Shukla Yajur Veda — Adhyaya 12, Mantra 75
Rishi: Yājñavalkya (traditional)
Devata: Oṣadhayaḥ (Herbs/Plants)
Chandas: Triṣṭubh-like (approximate; Saṃhitā accentual verse)
Samhita Patha (Devanagari)
या ओष॑धी॒: पूर्वा॑ जा॒ता दे॒वेभ्य॑स्त्रियु॒गं पु॒रा । मनै॒ नु ब॒भ्रूणा॑म॒हᳪ श॒तं धामा॑नि स॒प्त च॑
Transliteration
yā́ oṣádhīḥ pū́rvā jātā́ devébhyaḥ triyugáṃ purā́ | manái nú babhrūṇām aháṃ śatáṃ dhā́māni saptá ca
Translation
या ओषधीः पूर्वा जाता देवेभ्यस्त्रियुगं पुरा, ता इदानीं मनसा नु स्मरत। अहं बभ्रूणामोषधीनां शतं धामानि सप्त च जानामि।
Padapatha (Word Analysis)
याः । ओषधीः । पूर्वाः । जाताः । देवेभ्यः । त्रि-युगम् । पुरा । मनै । नु । बभ्रूणाम् । अहम् । शतम् । धामानि । सप्त । च ।
Word by Word
याःwho/which (fem. pl.)
याः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ओषधीःplants, herbs
ओषधीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootओषधि (प्रातिपदिक)
पूर्वाःformer, earlier
पूर्वाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
जाताःborn, arisen
जाताः:
कर्तृ
TypeParticiple
Root√जन् (जन्) → जात (कृदन्त, भूतकृत्/क्त)
देवेभ्यःto/for the gods
देवेभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
त्रियुगम्for three ages (a tri-yuga span)
त्रियुगम्:
अधिकरण
TypeNoun/Adjective
Rootत्रियुग (प्रातिपदिक; त्रि+युग)
पुराformerly, before
पुरा:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
मनैwith the mind
मनै:
करण
TypeNoun
Rootमन्/मनस् (प्रातिपदिक) — वैदिक-रूप
नुnow/indeed (emphatic)
नु:
—
TypeIndeclinable
Rootनु (अव्यय)
बभ्रूणाम्of the brown (ones) / of the babhru-type (plants)
बभ्रूणाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootबभ्रू (प्रातिपदिक)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शतम्a hundred
शतम्:
कर्म
TypeNumeral
Rootशत (प्रातिपदिक)
धामानिabodes, seats, stations
धामानि:
कर्म
TypeNoun
Rootधामन् (प्रातिपदिक)
सप्तseven
सप्त:
—
TypeNumeral
Rootसप्त (संख्या; अव्ययवत्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Entities Mentioned
O
Oṣadhayaḥ (Herbs/Plants)D
Devas (collectively)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes