Rig Veda 10.149.5 — Mandala 10, Sukta 149, Mantra 5
Sukta 10.149
Devata: Savitṛ (Savitar)
Samhita Patha (Devanagari)
हिरण्यस्तूपः सवितर्यथा त्वाङ्गिरसो जुह्वे वाजे अस्मिन् । एवा त्वार्चन्नवसे वन्दमानः सोमस्येवांशुं प्रति जागराहम् ॥
Transliteration
hiraṇyá-stūpaḥ savitar yáthā tvā ā́ṅgirasaḥ júhve vā́je asmín | evā́ tvā́rcann ávase vándamānaḥ sómasya-ivāṃśúṃ práti jāgarāhám ||
Translation
हे हिरण्यस्तूप सवितः, यथा त्वाम् अङ्गिरसोऽस्मिन् वाजे जुह्वे आह्वयन्, एवमेवाहं त्वाम् अर्चन् अवसे वन्दमानः सोमस्येवांशुं प्रति जागराहम्, यावत्ते प्रेरणा अस्मासु प्रवर्तते।
Word by Word
हिरण्यस्तूपःthe golden-tufted/ golden-crested (one)
हिरण्यस्तूपः:
Kartā
TypeNoun
Rootहिरण्य- + स्तूप- (प्रातिपदिक) अथवा समासः हिरण्य-स्तूप-
सवितःO Savitar
सवितः:
Sambodhana
TypeNoun
Rootसवितृ- (प्रातिपदिक)
यथाas, just as
यथा:
(उपमान/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अङ्गिरसःthe Aṅgirases (priests)
अङ्गिरसः:
Kartā
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्- (प्रातिपदिक)
जुह्वेthey offer (oblation)
जुह्वे:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootहु (धातु) → जुहू- (कृदन्त/नामधातु-आधारित रूप) अथवा √हु का लिट्/लट्-रूप (वेदिक)
वाजेin the contest/for the prize (vāja)
वाजे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootवाज- (प्रातिपदिक)
अस्मिन्in this (rite/occasion)
अस्मिन्:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)
एवthus, just so
एव:
(निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अर्चन्they praised
अर्चन्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
अवसेfor help, for aid
अवसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअवस्- (प्रातिपदिक)
वन्दमानः(he) worshipping, praising
वन्दमानः:
Kartā
TypeParticiple
Rootवन्द् (धातु) → वन्दमान- (शतृ/शानच् कृदन्त, आत्मनेपदी)
सोमस्यof Soma
सोमस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootसोम- (प्रातिपदिक)
इवlike
इव:
(उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
अंशुम्the ray/beam (also: Soma-stalk)
अंशुम्:
Karma
TypeNoun
Rootअंशु- (प्रातिपदिक)
प्रतिtowards, in response to
प्रति:
(दिशा/प्रत्यभिमुखता)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
जागरbe awake / keep watch
जागर:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootजागृ (धातु)
अहम्I
अहम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.