Rig Veda 3.1.2 — Mandala 3, Sukta 1, Mantra 2
Sukta 3.1
Rishi: Viśvāmitra (RV 3.1); internal mention of Gṛtsamada reflects intertextual lineage/poetic memory
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable; verify)
Samhita Patha (Devanagari)
प्राञ्चं यज्ञं चकृम वर्धतां गीः समिद्भिरग्निं नमसा दुवस्यन् । दिवः शशासुर्विदथा कवीनां गृत्साय चित्तवसे गातुमीषुः ॥
Transliteration
prā́ñcaṃ yajñáṃ cakṛma várdhatāṃ gī́ḥ samídbhīr agníṃ námasā duvasyán | diváḥ śaśāsur vidáthā kavīnā́ṃ gṛtsā́ya cit taváse gātúm ī́ṣuḥ ||
Translation
प्राञ्चं यज्ञं चकृम वर्धतां गीः समिद्भिरग्निं नमसा दुवस्यन्। दिवः शशासुर्विदथा कवीनाṃ गृत्साय चित्तवसे गातुमीषुः॥
Word by Word
प्राञ्चम्forward-facing; directed forward
प्राञ्चम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootप्राञ्च् (प्र-√अञ्च्) / प्राञ्च (प्रातिपदिक)
यज्ञम्sacrifice; ritual
यज्ञम्:
कर्म
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक; √यज्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
चक्रिमwe have made; we fashioned
चक्रिम:
—
TypeVerb
Root√कृ (करोति)
वर्धताम्let (them) grow/increase
वर्धताम्:
—
TypeVerb
Root√वृध्
गीःsongs; hymns
गीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootगी (प्रातिपदिक)
समिद्भिःwith kindling-sticks; with fuel
समिद्भिः:
करण
TypeNoun
Rootसमिध् (प्रातिपदिक)
अग्निम्Agni; the fire
अग्निम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
नमसाwith reverence; with homage
नमसा:
करण
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
दुवस्यन्serving; worshipping; honoring
दुवस्यन्:
कर्तृ
TypeVerb (participle)
Root√दुवस् (दुवस्यति) / दुवस्यन्त्
दिवःof heaven; of the sky
दिवः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौस् (प्रातिपदिक)
शशासुःthey have instructed/ordained; they have taught
शशासुः:
—
TypeVerb
Root√शास्
विदथाritual distributions/assemblies; ceremonial acts
विदथा:
कर्म
TypeNoun
Rootविदथ (प्रातिपदिक)
कवीनाम्of the seers/poets
कवीनाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootकवि (प्रातिपदिक)
गृत्सायto Gṛtsa (a seer)
गृत्साय:
सम्प्रदान
TypeNoun (proper name)
Rootगृत्स (प्रातिपदिक; नाम)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
चित्तवसेto the thoughtful/intent one (Cittavas)
चित्तवसे:
सम्प्रदान
TypeNoun/Adjective
Rootचित्तवस् (प्रातिपदिक; विशेषण/नाम)
गातुम्path; passage; way
गातुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगातु (प्रातिपदिक; √गा/√गम्)
ईषुःthey have sought; they have desired
ईषुः:
—
TypeVerb
Root√इष्
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.