घैर्निषेवितः । अस्माद्गिरिवराद्भूप वक्ष्ये तीर्थस्य विस्तरम्

श्रीकण्ठः सगणः सर्वभूतसङ्घैर्निषेवितः । अस्माद्गिरिवराद्भूप वक्ष्ये तीर्थस्य विस्तरम् ॥

Verse 14

यानि सन्तीह तीर्थानि पुण्यानि नृपसत्तम । यानि यानीह तीर्थानि नर्मदायास्तटद्वये

यानि सन्तीह तीर्थानि पुण्यानि नृपसत्तम । यानि यानीह तीर्थानि नर्मदायास्तटद्वये ॥

Verse 15

न तेषां विस्तरं वक्तुं शक्तो ब्रह्मापि भूपते । योजनानां शतं साग्रं श्रूयते सरिदुत्तमा

हे भूपते, तेषां विस्तरं सम्यग्वक्तुं ब्रह्मापि न शक्तः। सरिदुत्तमा साग्रं योजनानां शताधिकं विस्तीर्णेति श्रूयते॥

Verse 16

विस्तरेण तु राजेन्द्र अर्धयोजनमायता । षष्टितीर्थसहस्राणि षष्टिकोट्यस्तथैव च

विस्तरेण तु राजेन्द्र अर्धयोजनमायता। षष्टितीर्थसहस्राणि षष्टिकोट्यस्तथैव च॥

Verse 17

पर्वतादुदधिं यावदुभे कूले न संशयः

पर्वतादुदधिं यावदुभे कूले न संशयः॥

Verse 18

सप्तषष्टिसहस्राणि सप्तषष्टिशतानि च । सप्तषष्टिस्तथा कोट्यो वायुस्तीर्थानि चाब्रवीत्

सप्तषष्टिसहस्राणि सप्तषष्टिशतानि च। सप्तषष्टिस्तथा कोट्यो वायुस्तीर्थानि चाब्रवीत्॥

Verse 19

परं कृतयुगे तानि यान्ति प्रत्यक्षतां नृप । पश्यन्ति मानवाः सर्वे सततं धर्मबुद्धयः

परं कृतयुगे तानि यान्ति प्रत्यक्षतां नृप। पश्यन्ति मानवाः सर्वे सततं धर्मबुद्धयः॥

Verse 20

यथायथा कलिर्घोरो वर्तते दारुणो नृप । तथातथाल्पतां यान्ति हीनसत्त्वा यतो नराः

यथायथा कलिर्घोरो दारुणः प्रवर्तते नृप । तथातथा हीनसत्त्वा नराः स्वबलक्षयेणाल्पतां यान्ति ॥

Verse 21

अध्याय

अध्यायः ॥ (अध्याय-शीर्षकम्)

Verse 22

श्रेष्ठं दारुवनं तत्र चरुकासंगमः शुभः । उत्तरे नर्मदायास्तु चरुकेश्वरमुत्तमम्

तत्र श्रेष्ठं दारुवनं, शुभश्च चरुकासङ्गमः । नर्मदाया उत्तरे तीरे चरुकेश्वरमुत्तमम् ॥

Verse 23

दारुकेश्वरतीर्थं च व्यतीपातेश्वरं तथा । पातालेश्वरतीर्थं च कोटियज्ञं तथैव च

दारुकेश्वरतीर्थं च व्यतीपातेश्वरं तथा । पातालेश्वरतीर्थं च कोटियज्ञं तथैव च ॥

Verse 24

इति चैवोत्तरे कूले रेवाया नृपसत्तम । अमरेश्वरपार्श्वे च लिङ्गान्यष्टोत्तरं शतम्

इति चैवोत्तरे कूले रेवाया नृपसत्तम । अमरेश्वरपार्श्वे च लिङ्गान्यष्टोत्तरं शतम् ॥

Verse 25

वरुणेश्वरमुख्यानि सर्वपापहराणि च

वरुणेश्वरमुख्यानि सर्वपापहराणि च।

Verse 26

मान्धातृपुरपार्श्वे च सिद्धेश्वरयमेश्वरौ । ओङ्कारात्पूर्वभागे च केदारं तीर्थमुत्तमम्

मान्धातृपुरपार्श्वे च सिद्धेश्वरयमेश्वरौ। ओङ्कारात्पूर्वभागे च केदारं तीर्थमुत्तमम्॥

Verse 27

तत्समीपे महाराज स्वर्गद्वारमघापहम् । नाम्ना ब्रह्मेश्वरं पुण्यं सप्तसारस्वतं पुरः

तत्समीपे महाराज स्वर्गद्वारमघापहम्। नाम्ना ब्रह्मेश्वरं पुण्यं सप्तसारस्वतं पुरः॥

Verse 28

रुद्राष्टकं च सावित्रं सोमतीर्थं तथैव च । एतानि दक्षिणे तीरे रेवाया भरतर्षभ

रुद्राष्टकं च सावित्रं सोमतीर्थं तथैव च। एतानि दक्षिणे तीरे रेवाया भरतर्षभ॥

Verse 29

अस्मिंस्तु पर्वते तात रुद्राणां कोटयः स्थिताः । स्नानैस्तुष्टिर्भवेत्तेषां गन्धमाल्यानुलेपनैः

अस्मिंस्तु पर्वते तात रुद्राणां कोटयः स्थिताः। स्नानैस्तुष्टिर्भवेत्तेषां गन्धमाल्यानुलेपनैः॥

Verse 30

प्रीतास्तेऽपि भवन्त्यत्र रुद्रा राजन्न संशयः । जपेन पापसंशुद्धिर्ध्यानेनानन्त्यमश्नुते

अत्र राजन् रुद्राः अपि प्रीताः भवन्ति, न संशयः। जपेन पापानां शुद्धिः, ध्यानेन च अनन्तं पदम् अश्नुते।

Verse 31

दानेन भोगानाप्नोति इत्येवं शङ्करोऽब्रवीत् । पर्वतात्पश्चिमे देशे स्वयं देवो महेश्वरः । स्थितः प्रणवरूपोऽसौ जगदादिः सनातनः

दानेन भोगान् आप्नोति—इति शङ्करः अब्रवीत्। पर्वतात् पश्चिमे देशे स्वयं महेश्वरः देवः प्रणवरूपेण स्थितः, जगदादिः सनातनः।

Verse 32

तत्र स्नात्वा शुचिर्भूत्वा ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः । पितृकार्यं प्रकुर्वीत विधिदृष्टेन कर्मणा

तत्र स्नात्वा शुचिः भूत्वा ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः। विधिदृष्टेन कर्मणा पितृकार्यं प्रकुर्वीत।

Verse 33

तिलोदकेन तत्रैव तर्पयेत्पितृदेवताः । आ सप्तमं कुलं तस्य स्वर्गे मोदति पाण्डव

तत्रैव तिलोदकेन पितृदेवताः तर्पयेत्। तस्य कुलं सप्तमपर्यन्तं स्वर्गे मोदते, हे पाण्डव।

Verse 34

आत्मना सह भोगांश्च विविधान् लभते सुखी । षष्टिवर्षसहस्राणि क्रीडते सुरपूजितः

सुखी सन् आत्मना सह विविधान् भोगान् लभते। सुरैः पूजितः षष्टिवर्षसहस्राणि स्वर्गे क्रीडते।

Verse 35

मोदते सुचिरं कालं पितृपूजाफलधितः । ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टो जायते विमले कुले

पितृपूजाफलसमृद्धः स सुचिरं कालं प्रमोदते। ततः स्वर्गपुण्यक्षये स्वर्गात् परिभ्रष्टो विमले कुल एव जायते॥

Verse 36

धनवान्दानशीलश्च नीरोगो लोकपूजितः । पुनः स्मरति तत्तीर्थं गमनं कुरुते पुनः

धनवान् दानशीलश्च नीरोगो लोकपूजितः। पुनस्तत्तीर्थं संस्मृत्य गमनं कुरुते पुनः॥

Verse 37

द्वितीये जन्मनि भवेद्ध्रदस्यानुचरोत्कटः । तथैव ब्रह्मचर्येण सोपवासो जितेन्द्रियः

द्वितीये जन्मनि भवेद् ह्रदस्यानुचरः प्रबलः। तथैव ब्रह्मचर्येण सोपवासो जितेन्द्रियः॥

Verse 38

सर्वहिंसानिवृत्तस्तु लभते फलमुत्तमम् । एवं धर्मसमाचारो यस्तु प्राणान्परित्यजेत्

सर्वहिंसानिवृत्तस्तु लभते फलमुत्तमम्। एवं धर्मसमाचारो यः प्राणान् परित्यजेत्॥

Verse 39

तस्य पुण्यफलं यद्वै तन्निबोध नराधिप । शतं वर्षसहस्राणि स्वर्गे मोदति पाण्डव

तस्य पुण्यफलं यद्वै तन्निबोध नराधिप। शतं वर्षसहस्राणि स्वर्गे मोदति पाण्डव॥

Verse 40

अप्सरोगणसंकीर्णे दिव्यशब्दानुनादिते । दिव्यगन्धानुलिप्ताङ्गो दिव्यालङ्कारभूषितः

अप्सरोगणसंकीर्णे दिव्यशब्दानुनादिते । दिव्यगन्धानुलिप्ताङ्गो दिव्यालङ्कारभूषितः ॥

Verse 41

क्रीडते दैवतैः सार्द्धं सिद्धगन्धर्वसंस्तुतः । ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टो राजा भवति वीर्यवान्

क्रीडते दैवतैः सार्द्धं सिद्धगन्धर्वसंस्तुतः । ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टो राजा भवति वीर्यवान् ॥

Verse 42

हस्त्यश्वरथयानैश्च धर्मज्ञः शास्त्रतत्परः । गृहे स्तम्भशताकीर्णे सौवर्णे रजतान्विते

हस्त्यश्वरथयानैश्च धर्मज्ञः शास्त्रतत्परः । गृहे स्तम्भशताकीर्णे सौवर्णे रजतान्विते ॥

Verse 43

सप्ताष्टभूमिसुद्वारे दासीदाससमाकुले । मत्तमातङ्गनिःश्वासैर्वाजिहेषितनादितैः

सप्ताष्टभूमिसुद्वारे दासीदाससमाकुले । मत्तमातङ्गनिःश्वासैर्वाजिहेषितनादितैः ॥

Verse 44

क्षुभ्यते तस्य तद्द्वारमिन्द्रस्य भुवनं यथा । राजराजेश्वरः श्रीमान्सर्वस्त्रीजनवल्लभः

क्षुभ्यते तस्य तद्द्वारमिन्द्रस्य भुवनं यथा । राजराजेश्वरः श्रीमान्सर्वस्त्रीजनवल्लभः ॥

Verse 45

तस्मिन्गृहे वसित्वा तु क्रीडाभोगसमन्वितः । जीवेद्वर्षशतं साग्रं सर्वव्याधिविवर्जितः

तस्मिन्गृहे वसित्वा तु क्रीडाभोगसमन्वितः । जीवेद्वर्षशतं साग्रं सर्वव्याधिविवर्जितः ॥

Verse 46

एवं तेषां भवेत्सर्वं ये मृता ह्यमरेश्वरे । अग्निप्रवेशं यः कुर्याद्भक्त्या ह्यमरकण्टके

एवं तेषां भवेत्सर्वं ये मृता ह्यमरेश्वरे । अग्निप्रवेशं यः कुर्याद्भक्त्या ह्यमरकण्टके ॥

Verse 47

स मृतः स्वर्गमाप्नोति यास्यते परमां गतिम् । स्नानं दानं जपो होमः शुभं वा यदि वाशुभम्

स मृतः स्वर्गमाप्नोति यास्यते परमां गतिम् । स्नानं दानं जपो होमः शुभं वा यदि वाशुभम् ॥

Verse 48

पुराणे श्रूयते राजन्सर्वं कोटिगुणं भवेत् । तस्यास्तीरे तु ये वृक्षाः पतिताः कालपर्यये

पुराणे श्रूयते राजन्सर्वं कोटिगुणं भवेत् । तस्यास्तीरे तु ये वृक्षाः पतिताः कालपर्यये ॥

Verse 49

नर्मदातोयसंस्पृष्टास्ते यान्ति परमां गतिम् । अनिवृत्तिका गतिस्तस्य पवनस्याम्बरे यथा

नर्मदातोयसंस्पृष्टास्ते यान्ति परमां गतिम् । अनिवृत्तिका गतिस्तस्य पवनस्याम्बरे यथा ॥

Verse 50

पतनं कुरुते यस्तु तस्मिंस्तीर्थे नराधिप । कन्यास्त्रीणि सहस्राणि पाताले भोगभागिनः

नराधिप! यः कश्चित् तस्मिंस्तीर्थे पतनं कुरुते, तस्य पाताले सहस्रशः कन्यास्त्रियो भोगभागिन्यो भवन्ति।

Verse 51

तिष्ठन्ति भवने तस्य प्रेषणे प्रार्थयन्ति च । दिव्यभोगैः सुसम्पन्नः क्रीडते कालम्

ताः तस्य भवने तिष्ठन्ति, तस्य प्रेषणं प्रतीक्षन्ते, प्रार्थयन्ति च; दिव्यभोगैः सुसम्पन्नः स क्रीडन् कालं नयति।

Verse 52

पृथिव्यां ह्यासमुद्रायां तादृशो नैव जायते । यादृशोऽयं नरश्रेष्ठ पर्वतोऽमरकण्टकः

नरश्रेष्ठ! असमुद्रायां पृथिव्यां तादृशः पर्वतो नैव जायते, यादृशोऽयं अद्भुतोऽमरकण्टकः।

Verse 53

तत्र तीर्थं तु विज्ञेयं पर्वतस्यानु पश्चिमे । ह्रदो जालेश्वरो नाम त्रिषु लोकेषु विश्रुतः

तत्र पर्वतस्यानु पश्चिमे तीर्थं विज्ञेयं; जालेश्वर इति नाम्ना ह्रदः त्रिषु लोकेषु विश्रुतः।

Verse 54

तत्र पिण्डप्रदानेन सन्ध्योपासनकेन तु । पितरो द्वादशाब्दानि तर्पितास्तु भवन्ति वै

तत्र पिण्डप्रदानेन सन्ध्योपासनकेन च पितरः द्वादशाब्दानि तर्पिताः भवन्ति वै।

Verse 55

दक्षिणे नर्मदातीरे कपिला तु महानदी । सरलार्जुनसंछन्ना खदिरैरुपशोभिता

दक्षिणे नर्मदातीर एव कपिला नाम महानदी, सरलार्जुनवृक्षैः संछन्ना खदिरवृक्षैश्च शोभिता।

Verse 56

माधवीसल्लकीभिश्च वल्लीभिश्चाप्यलंकृता । श्वापदैर्गर्जमानैश्च गोमायुवानरादिभिः

माधवीसल्लकीवल्लीभिश्चान्याभिर्वल्लीभिश्चालंकृता; श्वापदैर्गर्जमानैश्च गोमायुवानरादिभिः प्रतिनादिता।

Verse 57

पक्षिजातिविशेषैश्च नित्यं प्रमुदिता नृप । साग्रं कोटिशतं तत्र ऋषीणामिति शुश्रुम

पक्षिजातिविशेषैर्नित्यं प्रमुदिता, नृप; तत्र साग्रं कोटिशतं ऋषीणामिति शुश्रुम।

Verse 58

तपस्तप्त्वा गतं मोक्षं येषां जन्म न चागमः । येन तत्र तपस्तप्तं कपिलेन महात्मना

तपस्तप्त्वा मोक्षं गताः, येषां पुनर्जन्म न चागमः; यत्र महात्मना कपिलेन तपस्तप्तम्।

Verse 59

तत्र तच्चाभवत्तीर्थं पुण्यं सिद्धनिषेवितम् । येन सा कापिलैस्तात सेविता ऋषिभिः पुरा

तत्र तत् तीर्थं पुण्यं सिद्धनिषेवितं बभूव; येन सा तात कापिलैः पुरा ऋषिभिश्च सेविता।

Verse 60

तेन सा कपिला नाम गीता पापक्षयंकरी । तत्र कोटिशतं साग्रं तीर्थानाममरेश्वरे

तेन सा ‘कपिला’ नाम गीता पापक्षयङ्करी। तत्रामरेश्वरक्षेत्रे तीर्थानां कोटिशतं साग्रं विद्यते॥

Verse 61

अहोरात्रोषितो भूत्वा मुच्यते सर्वकिल्बिषैः । दानं च विधिवद्दत्त्वा यथाशक्त्या द्विजोत्तमे

अहोरात्रोषितो भूत्वा मुच्यते सर्वकिल्बिषैः। यथाशक्त्या विधिवद्दानं दत्त्वा द्विजोत्तमे॥

Verse 62

ईश्वरानुग्रहात्सर्वं तत्र कोटिगुणं भवेत् । यस्मादनक्षरं रूपं प्रणवस्येह भारत

ईश्वरानुग्रहात्सर्वं तत्र कोटिगुणं भवेत्। यस्मादनक्षरं रूपं प्रणवस्येह भारत॥

Verse 63

शिवस्वरूपस्य ततः कृतमात्राक्षरं भवेत् । तिर्यञ्चः पशवश्चैव वृक्षा गुल्मलतादयः

ततः शिवस्वरूपस्य कृतमात्राक्षरं भवेत्। तिर्यञ्चः पशवश्चैव वृक्षा गुल्मलतादयः॥

Verse 64

तेऽपि तत्र क्षयं याताः स्वर्गं यान्ति न संशयः । विशल्या तत्र या प्रोक्ता तत्रैव तु महानदी

तेऽपि तत्र क्षयं याताः स्वर्गं यान्ति न संशयः। विशल्या तत्र या प्रोक्ता तत्रैव तु महानदी॥

Verse 65

स्नात्वा दत्त्वा यथान्यायं तत्रापि सुकृती भवेत् । तत्र देवगणाः सर्वे सकिन्नरमहोरगाः

तत्र स्नात्वा यथान्यायं दानं दत्त्वा च मानवः । सुकृती भवति नूनं तत्र देवगणाः स्थिताः ॥ सकिन्नरमहोरगाः सर्वेऽपि समुपस्थिताः ॥

Verse 66

यक्षराक्षसगन्धर्वा ऋषयश्च तपोधनाः । सर्वे समागतास्तां वै पश्यन्ति ह्यमरेश्वरे

यक्षराक्षसगन्धर्वा ऋषयश्च तपोधनाः । सर्वे समागतास्तत्र पश्यन्ति ह्यमरेश्वरम् ॥

Verse 67

तैश्च सर्वैः समागम्य वन्दितौ तौ शुभौ कटौ । पुरा युगे महाघोरे सर्वलोकभयंकरे

तैश्च सर्वैः समागम्य वन्दितौ तौ शुभौ कटौ । पुरा युगे महाघोरे सर्वलोकभयंकरे ॥

Verse 68

नर्मदायाः सुतस्तत्र सशल्यो विशलीकृतः । सर्वदेवैश्च ऋषिभिर्विशल्या तेन सा स्मृता

तत्र नर्मदायाः सुतः सशल्यो विशलीकृतः । सर्वदेवैश्च ऋषिभिर्विशल्या तेन सा स्मृता ॥

Verse 69

युधिष्ठिर उवाच । उत्पन्ना तु कथं तात विशल्या कपिला कथम् । कथं वा नर्मदापुत्रः शल्ययुक्तोऽभवन्मुने

युधिष्ठिर उवाच । उत्पन्ना तु कथं तात विशल्या कपिला कथम् । कथं वा नर्मदापुत्रः शल्ययुक्तोऽभवन्मुने ॥

Verse 70

आश्चर्यभूतं लोकस्य श्रोतुमिच्छामि सुव्रत

लोकस्याश्चर्यभूतमेतदाख्यानं श्रोतुमिच्छामि, सुव्रत।

Verse 71

श्रीमार्कण्डेय उवाच । पुरा दाक्षायणी नाम सहिता शूलपाणिना । क्रीडित्वा नर्मदातोये परया च मुदा नृप

श्रीमार्कण्डेय उवाच—पुरा दाक्षायणी नाम शूलपाणिना सहिता नर्मदातोये परया मुदा क्रीडितवती, नृप।

Verse 72

जलादुत्तीर्य सहसा वस्त्रमन्यत्समाहरत् । देव्यास्तु स्नानवस्त्रं तत्पीडितं लीलया नृप

जलादुत्तीर्य सहसा स अन्यद्वस्त्रमाददे; देव्याः स्नानवस्त्रं तु लीलया निष्पीडितं, नृप।

Verse 73

सहितानुचरीभिस्तु इन्द्रायुधनिभं भृशम् । तस्मिन्निष्पीड्यमाने तु वारि यन्निःसृतं तदा

सहितानुचरीभिस्तु इन्द्रायुधनिभं भृशं तस्मिन्निष्पीड्यमाने तु ततो वारि यन्निःसृतं तदा।

Verse 74

तस्मादियं सरिज्जज्ञे कपिलाख्या महानदी । संयोगादङ्गरागस्य वस्त्रोद्यत्कपिलं जलम्

तस्मादियं सरिज्जज्ञे कपिलाख्या महानदी; अङ्गरागसंयोगाद्वस्त्रोद्यत्कपिलं जलम्।

Verse 75

गलितं तेन कपिला वर्णतो नामतोऽभवत् । तथा गन्धरसैर्युक्तं नानापुष्पैस्तु वासितम्

ततः प्रवहता तेन सा कपिला वर्णतो नामतोऽभवत्। गन्धरससमायुक्ता नानापुष्पैश्च वासिता॥

Verse 76

नानावर्णारुणं शुभ्रं वस्त्राद्यद्वारि निःसृतम् । पीड्यमानं करैः शुभ्रैस्तैस्तु पल्लवकोमलैः

वस्त्राद् यद् वारि निःसृतं नानावर्णारुणं शुभ्रम्। शुभ्रैः करैः पल्लवकोमलैस्तत् पीड्यमानमभूत्॥

Verse 77

कपिलं जलमिश्रैस्तु तस्मादेषा सरिद्वरा । कपिला चोच्यते तज्ज्ञैः पुराणार्थविशारदैः

कपिलैर्जलमिश्रैस्तु तस्मादेषा सरिद्वरा। कपिला चेति तज्ज्ञैः पुराणार्थविशारदैः॥

Verse 78

एषा वै वस्त्रसम्भूता नर्मदातोयसम्भवा । महापुण्यतमा ज्ञेया कपिला सरिदुत्तमा

एषा वै वस्त्रसम्भूता नर्मदातोयसम्भवा। महापुण्यतमा ज्ञेया कपिला सरिदुत्तमा॥