HomeRig VedaMandala 1Sukta 102Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 1.102.9: Mandala 1, Sukta 102, Mantra 9

Sukta 1.102

Rishi: Kutsa Āṅgirasa
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

त्वां देवेषु प्रथमं हवामहे त्वं बभूथ पृतनासु सासहिः । सेमं नः कारुमुपमन्युमुद्भिदमिन्द्रः कृणोतु प्रसवे रथं पुरः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.102.9

tvā́ṃ devéṣu prathamáṃ havāmahe tváṃ babhū́tha pṛ́tanāsu sāsahíḥ | sémáṃ naḥ kā́rum upa-mányum ud-bhídam índraḥ kṛṇotu prasavé ráthaṃ puráḥ ||

त्वां देवेषु प्रथमं वयं हवामहे; त्वं पृतनासु सासहिर्भूत्वा जयसि। इन्द्रः अस्माकम् इमं कारुम् उपमन्युम् उद्भिदं विघ्नच्छेदकं च करोतु, प्रसवे च अस्माकं रथं पुरः स्थापयतु।

त्वाम्you (as the one invoked)
त्वाम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवेषुamong the gods
देवेषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
प्रथमम्first, foremost
प्रथमम्:
विशेषण (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective (used adverbially)
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
हवामहेwe invoke/call
हवामहे:
क्रिया
TypeVerb
Root√ह्वे (ह्वा) ‘आह्वाने’
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
बभूथyou have become / you were
बभूथ:
क्रिया
TypeVerb
Root√भू ‘भवने’
पृतनासुin battles
पृतनासु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootपृतना (प्रातिपदिक)
सासहिःconquering, overpowering
सासहिः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective (agent-noun)
Root√सह् ‘सहने/अभिभवे’ (कृदन्त-प्रातिपदिक: सासहि)
he
:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इमम्this
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःof us / our
नः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
कारुम्poet/singer
कारुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकारु (प्रातिपदिक)
उपमन्युम्Upamanyu (proper name)
उपमन्युम्:
कर्म (कारु-विशेषण/समासार्थः)
TypeNoun
Rootउपमन्यु (प्रातिपदिक)
उद्भिदम्bursting forth / breaking out
उद्भिदम्:
कर्म-विशेषण
TypeAdjective
Rootउद्भिद् (प्रातिपदिक; ‘उद्-√भिद्’ से)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun (proper/theonym)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कृणोतुlet him make
कृणोतु:
क्रिया
TypeVerb
Root√कृ ‘करणे’
प्रसवेat the impulse/onset (of action)
प्रसवे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootप्रसव (प्रातिपदिक)
रथम्chariot
रथम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
पुरःin front, forward
पुरः:
क्रियाविशेषण (देश)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् (अव्ययीभाव/निपातवत्)

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App