Adhyaya 33 Mantra 67 - Shukla Yajurveda | Sanskrit | Vedapath

Mantra 67

Rishi: Received RV-derived Indra hymn material (traditional attribution not operational in VS rubric)

Devata: Indra (with Dyāvā-Pṛthivī imagery)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अनु॑ ते॒ शुष्मं॑ तु॒रय॑न्तमीयतुः क्षो॒णी शिशुं॒ न मा॒तरा॑ । विश्वा॑स्ते॒ स्पृध॑ः श्नथयन्त म॒न्यवे॑ वृ॒त्रं यदि॑न्द्र॒ तूर्व॑सि ॥

Transliteration

ánu te śúṣmaṃ turáyantam īyatuḥ kṣóṇī śíśuṃ na mā́tarā | víśvās te spṛ́dhaḥ śnathayanta mányave vṛtráṃ yád indra tū́rvasi ||

Translation

अनु ते शुष्मं तुरयन्तम् ईयतुः क्षोणी शिशुं न मातरा। विश्वास्ते स्पृधः श्नथयन्त मन्यवे वृत्रं यदिन्द्र तूर्वसि॥

Padapatha (Word Analysis)

अनु । ते । शुष्मम् । तुरयन्तम् । ईयतुः । क्षोणी । शिशुम् । न । मातरा । विश्वाः । ते । स्पृधः । श्नथयन्त । मन्यवे । वृत्रम् । यत् । इन्द्र । तूर्वसि ।

Word by Word

अनुafter, along, following

तेof you, your

शुष्मम्might, vigor

तुरयन्तम्hastening, impelling

ईयतुःthe two went/followed

क्षोणीthe two earths/regions

शिशुम्a child, infant

नlike, as

मातरौtwo mothers

विश्वाःall

तेyour

स्पृधःrivalries, hostilities

श्नथयन्तthey crush, shatter

मन्यवेfor (your) wrath/ardor

वृत्रम्Vṛtra (the obstructor)

यदिwhen/if

इन्द्रO Indra

तूर्वसिyou overcome / you are victorious

Entities Mentioned

Indra

Dyāvā-Pṛthivī (Heaven and Earth)

Vṛtra

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes