Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

The Glory of the Brāhmaṇa

Brāhmaṇa-Mahimā and Pādodaka Merit

परामृश्य च हृद्यंतः कृत्वा तस्य क्रियां वदेत् । पादधौतादिकं चासौ शिरसा गतपातकः

parāmṛśya ca hṛdyaṃtaḥ kṛtvā tasya kriyāṃ vadet | pādadhautādikaṃ cāsau śirasā gatapātakaḥ

परामृश्य च हृद्यंतः कृत्वा तस्य क्रियां वदेत् । पादधौतादिकं चासौ शिरसा गतपातकः

परामृश्यhaving considered / having reflected
परामृश्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootपरा + मृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
हृद्यम्the heart/mind
हृद्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अन्तःwithin / inwardly
अन्तः:
Manner (रीति)
TypeIndeclinable
Rootअन्तः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: inwardly/within)
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन
क्रियाम्act/rite/service
क्रियाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
वदेत्should say / should speak
वदेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन
पादधौतादिकम्foot-washing and the like
पादधौतादिकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक) + धौत (कृदन्त-प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक) + क (प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘पादधौत’ = पादौ धौतौ (feet-washed), ‘आदि’ = etc.
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
असौthat person / he
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
शिरसाwith (his) head
शिरसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशिरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
गतपातकःfreed from sin
गतपातकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootगत (कृदन्त-प्रातिपदिक) + पातक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः = यस्य पातकं गतं (whose sin has gone)

Unspecified (narrative instruction within Brahma-khaṇḍa context)

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: karuna

Sandhi Resolution Notes: हृद्यंतः (पाठे) = हृद्यम् + अन्तः; चासौ = च + असौ

FAQs

It highlights humble service and purity-practices such as washing the feet (pādadhauta) and bowing the head, presenting them as conduits for the removal of sin.

It advises that after careful reflection and internalizing the matter, one should prescribe or explain the appropriate rite (kriyā) for the person concerned.

The verse emphasizes humility, thoughtful discernment, and purificatory service—suggesting that sincere, respectful conduct supports moral and spiritual cleansing.