Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

सीताहरणम्

Ravana reveals his true form and abducts Sita

तामकामां स कामार्तः पन्नगेन्द्रवधूमिव।।3.49.22।।विवेष्टमानामादाय उत्पपाताथ रावणः।

tām akāmāṃ sa kāmārtaḥ pannagendravadhūm iva | viveṣṭamānām ādāya utpapāta atha rāvaṇaḥ ||

अकामां तां स कामार्तः पन्नगेन्द्रवधूमिव विवेष्टमानामादाय, रावणः सहसा व्योम्नि उत्पपात।

ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; pronoun ‘her’
अकामाम्unwilling
अकामाम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअकाम (प्रातिपदिक; नञ्-पूर्वक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; adjective qualifying ‘ताम्’
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; pronoun ‘he’
कामार्तःafflicted by desire
कामार्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootकाम + आर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (कामेन आर्तः)
पन्नगेन्द्रवधूम्a serpent-king’s bride
पन्नगेन्द्रवधूम्:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootपन्नग + इन्द्र + वधू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पन्नगानाम् इन्द्रस्य वधूः)
इवlike
इव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय (particle of comparison)
विवेष्टमानाम्writhing
विवेष्टमानाम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootवि + वेष्ट् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/शानच्), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘writhing/struggling’ qualifying ‘ताम्’
आदायhaving seized
आदाय:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootआ + दा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having seized/taken’
उत्पपातleapt up / flew up
उत्पपात:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootउत् + पत् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formसमुच्चय/अनन्तर-अव्यय (then/thereupon)
रावणःRāvaṇa
रावणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरावण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; proper noun

Passionate Ravana took hold of Sita who was not willing and was writhing in pain. He seized her like (an eagle carrying away) a serpent queen and flew up.

R
Rāvaṇa
S
Sītā

FAQs

Unchecked kāma becomes adharma: desire that overrides another’s will is condemned by the narrative as a moral collapse leading to violence.

Rāvaṇa forcibly takes Sītā and begins the aerial abduction.

Sītā’s resistance is emphasized as moral clarity—she does not consent and actively struggles against wrongdoing.