Rig Veda 1.115.3: Mandala 1, Sukta 115, Mantra 3
Sukta 1.115
Rishi: Kutsa Āṅgirasa (traditional attribution for RV 1.115)
Devata: Sūrya (Solar Truth/Illuminer)
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 1.115.3)
Samhita Patha (Devanagari)
भद्रा अश्वा हरितः सूर्यस्य चित्रा एतग्वा अनुमाद्यासः । नमस्यन्तो दिव आ पृष्ठमस्थुः परि द्यावापृथिवी यन्ति सद्यः ॥
Transliteration
bhadrā́ aśvā́ harítaḥ sū́ryasya citrā́ etágvā anumā́dyāsaḥ | namasyántaḥ divá ā́ pṛṣṭhám asthuḥ pári dyāvāpṛthivī́ yánti sadyáḥ ||
Translation
भद्रा अश्वा हरितः सूर्यस्य—चित्रा एतग्वा अनुमाद्यासः। नमस्यन्तो दिवः पृष्ठम् अस्थुः; परि द्यावापृथिवी यन्ति सद्यः—ऋतस्य प्रकाशं सर्वत्र प्रसारयन्ति।
Word by Word
भद्राःauspicious, good
भद्राः:
विशेषण (कर्तृपद-सम्बन्धः)
TypeAdjective
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
अश्वाःhorses
अश्वाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
हरितःgreenish/yellowish (bay)
हरितः:
विशेषण (अश्वाः)
TypeAdjective
Rootहरित्/हरित (प्रातिपदिक)
सूर्यस्यof the Sun
सूर्यस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
चित्राःbright, variegated
चित्राः:
विशेषण (अश्वाः)
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
एतग्वाःswift-goers (etágva-s)
एतग्वाः:
कर्तृ (अश्वाः—विशेषण/उपपद)
TypeNoun/Adjective
Rootएतग्व (प्रातिपदिक)
अनुमाद्याःto be cheered on / exulting along
अनुमाद्याः:
विशेषण (एतग्वाः/अश्वाः)
TypeAdjective (Kṛdanta)
Rootअनु-√मद् (धातु) → अनुमाद्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; -य/यत्-प्रत्यय, ‘to be gladdened/cheered’)
आसःmouths, faces
आसः:
कर्तृ (सम्बद्ध-समूहः; ‘their mouths/faces’)
TypeNoun
Rootआस् (प्रातिपदिक; ‘mouth/face’)
नमस्यन्तःworshipping, doing reverence
नमस्यन्तः:
कर्तृ (अश्वाः/एतग्वाः—‘worshipping’)
TypeVerb-participle
Rootनमस्-√यम्/√अस्? (वैदिक क्रियाधातु: नमस्यति ‘to worship’) → नमस्यन्त् (वर्तमान कृदन्त)
दिवःof heaven/sky
दिवः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
आtowards, unto
आ:
दिशा/उपसर्ग (गत्यर्थे)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
पृष्ठम्back, ridge, upper surface
पृष्ठम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपृष्ठ (प्रातिपदिक)
अस्थुःthey stood / took their stand
अस्थुः:
क्रिया
TypeVerb
Root√स्था (धातु)
परिaround
परि:
दिशा/उपसर्ग
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/निपात)
द्यावापृथिवीheaven and earth
द्यावापृथिवी:
कर्म (परि-यन्ति)
TypeNoun (compound)
Rootद्यावा-पृथिवी (द्वन्द्व-समास; द्यौ/द्यावा + पृथिवी)
यन्तिthey go, they move
यन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Root√या (धातु)
सद्यःimmediately, at once
सद्यः:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootसद्यस् (अव्यय)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.