Mantra 3
Rishi: Not specified in the provided excerpt; Savitar-associated tradition.
Devata: Savitar; secondarily Usriyāḥ (cows/dawns as prosperity).
Chandas: Prose/short mixed measure (requires verification).
Samhita Patha (Devanagari)
स॒वि॒ता ते॒ शरी॑रेभ्यः पृथि॒व्याँल्लो॒कमि॑च्छतु । तस्मै॑ युज्यन्तामु॒स्रिया॑:
Transliteration
savitā́ te śárīrebhyaḥ pṛthivyā́ṃ llókam icchatu | tásmai yujyantām usríyāḥ
Translation
वायुः पुनातु सविता पुनात्वग्नेर्भ्राजसा सूर्यस्य वर्चसा। वि मुच्यन्तामुस्रियाः॥ अर्थः वायुः पुनातु; सविता पुनातु; अग्नेः भ्राजसा सूर्यस्य वर्चसा च (शुद्धिः स्यात्)। उस्रियाः विमुच्यन्ताम्।
Padapatha (Word Analysis)
सविता । ते । शरीरेभ्यः । पृथिव्याम् । लोकम् । इच्छतु । तस्मै । युज्यन्ताम् । उस्रियाः ।
Word by Word
वायुःVāyu (the Wind-god)
वायुः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवायु (प्रातिपदिक)
पुनातुmay (he) purify
पुनातु:
—
TypeVerb
Root√पू (पूञ्; ‘to purify/cleanse’)
सविताSavitar (the Impeller)
सविता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
पुनातुmay (he) purify
पुनातु:
—
TypeVerb
Root√पू (पूञ्)
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
भ्राजसाby (his) radiance/splendour
भ्राजसा:
करण
TypeNoun
Rootभ्राजस् (प्रातिपदिक)
सूर्यस्यof Sūrya (the Sun)
सूर्यस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
वर्चसाby (his) lustre/holy brilliance
वर्चसा:
करण
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
विapart, asunder, completely
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
मुच्यन्ताम्let (them) be released
मुच्यन्ताम्:
—
TypeVerb
Root√मुच् (मुचॢँ; ‘to release’)—कर्मणि प्रयोग
उस्रियाःthe ruddy ones / dawn-cows (bright rays)
उस्रियाः:
कर्तृ (of passive: logical agent/subject in form)
TypeNoun
Rootउस्रिया (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
V
VāyuS
Savitṛ (Savitar)A
AgniS
SūryaU
UsrīyāḥRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes