Mantra 55
Rishi: Unspecified in VS ritual transmission; manas/Pitṛ formula tradition.
Devata: Pitṛs; Daivya Jana (the divine host).
Chandas: Anuṣṭubh-like compact formula.
Samhita Patha (Devanagari)
पुन॑र्नः पितरो॒ मनो॒ ददा॑तु दैव्यो॒ जन॑: । जी॒वं व्रात॑ᳪ सचेमहि
Transliteration
púnar naḥ pítaro máno dádātu daivyó jánaḥ | jīváṃ vrā́taṃ sacemahi ||
Translation
पुनर्नः पितरः मनो ददातु; दैव्यो जनोऽपि ददातु। जीवन् व्रातं सचेमहि।
Padapatha (Word Analysis)
पुनः । नः । पितरः । मनः । ददातु । दैव्यः । जनः । जीवम् । व्रातम् । सचेमहि इति
Word by Word
पुनःagain
पुनः:
Adhikaraṇa (काल/पुनरावृत्ति-निर्देशः)
TypeIndeclinable
Rootपुनर् (अव्यय)
नःof us / to us
नः:
Sampradāna (सम्बन्धतः ‘our/to us’)
TypePronoun
Rootअस्मद्
पितरःthe Fathers (ancestors)
पितरः:
Kartā
TypeNoun
Rootपितृ
मनःmind
मनः:
Karma
TypeNoun
Rootमनस्
ददातुmay (he) give
ददातु:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (दाने)
दैव्यःdivine
दैव्यः:
Viśeṣaṇa (कर्तृ-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootदैव्य (देव-सम्बन्धी)
जनःpeople / race / folk
जनः:
Kartā
TypeNoun
Rootजन
जीवम्living
जीवम्:
Karma (विशेष्य-विशेषणभावे)
TypeAdjective
Rootजीव (जीवति इति)
व्रातम्company / troop / group
व्रातम्:
Karma
TypeNoun
Rootव्रात
सचेमहिmay we accompany / may we be together with
सचेमहि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootसच् (समवाये/सेवने) अथवा √सच् ‘to accompany, be together’
Entities Mentioned
P
Pitṛs (Fathers/Ancestors)D
Daivya Jana (Divine Host)M
Manas (Mind)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes