Adhyaya 89
Purva BhagaThird QuarterAdhyaya 89179 Verses

The Account of the Lalitā Hymn, the Protective Armor (Kavaca), and the Thousand Names (Sahasranāma)

अस्मिन्नध्याये सनत्कुमारो नारदं क्रमशः शाक्त-श्रीविद्योपासनायां शिक्षयति—(१) गुरुध्यानाधिष्ठितं समय-आवरणबोधपूर्वकं पूर्वकर्म, (२) शिवं गुरुरूपेण स्तुवन् गुरुस्रोतः परम्परया अवतीर्णस्य ज्ञानस्य निरूपणम्, (३) देवीमन्त्र-मातृकाध्यानम् यत्र वर्णाः त्रैलोक्यं धारयन्ति, मन्त्रसिद्धेः जगत्परिवर्तकशक्तेः प्रशंसा, (४) ललिताकवचं नवरत्नोपमानैः दिक्-ऊर्ध्वाधः-रक्षणैः सह मनःइन्द्रियप्राण-यमनियमाद्यन्तररक्षणविस्तारः, (५) सहस्रनाम्नः षोडशीविन्यासस्य च घोषणा, देवीरूप-शक्ति-सिद्धि-वर्णवर्ग-योगिनीचक्र-चक्रस्थान-वाक्तत्त्वादीनां अंशतः निरूपणम्, (६) फलश्रुतौ जपस्य क्रमिकफलानि—समृद्धिरक्षा-वशीकरण-विजयादि, अन्ते सहस्रनामं कामपूरकं मोक्षसाधकं च इति प्रतिपादनम्।

Shlokas

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथासामावृतिस्थानां शक्तीनां समयेन च । नाम्नां सहस्रं वक्ष्यामि गुरुध्यानपुरः सरम् ॥ १ ॥

सनत्कुमार उवाच—अथासां शक्तीनाम् आवृतिस्थानानि समयांश्च यथाक्रमम्; गुरुध्यानपूर्वकं तासां सहस्रनामानि वक्ष्यामि ॥

Verse 2

नाथा नव प्रकाशाद्याः सुभगांताः प्रकीर्तिताः । भूम्यादीनिशिवांतानि विद्धि तत्त्वानि नारद ॥ २ ॥

प्रकाशाद्याः सुभगान्ताः नव नाथाः प्रकीर्तिताः; भूम्यादीनि शिवान्तानि तत्त्वानि विद्धि, नारद ॥

Verse 3

गुरुजन्मादिपर्वाणि दर्शान्तानि च सप्त वै । एतानि प्राहमनोवृत्त्या चिंतयेत्साधकोत्तमः ॥ ३ ॥

गुरुजन्मादिपर्वाणि दर्शान्तानि च सप्त वै । एतानि प्राहमनोवृत्त्या चिन्तयेत् साधकोत्तमः ॥

Verse 4

गुरुस्तोत्रं जपेच्चापि तद्गतेनांतरात्मना । नमस्ते नाथ भगवञ्शिवाय गुरुरूपिणे ॥ ४ ॥

गुरुस्तोत्रं जपेच्चापि तद्गतेनान्तरात्मना । नमस्ते नाथ भगवञ्शिवाय गुरुरूपिणे ॥

Verse 5

विद्यावतारसंसिद्ध्यै स्वौकृतानेकविग्रह । नवाय नवरूपाय परमार्थैकरूपिणे ॥ ५ ॥

विद्यावतारसंसिद्ध्यै स्वौकृतानेकविग्रह । नवाय नवरूपाय परमार्थैकरूपिणे ॥

Verse 6

सर्वाज्ञानतमोभेदभानवे चिद्धनाय ते । स्वतंत्राय दयाक्लृप्तविग्रहाय शिवात्मने ॥ ६ ॥

सर्वाज्ञानतमोभेदभानवे चिद्धनाय ते । स्वतंत्राय दयाक्लृप्तविग्रहाय शिवात्मने ॥

Verse 7

परतंत्राय भक्तानां भव्यानां भव्यरूपिणे । विवेकिनां विवेकाय विमर्शाय विमर्शिनाम् ॥ ७ ॥

परतन्त्राय भक्तानां भव्यानां भव्यरूपिणे । विवेकिनां विवेकाय विमर्शाय विमर्शिनाम् ॥

Verse 8

प्रकाशानां प्रकाशाय ज्ञानिनां ज्ञानरूपिणे । पुरस्तात्पार्श्वयोः पृष्ठे नमः कुर्यामुपर्यधः ॥ ८ ॥

प्रकाशानां प्रकाशाय ज्ञानिनां ज्ञानरूपिणे । पुरस्तात् पार्श्वयोः पृष्ठे नमः कुर्याम् उपर्यधः ॥

Verse 9

सदा मञ्चित्तसदने विधेहि भवदासनम् । इति स्तुत्वा गुरुं भक्त्या परां देवीं विचिंतयेत् ॥ ९ ॥

सदा मञ्चित्तसदने विधेहि भवदासनम् । इति स्तुत्वा गुरुं भक्त्या परां देवीं विचिन्तयेत् ॥

Verse 10

गणेशग्रहनक्षत्रयोगिनीराशिरूपिणीम् । देवीं मंत्रमयीं नौमि मातृकापीठरूपिणीम् ॥ १० ॥

गणेशग्रहनक्षत्रयोगिनीराशिरूपिणीम् । देवीं मन्त्रमयीं नौमि मातृकापीठरूपिणीम् ॥

Verse 11

प्रणमामि महादेवीं मातृकां परमेश्वरीम् । कालहृल्लोहोलोल्लोहकलानाशनकारिणीम् ॥ ११ ॥

प्रणमामि महादेवीं मातृकां परमेश्वरीम् । कालहृल्लोहोलोल्लोहकलानाशनकारिणीम् ॥

Verse 12

यदक्षरै कमात्रेऽपि संसिद्धे स्पर्द्धते नरः । रवितार्क्ष्येंदुकन्दर्पैः शंकरानलविष्णुभिः ॥ १२ ॥

यदक्षरैः कमात्रेऽपि संसिद्धे स्पर्धते नरः । रवितार्क्ष्येन्दुकन्दर्पैः शंकरानलविष्णुभिः ॥

Verse 13

यदक्षरशशिज्योत्स्नामंडितं भुवनत्रयम् । वन्दे सर्वेश्वरीं देवीं महाश्रीसिद्धमातृकाम् ॥ १३ ॥

यस्याः अक्षरैः शशिज्योत्स्नावत् भुवनत्रयं विभूषितं, तां सर्वेश्वरीं देवीं महाश्रीसिद्धमातृकां वन्दे ॥१३॥

Verse 14

यदक्षरमहासूत्रप्रोतमेतज्जगत्त्रयम् । ब्रह्यांडादिकटाहांतं तां वन्दे सिद्धमातृकाम् ॥ १४ ॥

यस्याः अक्षरमहासूत्रे प्रोतमिदं जगत्त्रयं ब्रह्माण्डादिकटाहान्तं, तां सिद्धमातृकां वन्दे ॥१४॥

Verse 15

यदेकादशमाधारं बीजं कोणत्रयोद्भवम् । ब्रह्यांडादिकटाहांतं जगदद्यापि दृश्यते ॥ १५ ॥

एकादशाधारं कोणत्रयोद्भवं यद्बीजतत्त्वं, ब्रह्माण्डादिकटाहान्तं जगदद्यापि तदेव दृश्यते ॥१५॥

Verse 16

अकचादिटतोन्नद्धपयशाक्षरवर्गिणीम् । ज्येष्ठांगबाहुहृत्कंठकटिपादनिवासिनीम् ॥ १६ ॥

अकारादिकचादिटतो नद्धा अक्षरवर्गिणी, ज्येष्ठाङ्गबाहुहृत्कण्ठकटिपादनिवासिनी सा ॥१६॥

Verse 17

नौमीकाराक्षरोद्धारां सारात्सारां परात्पराम् । प्रणमामि महादेवीं परमानंदरूपिणीम् ॥ १७ ॥

नौमीकाराक्षरोद्धारां सारात्सारां परात्परां, परमानन्दरूपिणीं महादेवीं प्रणमामि ॥१७॥

Verse 18

अथापि यस्या जानंति न मनागपि देवताः । केयं कस्मात्क्व केनेति सरूपारूपभावनाम् ॥ १८ ॥

अथापि यस्याः स्वरूपं देवताः किञ्चिदपि न जानन्ति—का सा, कस्मात्, क्व, केन च प्रवर्तिता इति; सा हि सरूपारूपभावनारूपा।

Verse 19

वंदे तामहमक्षय्यां क्षकाराक्षररूपिणीम् । देवीं कुलकलोल्लोलप्रोल्लसन्तीं शिवां पराम् ॥ १९ ॥

वन्दे तामहमक्षय्यां क्षकाराक्षररूपिणीम्। देवीं कुलकलोल्लोलप्रोल्लसन्तीं शिवां पराम्॥

Verse 20

वर्गानुक्रमयोगेन यस्याख्योमाष्टकं स्थितम् । वन्दे तामष्टवर्गोत्थमहासिद्ध्यादिकेश्वरीम् ॥ २० ॥

वर्गानुक्रमयोगेन यस्याख्योमाष्टकं स्थितम्। वन्दे तामष्टवर्गोत्थमहासिद्ध्यादिकेश्वरीम्॥

Verse 21

कामपूर्णजकाराख्य सुपीठांतर्न्निवासिनीम् । चतुराज्ञाकोशभूतां नौमि श्रीत्रिपुरामहम् ॥ २१ ॥

कामपूर्णजकाराख्यसुपीठान्तर्निवासिनीम्। चतुराज्ञाकोशभूतां नौमि श्रीत्रिपुरामहम्॥

Verse 22

एतत्स्तोत्रं तु नित्यानां यः पठेत्सुसमाहितः । पूजादौ तस्य सर्वाता वरदाः स्युर्न संशयः ॥ २२ ॥

एतत्स्तोत्रं तु नित्यानां यः पठेत्सुसमाहितः। पूजादौ तस्य सर्वाता वरदाः स्युर्न संशयः॥

Verse 23

अथ ते कवचं देव्या वक्ष्ये नवरतात्मकम् । येन देवासुरनरजयी स्यात्साधकः सदा ॥ २३ ॥

अथ ते देव्या नवरत्नात्मकं कवचं वक्ष्ये । येन साधकः सदा देवासुरनरान् जयी स्यात् ॥

Verse 24

सर्वतः सर्वदात्मानं ललिता पातु सर्वगा । कामेशी पुरतः पातु भगमाली त्वनंतरम् ॥ २४ ॥

सर्वतः सर्वदा सर्वात्मानं ललिता पातु सर्वगा । पुरतः कामेशी पातु, तदनन्तरं भगमाली पातु ॥

Verse 25

दिशं पातु तथा दक्षपार्श्वं मे पातु सर्वदा । नित्यक्लिन्नाथं भेरुण्डादिशं मे पातु कौणपीम् ॥ २५ ॥

दिशं पातु तथा दक्षपार्श्वं मे पातु सर्वदा । नित्यक्लिन्नाथः पातु, भेरुण्डाधिष्ठितकौणप्यां दिशि कौणपी पातु ॥

Verse 26

तथैव पश्चिमं भागं रक्षताद्वह्निवासिनी । महावज्रेश्वरी नित्या वायव्ये मां सदावतु ॥ २६ ॥

तथैव पश्चिमभागं रक्षताद् वह्निवासिनी । वायव्ये मां सदावतु नित्या महावज्रेश्वरी ॥

Verse 27

वामपार्श्वं सदा पातु इतीमेलरिता ततः । माहेश्वरी दिशं पातु त्वरितं सिद्धिदायिनी ॥ २७ ॥

वामपार्श्वं सदा पात्विति मेलरितां ततः । दिशं पातु माहेश्वरी त्वरितं सिद्धिदायिनी ॥

Verse 28

पातु मामूर्ध्वतः शश्चद्दैवताकुलसुंदरी । अधो नीलपताकाख्या विजया सर्वतश्च माम् ॥ २८ ॥

ऊर्ध्वतः शश्वत्-दैवताकुलसुन्दरी मां पातु; अधो नीलपताकाख्या विजया पातु; सा सर्वतः सर्वदा मामवतु॥

Verse 29

करोतु मे मंगलानि सर्वदा सर्वमंगला । देहंद्रियमनः प्राणाञ्ज्वालामालिनिविग्रहा ॥ २९ ॥

सर्वमङ्गला देवी सर्वदा मे मङ्गलानि करोतु; ज्वालामालिनिविग्रहा सा देहेन्द्रिय-मनः-प्राणेषु अधिष्ठात्री॥

Verse 30

पालयत्वनिशं चित्ता चित्तं मे सर्वदावतु । कामात्क्रोधात्तथा लोभान्मोहान्मानान्मदादपि ॥ ३० ॥

अनिशं चित्ता मे पालयतु; चित्तं मे सर्वदा अवतु—कामात् क्रोधात् तथा लोभात् मोहात् मानात् मदादपि॥

Verse 31

पापान्मां सर्वतः शोकात्संक्षयात्सर्वतः सदा । असत्यात्क्रूरचिंतातोहिंसातश्चौरतस्तथा । स्तैमित्याच्च सदा पांतु प्रेरयंत्यः शुभं प्रति ॥ ३१ ॥

पापात् सर्वतः शोकात् सर्वतः संक्षयात् सदा मामवतु; असत्यात् क्रूरचिन्तातः हिंसातः चौरतः तथा; स्तैमित्याच्च सदा पान्तु शुभं प्रति प्रेरयन्त्यः॥

Verse 32

नित्याः षोडश मां पांतु गजारूढाः स्वशक्तिभिः । तथा हयसमारूढाः पांतु मां सर्वतः सदा ॥ ३२ ॥

नित्याः षोडश स्वशक्तिभिः गजारूढाः मां पान्तु; तथा हयसमारूढाः अपि सर्वतः सदा मां पान्तु॥

Verse 33

सिंहारूढास्तथा पांतु पांतु ऋक्षगता अपि । रथारूढाश्च मां पांतु सर्वतः सर्वदा रणे ॥ ३३ ॥

सिंहारूढाः शक्तयः मां पान्तु; ऋक्षगता अपि पान्तु। रथारूढाश्च मां पान्तु—सर्वतः सर्वदा रणे॥

Verse 34

तार्क्ष्यारूढाश्च मां पांतु तथा व्योमगताश्च ताः । भूतगाः सर्वगाः पांतु पांतु देव्यश्च सर्वदा ॥ ३४ ॥

तार्क्ष्यारूढाः मां पान्तु तथा व्योमगताश्च ताः। भूतगाः सर्वगाः पान्तु, देव्यश्च सर्वदा पान्तु॥

Verse 35

भूतप्रेतपिशाचाश्च परकृत्यादिकान् गदान् । द्रावयंतु स्वशक्तीनां भूषणैरायुधैर्मम ॥ ३५ ॥

भूतप्रेतपिशाचाश्च परकृत्यादिकान् गदान्। द्रावयन्तु मम स्वशक्तीनां भूषणैरायुधैः॥

Verse 36

गजाश्वद्वीपिपंचास्यतार्क्ष्यारूढाखिलायुधाः । असंख्याः शक्तयो देव्यः पांतु मां सर्वतः सदा ॥ ३६ ॥

गजाश्वद्वीपिपञ्चास्यतार्क्ष्यारूढाः अखिलायुधाः। असंख्याः शक्तयो देव्यः पान्तु मां सर्वतः सदा॥

Verse 37

सायं प्रातर्जपन्नित्याकवचं सर्वरक्षकम् । कदाचिन्नाशुभं पश्येत्सर्वदानंदमास्थितः ॥ ३७ ॥

सायं प्रातर्जपन् नित्यं कवचं सर्वरक्षकम्। कदाचिन्नाशुभं पश्येत् सर्वदानन्दमास्थितः॥

Verse 38

इत्येतत्कवचं प्रोक्तं ललितायाः शुभावहम् । यस्य शंधारणान्मर्त्यो निर्भयो विजयी सुखी ॥ ३८ ॥

इत्येतत् कवचं प्रोक्तं ललितायाः शुभावहम् । यस्य धारणमात्रेण मर्त्यो निर्भयो विजयी सुखी ॥

Verse 39

अथ नाम्नां सहस्रं ते वक्ष्ये सावरणार्चनम् । षोडशानामपि मुने स्वस्वक्रमगतात्मकम् ॥ ३९ ॥

अथ नाम्नां सहस्रं ते वक्ष्ये सावरणार्चनम् । षोडशानामपि मुने स्वस्वक्रमगतात्मकम् ॥

Verse 40

ललिता चापि वा कामेश्वरी च भगमालिनी । नित्यक्लिन्ना च भेरुंडा कीर्तिता वह्निवासिनी ॥ ४० ॥

ललिता चापि वा कामेश्वरी च भगमालिनी । नित्यक्लिन्ना च भेरुण्डा कीर्तिता वह्निवासिनी ॥

Verse 41

वज्रेश्वरी तथा दूती त्वरिता कुलसुंदरी । नित्या संवित्तथा नीलपताका विजयाह्वया ॥ ४१ ॥

वज्रेश्वरी तथा दूती त्वरिता कुलसुन्दरी । नित्या संवित् तथा नीलपताका विजयाह्वया ॥

Verse 42

सर्वमंगलिका चापि ज्वालामालिनिसंज्ञिता । चित्रा चेति क्रमान्नित्याः षोडशपीष्टविग्रहाः ॥ ४२ ॥

सर्वमङ्गलिका चापि ज्वालामालिनिसंज्ञिता । चित्रा चेति क्रमान्नित्याः षोडश पीष्टविग्रहाः ॥

Verse 43

कुरुकुल्ला च वाराही द्वे एते चेष्टविग्रहे । वशिनी चापि कामेशी मोहिनी विमलारुणा ॥ ४३ ॥

कुरुकुल्ला च वाराही—एते द्वे चेष्टविग्रहे; वशिनी चापि कामेशी, मोहिनी विमलारुणा च॥

Verse 44

तपिनी च तथा सर्वेश्वरी चाप्यथ कौलिनी । मुद्राणंतनुरिष्वर्णरूपा चापार्णविग्रहा ॥ ४४ ॥

तपिनी तथा सर्वेश्वरी च, अथ कौलिनी; मुद्राणां तनुरेव सा, स्वर्णरूपा ईश्वरविग्रहा, अपार्णवविग्रहा च॥

Verse 45

पाशवर्णशरीरा चाकुर्वर्णसुवपुर्द्धरा । त्रिखंडा स्थापनी सन्निरोधनी चावगुंठनी ॥ ४५ ॥

पाशवर्णशरीरा च, आकुर्वर्णसुवपुर्धरा; त्रिखण्डा, स्थापनी, सन्निरोधनी, चावगुण्ठनी च॥

Verse 46

सन्निधानेषु चापाख्या तथा पाशांकुशाभिधा । नमस्कृतिस्तथा संक्षोभणी विद्रावणी तथा ॥ ४६ ॥

सन्निधानेषु चापाख्या, तथा पाशाङ्कुशाभिधा; नमस्कृतिस्तथा संक्षोभणी, विद्रावणी तथा॥

Verse 47

आकर्षणी च विख्याता तथैवावे शकारिणी । उन्मादिनी महापूर्वा कुशाथो खेचरी मता ॥ ४७ ॥

आकर्षणी च विख्याता, तथैवावेशकाऱिणी; उन्मादिनी महापूर्वा, कुशाथा खेचरी मता॥

Verse 48

बीजा शक्त्युत्थापना च स्थूलसूक्ष्मपराभिधा । अणिमा लघिमा चैव महिमा गरिमा तथा ॥ ४८ ॥

बीजा शक्त्युत्थापना च स्थूलसूक्ष्मपराभिधा । अणिमा लघिमा चैव महिमा गरिमा तथा ॥

Verse 49

प्राप्तिः प्रकामिता चापि चेशिता वशिता तथा । भुक्तिः सिद्धिस्तथैवेच्छा सिद्धिरूपा च कीर्तिता ॥ ४९ ॥

प्राप्तिः प्रकामिता चापि चेशिता वशिता तथा । भुक्तिः सिद्धिस्तथैवेच्छा सिद्धिरूपा च कीर्तिता ॥

Verse 50

ब्राह्मी माहेश्वरी चैव कौमारी वैष्णवी तथा । वाराहींद्राणी चामुंडा महालक्ष्मीस्वरूपिणी ॥ ५० ॥

ब्राह्मी माहेश्वरी चैव कौमारी वैष्णवी तथा । वाराहींद्राणी चामुंडा महालक्ष्मीस्वरूपिणी ॥

Verse 51

कामा बुद्धिरहंकारशब्दस्पर्शस्वरूपिणी । रूपरूपा रसाह्वा च गंधवित्तधृतिस्तथा ॥ ५१ ॥

कामा बुद्धिरहंकारशब्दस्पर्शस्वरूपिणी । रूपरूपा रसाह्वा च गंधवित्तधृतिस्तथा ॥

Verse 52

नाभबीजामृताख्या च स्मृतिदेहात्मरूपिणी । कुसुमा मेखला चापि मदना मदनातुरा ॥ ५२ ॥

नाभबीजामृताख्या च स्मृतिदेहात्मरूपिणी । कुसुमा मेखला चापि मदना मदनातुरा ॥

Verse 53

रेखा संवेगिनी चैव ह्यंकुशा मालिनीति च । संक्षोभिणी तथा विद्राविण्याकर्षणरूपिणी ॥ ५३ ॥

रेखा संवेगिनी चैव ह्यङ्कुशा मालिनीति च । संक्षोभिणी तथा विद्राविण्य् आकर्षणरूपिणी ॥

Verse 54

आह्लादिनीति च प्रोक्ता तथा समोहिनीति च । स्तंभिनीजंभिनीचैव वशंकर्यथ रंजिनी ॥ ५४ ॥

आह्लादिनीति च प्रोक्ता तथा समोहिनीति च । स्तम्भिनी जम्भिनी चैव वशंकर्यथ रञ्जिनी ॥

Verse 55

उन्मादिनी तथैवार्थसाधिनीति प्रकीर्तिता । संपत्तिपूर्णा सा मंत्रमयी द्वंद्वक्षयंकरी ॥ ५५ ॥

उन्मादिनी तथैवार्थसाधिनीति प्रकीर्तिता । संपत्तिपूर्णा सा मन्त्र-मयी द्वन्द्वक्षयंकरी ॥

Verse 56

सिद्धिः संपत्प्रदाचैव प्रियमंगलकारिणी । कामप्रदा निगदिता तथा दुःखविमोचिनी ॥ ५६ ॥

सिद्धिः संपत्प्रदा चैव प्रियमङ्गलकारिणी । कामप्रदा निगदिता तथा दुःखविमोचिनी ॥

Verse 57

मृत्युप्रशमनीचैव तथा विघ्ननिवारिणी । अंगसुंदरिका चैव तथा सौभाग्यदायिनी ॥ ५७ ॥

मृत्युप्रशमनी चैव तथा विघ्ननिवारिणी । अङ्गसुन्दरिका चैव तथा सौभाग्यदायिनी ॥

Verse 58

ज्ञानैश्वर्यप्रदा ज्ञानमयी चैव च पंचमी । विंध्यवासनका घोरस्वरूपा पापहारिणी ॥ ५८ ॥

पञ्चमी ज्ञानैश्वर्यप्रदा, ज्ञानमयी च; विन्ध्यवासिनी घोरस्वरूपा पापहारिणी॥

Verse 59

तथानंदमयी रक्षा रूपेप्सितफलप्रदा । जयिनी विमला चाथ कामेशी वज्रिणी भगा ॥ ५९ ॥

तथैवानन्दमयी रक्षा, रूपेप्सितफलप्रदा; जयिनी विमला च, कामेशी वज्रिणी भगा॥

Verse 60

त्रैलोक्यमोहना स्थाना सर्वाशापरिपूरणी । सर्वसक्षोभणगता सौभाग्यप्रदसंस्थिता ॥ ६० ॥

त्रैलोक्यमोहना स्थाना, सर्वाशापरिपूरणी; सर्वसक्षोभणशक्तिः, सौभाग्यप्रदसंस्थिता॥

Verse 61

सर्वार्थसाधकागारा सर्वरोगहरास्थिता । सर्वरक्षाकरास्थाना सर्वसिद्धिप्रदस्थिता ॥ ६१ ॥

सर्वार्थसाधकागारा, सर्वरोगहरास्थिता; सर्वरक्षाकरास्थाना, सर्वसिद्धिप्रदस्थिता॥

Verse 62

सर्वानंदमयाधारबिंदुस्थानशिवात्मिका । प्रकृष्टा च तथा गुप्ता ज्ञेया गुप्ततरापि च ॥ ६२ ॥

सर्वानन्दमयाधार-बिन्दुस्थान-शिवात्मिका; प्रकृष्टा तथा गुप्ता, ज्ञेया गुप्ततरा अपि च॥

Verse 63

संप्रदायस्वरूपा च कुलकौलनिगर्भगा । रहस्यापरापरप्राकृत्तथैवातिरहस्यका ॥ ६३ ॥

सा संप्रदायस्वरूपा, कुलकौलनिगर्भगा। रहस्यं परं चापरं च, प्राकृतरूपेण तथा अतिरहस्यरूपेण च उपदिश्यते॥

Verse 64

त्रिपुरा त्रिपुरेशी च तथैव पुरवासिनी । श्रीमालिनी च सिद्धान्ता महात्रिपुरसुंदरी ॥ ६४ ॥

सा त्रिपुरा, त्रিপुरेशी, पुरवासिनी तथैव। श्रीमालिनी, सिद्धान्ता, महात्रिपुरसुन्दरी च॥

Verse 65

नवरत्नमयद्वीपनवखंडविराजिता । कल्पकोद्यानसंस्था च ऋतुरूपेंद्रियार्चका ॥ ६५ ॥

सा नवरत्नमयद्वीपनवखण्डविराजिता। कल्पकोद्यानसंस्था च, ऋतुरूपेण इन्द्रियार्चिता॥

Verse 66

कालमुद्रा मातृकाख्या रत्नदेशोपदेशिका । तत्त्वाग्रहगाभिधा मूर्तिस्तथैव विषयद्विपा ॥ ६६ ॥

कालनुद्रा मातृकाख्या रत्नदेशोपदेशिका। तत्त्वाग्रहगाभिधा मूर्तिर्विषयद्विपा तथैव॥

Verse 67

देशकालाकारशब्दरूपा संगीतयोगिनी । समस्तगुप्तप्रकटसिद्धयोगिनिचक्रयुक् ॥ ६७ ॥

सा देशकालाकारशब्दरूपा, संगीतयोगिनी। समस्तगुप्तप्रकटसिद्धयोगिनिचक्रयुता॥

Verse 68

वह्निसूर्येन्दुभूताह्वा तथात्माष्टाक्षराह्वया । पंचधार्यास्वरूपा च नानाव्रतसमाह्वया ॥ ६८ ॥

वह्निसूर्येन्दुभूताख्याः तथा आत्माष्टाक्षराह्वयाः। पञ्चधार्यास्वरूपा च नानाव्रतसमाह्वयाः॥

Verse 69

निषिद्धाचाररहिता सिद्धचिह्नस्वरूपिणी । चतुर्द्धा कूर्मभागस्था नित्याद्यर्चास्वरूपिणी ॥ ६९ ॥

निषिद्धाचाररहिता सिद्धचिह्नस्वरूपिणी। चतुर्धा कूर्मभागस्था नित्याद्यर्चास्वरूपिणी॥

Verse 70

दमनादिसमभ्यर्चा षट्कर्मसिद्धिदायिनी । तिथिवारपृथग्द्रव्यसमर्चनशुभावहा ॥ ७० ॥

दमनादिसमभ्यर्चा षट्कर्मसिद्धिदायिनी। तिथिवारपृथग्द्रव्यसमर्चनशुभावहा॥

Verse 71

वायोश्यनंगकुसुमा तथैवानंगमेखला । अनंगमदनानंगमदनातुरसाह्वया ॥ ७१ ॥

वायोश्यनङ्गकुसुमा तथैवानङ्गमेखला। अनङ्गमदना नामा अनङ्गमदनातुरा सह्वया॥

Verse 72

मददेगिनीका चैव तथा भुवनपालिनी । शशिलेखा समुद्दिष्टा गतिलेखाह्वया मता ॥ ७२ ॥

मददेगिनीका चैव तथा भुवनपालिनी। शशिलेखा समुद्दिष्टा गतिलेखाह्वया मता॥

Verse 73

श्रद्धा प्रीति रतिश्चैव धृतिः कांतिर्मनोरमा । मनोहरा समाख्याता तथैव हि मनोरथा ॥ ७३ ॥

श्रद्धा प्रीतिः रतिश्चैव धृतिः कान्तिर्मनोरमा । मनोहरा समाख्याता तथैव हि मनोरथा ॥

Verse 74

मदनोन्मादिनी चैव मोदिनी शंखिनी तथा । शोषिणी चैव शंकारी सिंजिनी सुभगा तथा ॥ ७४ ॥

मदनोन्मादिनी चैव मोदिनी शंखिनी तथा । शोषिणी चैव शंकारी सिंजिनी सुभगा तथा ॥

Verse 75

पूषाचेद्वासुमनसा रतिः प्रीतिर्धृतिस्तथा । ऋद्धिः सौम्या मरीचिश्च तथैव ह्यंशुमालिनी ॥ ७५ ॥

पूषाचेद्वासुमनसा रतिः प्रीतिर्धृतिस्तथा । ऋद्धिः सौम्या मरीचिश्च तथैव ह्यंशुमालिनी ॥

Verse 76

शशिनी चांगिरा छाया तथा संपूर्णमंडला । तुष्टिस्तथामृताख्या च डाकिनी साथ लोकपा ॥ ७६ ॥

शशिनी चांगिरा छाया तथा संपूर्णमंडला । तुष्टिस्तथामृताख्या च डाकिनी साथ लोकपा ॥

Verse 77

बटुकेभास्वरूपा च दुर्गा क्षेत्रेशरूपिणी । कामराजस्वरूपा च तथा मन्मथरूपिणी ॥ ७७ ॥

बटुकेभास्वरूपा च दुर्गा क्षेत्रेशरूपिणी । कामराजस्वरूपा च तथा मन्मथरूपिणी ॥

Verse 78

कंदर्प्परूपिणी चैव तथा मकरकेतना । मनोभवस्वरूपा च भारती वर्णरूपिणी ॥ ७८ ॥

सा कन्दर्परूपिणी चैव तथा मकरकेतना । मनोभवस्वरूपा च भारती वर्णरूपिणी ॥

Verse 79

मदना मोहिनी लीला जंभिनी चोद्यमा शुभा । ह्लादिनी द्राविणी प्रीती रती रक्ता मनोरमा ॥ ७९ ॥

सा मदना मोहिनी लीला जम्भिनी चोद्यमा शुभा । ह्लादिनी द्राविणी प्रीती रती रक्ता मनोरमा ॥

Verse 80

सर्वोन्मादा सर्वमुखा ह्यभंगा चामितोद्यमा । अनल्पाव्यक्तविभवा विविधाक्षोभविग्रहा ॥ ८० ॥

सा सर्वोन्मादा सर्वमुखा ह्यभङ्गा चामितोद्यमा । अनल्पाव्यक्तविभवा विविधाक्षोभविग्रहा ॥

Verse 81

रागशक्तिर्द्वेषशक्तिस्तथा शब्दादिरूपिणी । नित्या निरंजना क्लिन्ना क्लेदेनी मदनातुरा ॥ ८१ ॥

सा रागशक्तिर्द्वेषशक्तिस्तथा शब्दादिरूपिणी । नित्या निरञ्जना क्लिन्ना क्लेदेनी मदनातुरा ॥

Verse 82

मदद्रवा द्राविणी च द्रविणी चैति कीर्तिता । मदाविला मंगला च मन्मथानी मनस्विनी ॥ ८२ ॥

सा मदद्रवा द्राविणी च द्रविणी चेति कीर्तिता । मदाविला मङ्गला च मन्मथानी मनस्विनी ॥

Verse 83

मोहा मोदा मानमयी माया मंदा मितावती । विजया विमला चैव शुभा विश्वा तथैव च ॥ ८३ ॥

मोहा मोदा मानमयी माया मन्दा मितावती । विजया विमला चैव शुभा विश्वा तथैव च ॥

Verse 84

विभूतिर्विनता चैव विविधा विनता क्रमात् । कमला कामिनी चैव किराता कीर्तिरूपिणी ॥ ८४ ॥

विभूतिर्विनता चैव विविधा विनता क्रमात् । कमला कामिनी चैव किराता कीर्तिरूपिणी ॥

Verse 85

कुट्टिनी च समुद्दिष्टा तथैव कुलसुंदरी । कल्याणी कालकोला च डाकिनी शाकिनी तथा ॥ ८५ ॥

कुट्टिनी च समुद्दिष्टा तथैव कुलसुंदरी । कल्याणी कालकोला च डाकिनी शाकिनी तथा ॥

Verse 86

लाकिनी काकिनी चैव राकिनी काकिनी तथा । इच्छाज्ञाना क्रियाख्या चाप्यायुधाष्टकधारिणी ॥ ८६ ॥

लाकिनी काकिनी चैव राकिनी काकिनी तथा । इच्छाज्ञाना क्रियाख्या चाप्यायुधाष्टकधारिणी ॥

Verse 87

कपर्दिनी समुद्दिष्टा तथैव कुलसुंदरी । ज्वालिनी विस्फुलिंगा च मंगला सुमनोहरा ॥ ८७ ॥

कपर्दिनी समुद्दिष्टा तथैव कुलसुंदरी । ज्वालिनी विस्फुलिंगा च मंगला सुमनोहरा ॥

Verse 88

कनका किनवा विद्या विविधा च प्रकीर्तिता । मेषा वृषाह्वया चैव मिथुना कर्कटा तथा ॥ ८८ ॥

एषा ज्योतिषविद्या बहुधा प्रकीर्तिता—कनका किनवा इति नामभेदैः, विविधविद्यारूपा; तथा मेषः, वृषः, मिथुनं, कर्कटश्चेति राशयः कथ्यन्ते ॥

Verse 89

सिंहा कन्या तुला कीटा चापा च मकरा तथा । कुम्भा मीना च सारा च सर्वभक्षा तथैव च ॥ ८९ ॥

सिंहः कन्या तुला कीटः चापो मकर एव च । कुम्भो मीनश्च, तथा ‘सारा’ ‘सर्वभक्षा’ इत्येताः श्रेण्योऽपि कथिताः ॥

Verse 90

विश्वात्मा विविधोद्भूतचित्ररूपा च कीर्तिता । निःसपत्ना निरातंका याचनाचिंत्यवैभवा ॥ ९० ॥

विश्वात्मा सा विविधोद्भूत-चित्ररूपा च कीर्तिता । निःसपत्ना निरातङ्का याचनाचिन्त्यवैभवा ॥

Verse 91

रक्ता चैव ततः प्रोक्ताविद्याप्राप्तिस्वरूपिणी । हृल्लेखा क्लेदिनी क्लिन्ना क्षोभिणी मदनातुरा ॥ ९१ ॥

ततः सा ‘रक्ता’ इति प्रोक्ता—विद्याप्राप्तिस्वरूपिणी । ‘हृल्लेखा’ ‘क्लेदिनी’ ‘क्लिन्ना’ ‘क्षोभिणी’ ‘मदनातुरा’ चेति च कीर्तिता ॥

Verse 92

निपंदना रागवती तथैव मदनावती । मेखला द्राविणी वेगवती चैव प्रकीर्तिता ॥ ९२ ॥

‘निपंदना’ ‘रागवती’ तथा ‘मदनावती’ इति च । ‘मेखला’ ‘द्राविणी’ ‘वेगवती’ चेति नामानि प्रकीर्तितानि ॥

Verse 93

कमला कामिनी कल्पा कला च कलिताद्भुता । किरता च तथा काला कदना कौशिका तथा ॥ ९३ ॥

सा कमला कामिनी कल्पा कला च कलिताद्भुता । किराता च तथा काली कदना कौशिका तथा ॥

Verse 94

कंबुवादनिका चैव कातरा कपटा तथा । कीर्तिश्चापि कुमारी च कुंकुमा परिकीर्तिता ॥ ९४ ॥

कंबुवादनिका चैव कातरा कपटा तथा । कीर्तिश्चापि कुमारी च कुंकुमा परिकीर्तिता ॥

Verse 95

भञ्जिनी वेगिनी नागा चपला पेशला सती । रतिः श्रद्धा भोगलोला मदोन्मत्ता मनस्विनी ॥ ९५ ॥

सा भञ्जिनी वेगिनी नागा चपला पेशला सती । रतिः श्रद्धा भोगलोला मदोन्मत्ता मनस्विनी ॥

Verse 96

विह्वला कर्षिणी लोला तथा मदनमालिनी । विनोदा कौतुका पुण्या पुराणा परिकीर्तिता ॥ ९६ ॥

सा विह्वला कर्षिणी लोला मदनमालिनी । विनोदा कौतुका पुण्या पुराणा परिकीर्तिता ॥

Verse 97

वागीशी वरदा विश्वा विभवाविघ्नकारिणी । बीजविघ्नहरा विद्या सुमुखी सुंदरी तथा ॥ ९७ ॥

सा वागीशी वरदा विश्वा विभवाविघ्नकारिणी । बीजविघ्नहरा विद्या सुमुखी सुन्दरी तथा ॥

Verse 98

सारा च सुमना चैव तथा प्रोक्ता सरस्वती । समया सर्वगा विद्धा शिवा वाणी च कीर्तिता ॥ ९८ ॥

सा सारा सुमना चैव तथा सरस्वतीति च प्रोक्ता। समया सर्वगा विद्धा शिवा वाणीति कीर्तिता॥

Verse 99

दूरसिद्धा तथा प्रोक्ताथो विग्रहवती मता । नादा मनोन्मनी प्राणप्रतिष्ठारुणवैभवा ॥ ९९ ॥

दूरसिद्धा तथा प्रोक्ता विग्रहवती मता। नादा मनोन्मनी प्राणप्रतिष्ठा अरुणवैभवा॥

Verse 100

प्राणापाना समाना च व्यानोदाना च कीर्तिता । नागा कूर्मा तच कृकला देवदत्ता धनञ्जया ॥ १०० ॥

प्राणापानौ समानश्च व्यान उदान एव च कीर्तिताः। नागः कूर्मः कृकलो देवदत्तो धनञ्जयः॥

Verse 101

फट्कारी किंकराराध्या जया च विजया तथा । हुंकारी खेटचरी चंडाछेदिनी क्षपिणी तथा ॥ १०१ ॥

फट्कारी किंकराराध्या जया विजया तथा। हुंकारी खेटचरी चण्डाछेदिनी क्षपिणी तथा॥

Verse 102

स्त्रीहुंकारी क्षेमकारी चतुरक्षररूपिणी । श्रीविद्यामतवर्णांगी काली याम्या नृपार्णका ॥ १०२ ॥

स्त्रीहुंकारी क्षेमकारी चतुरक्षररूपिणी। श्रीविद्यामतवर्णाङ्गी काली याम्या नृपार्णका॥

Verse 103

भाषा सरस्वती वाणी संस्कृता परा । बहुरूपा चित्तरूपा रम्यानंदा च कौतुका ॥ १०३ ॥

वाक् सरस्वतीस्वरूपा—संस्कृता परा वाणी; बहुरूपा चित्तरूपा रम्या आनन्ददायिनी कौतुकहेतुः॥

Verse 104

त्रयाख्या परमात्माख्याप्यमेयविभवा तथा । वाक्स्वरूपा बिंदुसर्गरूपा विश्वात्मिका तथा ॥ १०४ ॥

सा त्रयाख्या, परमात्माख्या च; अमेयविभवा। वाक्स्वरूपा, बिन्दुसर्गरूपा, तथा विश्वात्मिका॥

Verse 105

तथा त्रैपुरकंदाख्या ज्ञात्रादित्रिविधात्मिका । आयुर्लक्ष्मीकीर्तिभोगसौंदर्यारोग्यदायिका ॥ १०५ ॥

तथा त्रैपुरकन्दाख्या ज्ञात्रादित्रिविधात्मिका; आयुर्लक्ष्मीकीर्तिभोगसौन्दर्यारोग्यदायिनी॥

Verse 106

ऐहिकामुष्मिकज्ञानमयी च परिकीर्तिता । जीवाख्या विजयाख्या च तथैव विश्वविन्मयी ॥ १०६ ॥

ऐहिकामुष्मिकज्ञानमयी परिकीर्तिता; जीवाख्या विजयाख्या च तथा विश्वविन्मयी॥

Verse 107

हृदादिविद्या रूपादिभानुरूपाः जगदूपुः । विश्वमो हनिका चैव त्रिपुरामृतसंज्ञिका ॥ १०७ ॥

हृदादिविद्याः सूर्यादिरूपभानुरूपाश्च; जगदूपुः, विश्वमो, हनिका, त्रिपुरामृतसंज्ञिका च॥

Verse 108

सर्वाप्यायनरूपा च मोहिनी क्षोभणी तथा । क्लेदिनी च समाख्याता तथैव च महोदया ॥ १०८ ॥

सा सर्वाप्यायनरूपा मोहिनी क्षोभणी तथा । क्लेदिनीति समाख्याता तथैव च महोदया ॥

Verse 109

संपत्करी हलक्षार्णा सीमामातृतनू रतिः । प्रीतिर्मनोभवा वापि प्रोक्ता वाराधिपा तथा ॥ १०९ ॥

सा संपत्करी हलक्षार्णा सीमामातृतनू रतिः । प्रीतिर्मनोभवा वापि प्रोक्ता वाराधिपा तथा ॥

Verse 110

त्रिकूटा चापि षट्कूटा पंचकूटा विशुद्धगा । अनाहत गता चैव मणिपूरकसंस्थिता ॥ ११० ॥

सा त्रिकूटा षट्कूटा पंचकूटा विशुद्धगा । अनाहतगता चैव मणिपूरकसंस्थिता ॥

Verse 111

स्वाधिष्ठानसमासीनाधारस्थाज्ञासमास्थिता । षट्त्रिंशत्कूटरूपा च पंचाशन्मिथुनात्मिका ॥ १११ ॥

सा स्वाधिष्ठानसमासीनाधारस्थाज्ञासमास्थिता । षट्त्रिंशत्कूटरूपा च पंचाशन्मिथुनात्मिका ॥

Verse 112

पादुकादिकसिद्धीशा तथा विजयदायिनी । कामरूपप्रदा वेतालरूपा च पिशाचिका ॥ ११२ ॥

सा पादुकादिकसिद्धीशा तथा विजयदायिनी । कामरूपप्रदा वेतालरूपा च पिशाचिका ॥

Verse 113

विचित्रा विभ्रमा हंसी भीषणी जनरंजिका । विशाला मदना तुष्टा कालकंठी महाभया ॥ ११३ ॥

सा विचित्रा विभ्रमरूपा हंसीव सुगत्या, भीषणी च जनरञ्जिका; विशाला मदनप्रेरिणी तुष्टा, कालकण्ठी च महाभया॥

Verse 114

माहेंद्री शंखिनी चैंद्री मंगला वटवासिनी । मेखला सकला लक्ष्मीर्मालिनीविश्वनायिका ॥ ११४ ॥

सा माहेन्द्री शङ्खिनी चैन्द्री च मङ्गला वटवासिनी। मेखला सकला लक्ष्मीर्मालिनी विश्वनायिका॥

Verse 115

सुलोचना सुशोभा च कामदा च विलासिनी । कामेश्वरी नंदिनी च स्वर्णरेखा मनोहरा ॥ ११५ ॥

सा सुलोचना सुशोभा च कामदा च विलासिनी। कामेश्वरी नन्दिनी च स्वर्णरेखा मनोहरा॥

Verse 116

प्रमोदा रागिणी सिद्धा पद्मिनी च रतिप्रिया । कल्याणदा कलादक्षा ततश्च सुरसुन्दरी ॥ ११६ ॥

ताः प्रमोदा रागिणी सिद्धा पद्मिनी च रतिप्रिया। कल्याणदा कलादक्षा ततश्च सुरसुन्दरी॥

Verse 117

विभ्रमा वाहका वीरा विकला कोरकाकविः । सिंहनादा महानादा सुग्रीवा मर्कटा शठा ॥ ११७ ॥

विभ्रमा वाहका वीरा विकला कोरकाकविः। सिंहनादा महानादा सुग्रीवा मर्कटा शठा॥

Verse 118

बिडालाक्षा बिडालास्या कुमारी खेचरी भवा । मयूरा मंगला भीमा द्विपवक्त्रा खरानना ॥ ११८ ॥

बिडालाक्षा बिडालास्या कुमारी खेचरी भवा । मयूरा मङ्गला भीमा द्विपवक्त्रा खरानना ॥ ११८ ॥

Verse 119

मातंगी च निशाचारा वृषग्राहा वृकानना । सैरिभास्या गजमुखा पशुवक्त्रा मृगानना ॥ ११९ ॥

मातङ्गी च निशाचारा वृषग्राहा वृकानना । सैरिभास्या गजमुखा पशुवक्त्रा मृगानना ॥ ११९ ॥

Verse 120

क्षोभका मणिभद्रा च क्रीडका सिंहचक्रका । महोदरा स्थूलशिखा विकृतास्या वरानना ॥ १२० ॥

क्षोभका मणिभद्रा च क्रीडका सिंहचक्रका । महोदरा स्थूलशिखा विकृतास्या वरानना ॥ १२० ॥

Verse 121

चपला कुक्कुटास्या च पाविनी मदनालसा । मनोहरा दीर्घजंघा स्थूलदन्ता दशानना ॥ १२१ ॥

चपला कुक्कुटास्या च पाविनी मदनालसा । मनोहरा दीर्घजङ्घा स्थूलदन्ता दशानना ॥ १२१ ॥

Verse 122

सुमुखा पंडिता क्रुद्धा वराहास्या सटामुखा । कपटा कौतुका काला किंकरा कितवा खला ॥ १२२ ॥

सुमुखा पण्डिता क्रुद्धा वराहास्या सटामुखा । कपटा कौतुका काला किंकरा कितवा खला ॥ १२२ ॥

Verse 123

भक्षका भयदा सिद्धा सर्वगा च प्रकीर्तिता । जया च विजया दुर्गा भद्रा भद्रकरी तथा ॥ १२३ ॥

सा भक्षका भयदा सिद्धा सर्वगा च प्रकीर्तिता । जया च विजया दुर्गा भद्रा भद्रकरी तथा ॥

Verse 124

अम्बिका वामदेवी च महामायास्वरूपिणी । विदारिका विश्वमयी विश्वा विश्वविभंजिता ॥ १२४ ॥

सा अम्बिका वामदेवी च महामायास्वरूपिणी । विदारिका विश्वमयी विश्वा विश्वविभंजिता ॥

Verse 125

वीरा विक्षोभिणी विद्या विनोदा बीजविग्रहा । वीतशोका विषग्रीवा विपुला विजयप्रदा ॥ १२५ ॥

वीरा विक्षोभिणी विद्या विनोदा बीजविग्रहा । वीतशोका विषग्रीवा विपुला विजयप्रदा ॥

Verse 126

विभवा विविधा विप्रा तथैव परिकीर्तिता । मनोहरा मंगली च मदोत्सिक्ता मनस्विनी ॥ १२६ ॥

विभवा विविधा विप्रा तथैव परिकीर्तिता । मनोहरा मंगली च मदोत्सिक्ता मनस्विनी ॥

Verse 127

मानिनी मधुरा माया मोहिनी च तथा स्मृता । भद्रा भवानी भव्या च विशालाक्षी शुचिस्मिता ॥ १२७ ॥

सा मानिनी मधुरा माया मोहिनी च तथा स्मृता । भद्रा भवानी भव्या च विशालाक्षी शुचिस्मिता ॥

Verse 128

ककुभा कमला कल्पा कलाथो पूरणी तथा । नित्या चाप्यमृता चैव जीविता च तथा दया ॥ १२८ ॥

सा ककुभा कमला कल्पा कलाथा पूरणी तथा । नित्या चामृता जीविता दया चेति प्रकीर्तिता ॥

Verse 129

अशोका ह्यमला पूर्णा पूर्णा भाग्योद्यता तथा । विवेका विभवा विश्वा वितता च प्रकीर्तिता ॥ १२९ ॥

सा अशोका ह्यमला पूर्णा पूर्णभाग्योद्यता तथा । विवेका विभवा विश्वा वितता च प्रकीर्तिता ॥

Verse 130

कामिनी खेचरी गर्वा पुराणापरमेश्वरी । गौरी शिवा ह्यमेया च विमला विजया परा ॥ १३० ॥

सा कामिनी खेचरी गर्वा पुराणापरमेश्वरी । गौरी शिवा ह्यमेया च विमला विजया परा ॥

Verse 131

पवित्रा पद्मिनी विद्या विश्वेशी शिववल्लभा । अशेषरूपा ह्यानंदांबुजाक्षी चाप्यनिंदिता ॥ १३१ ॥

सा पवित्रा पद्मिनी विद्या विश्वेशी शिववल्लभा । अशेषरूपा ह्यानन्दाम्बुजाक्षी चाप्यनिन्दिता ॥

Verse 132

वरदा वाक्यदा वाणी विविधा वेदविग्रहा । विद्या वागीश्वरी सत्या संयता च सरस्वती ॥ १३२ ॥

सा वरदा वाक्यदा वाणी विविधा वेदविग्रहा । विद्या वागीश्वरी सत्या संयता सरस्वती ॥

Verse 133

निर्मलानन्दरूपा च ह्यमृता मनिदा तथा । पूषा चैव तथा पुष्टिस्तुष्टिश्चापि रतिर्धृतिः ॥ १३३ ॥

सा निर्मलानन्दरूपा, अमृता, मणिदा च; तथा पूषा, पुष्टिः, तुष्टिः, रतिः, धृतिश्चैव।

Verse 134

शशिनी चैद्रिका कांतिज्योत्स्ना श्रीः प्रीतिरंगगदा । पूर्णा पूर्णामृता कामदायिनीन्दुकलात्मिका ॥ १३४ ॥

सा शशिनी, चैद्रिका, कान्तिज्योत्स्ना; श्रीः, प्रीतिः, अङ्गगदा च। सा पूर्णा, पूर्णामृता, कामदायिनी, इन्दुकलात्मिका।

Verse 135

तपिनी तापिनी धूम्रा मरीचिर्ज्वालिनी रुचिः । सुषुम्णा भोगदा विश्वा बाधिनी धारिणी क्षमा ॥ १३५ ॥

तपिनी तापिनी धूम्रा मरीचिर्ज्वालिनी रुचिः। सुषुम्णा भोगदा विश्वा बाधिनी धारिणी क्षमा॥

Verse 136

धूम्रार्चिरूष्मा ज्वलिनी ज्वालिनी विस्फुलिंगिनी । सुश्रीः स्वरूपा कपिला हव्यकव्यवहा तथा ॥ १३६ ॥

धूम्रार्चिरूष्मा ज्वलिनी ज्वालिनी विस्फुलिङ्गिनी। सुश्रीः स्वरूपा कपिला हव्यकव्यवहा तथा॥

Verse 137

घस्मरा विश्वकवला लोलाक्षी लोलजिह्विका । सर्वभक्षा सहस्राक्षी निःसंगा च गतिप्रिया ॥ १३७ ॥

सा घस्मरा विश्वकवला लोलाक्षी लोलजिह्विका। सर्वभक्षा सहस्राक्षी निःसङ्गा च गतिप्रिया॥

Verse 138

अर्चित्याचाप्रमेया च पूर्णरूपा दुरासदा । सर्वा संसिद्धिरूपा च पावनीत्येकरूपिणी ॥ १३८ ॥

अर्चनीया चाप्रमेया च पूर्णरूपा दुरासदा । सर्वसंसिद्धिरूपा च पावनी चैकभाविनी ॥

Verse 139

तथा यामलवेधाख्या शाक्ते वेदस्वरूपिणी । तथा शांभववेधा च भावनासिद्धिसृचिनी ॥ १३९ ॥

तथा यामलवेधाख्या शाक्ते वेदस्वरूपिणी । तथा शांभववेधा च भावनासिद्धिसाधिनी ॥

Verse 140

वह्निरूपा तथा दस्रा ह्यमाविघ्ना भुजंगमा । षण्मुखा रविरूपा च माता दुर्गा दिशा तथा ॥ १४० ॥

वह्निरूपा तथा दस्रा ह्यमाविघ्ना भुजंगमा । षण्मुखा रविरूपा च माता दुर्गा दिशा तथा ॥

Verse 141

धनदा केशवा चापि यमी चैव हरा शशा । अश्विनी च यमी वह्नि रूपा धात्रीति कीर्तिता ॥ १४१ ॥

धनदा केशवा चापि यमी चैव हरा शशा । अश्विनी च यमी वह्निरूपा धात्रीति कीर्तिता ॥

Verse 142

चंद्रा शिवादितिर्जीवा सर्पिणी पितृरूपिणी । अर्यम्णा च भगा सूर्या त्वाष्ट्रिमारुतिसंज्ञिका ॥ १४२ ॥

चंद्रा शिवादितिर्जीवा सर्पिणी पितृरूपिणी । अर्यम्णा च भगा सूर्या त्वाष्ट्रि मारुतिसंज्ञिका ॥

Verse 143

इंद्राग्निरूपा मित्रा चापींद्राणी निर्ऋतिर्जला । वैश्वदेवी हरितभूर्वासवी वरुणा जया ॥ १४३ ॥

इन्द्राग्निरूपा सा देवी, मित्रा च; इन्द्राणी, निर्ऋतिः, जला च। वैश्वदेवी हरितभूर्वासवी वरुणा जया च॥

Verse 144

अहिर्बुध्न्या पूषणी च तथा कारस्करामला । उदुंबरा जंबुका च खदिरा कृष्णारूपिणी ॥ १४४ ॥

अहिर्बुध्न्या पूषणी चैव कारस्करामला तथा। उदुंबरा जंबुका च खदिरा—कृष्णारूपिण्यः स्मृताः॥

Verse 145

वंशा च पिप्पला नागा रोहिणा च पलाशका । पक्षका च तथाम्बष्ठा बिल्वाचार्जुनरूपिणी ॥ १४५ ॥

वंशा पिप्पला नागा रोहिणा पलाशका। पक्षका तथाम्बष्ठा—बिल्वार्जुनरूपिण्यः॥

Verse 146

विकंकता च ककुभा सरला चापि सर्जिका । वंजुला पनसार्का च शमी हलिप्रियाम्रका ॥ १४६ ॥

विकंकता ककुभा चैव सरला सर्जिका तथा। वंजुला पनसार्का च शमी हलिप्रियाम्रका॥

Verse 147

निम्बा मधूकसंज्ञा चाप्यश्वत्था च गजाह्वया । नागिनी सर्पिणी चैव शुनी चापि बिडालिकी ॥ १४७ ॥

निम्बा मधूकसंज्ञा च अश्वत्था गजाह्वया। नागिनी सर्पिणी चैव शुनी बिडालिकी तथा॥

Verse 148

छागी मार्जारिका मूषी वृषभा माहिषी तथा । शार्दूली सैरिभी व्याघ्री हरिणी च मृगी शुनी ॥ १४८ ॥

छागी मार्जारिका मूषी वृषभा माहिषी तथा । शार्दूली सैरिभी व्याघ्री हरिणी च मृगी शुनी ॥ १४८ ॥

Verse 149

कपिरूपा च गोघंटा वानरी च नराश्विनी । नगा गौर्हस्तिनी चेति तथा षट्चक्रवासिनी ॥ १४९ ॥

कपिरूपा च गोघंटा वानरी च नराश्विनी । नगा गौर्हस्तिनी चेति तथा षट्चक्रवासिनी ॥ १४९ ॥

Verse 150

त्रिखंडा तीरपालाख्या भ्रामणी द्रविणी तथा । सोमा सूर्या तिथिर्वारा योगार्क्षा करणात्मिका ॥ १५० ॥

त्रिखंडा तीरपालाख्या भ्रामणी द्रविणी तथा । सोमा सूर्या तिथिर्वारा योगार्क्षा करणात्मिका ॥ १५० ॥

Verse 151

यक्षिणी तारणा व्योमशब्दाद्याप्रांणिनी च धीः । क्रोधिनी स्तंभिनी चंडोञ्चंडा ब्राह्यादिरूपिणी ॥ १५१ ॥

यक्षिणी तारणा व्योमशब्दाद्याप्रांणिनी च धीः । क्रोधिनी स्तंभिनी चंडोञ्चंडा ब्राह्यादिरूपिणी ॥ १५१ ॥

Verse 152

सिंहस्था व्याघ्रगा चैव गजाश्वगरुडस्थिता । भौमाप्या तैजसीवायुरूपिणी नाभसा तथा ॥ १५२ ॥

सिंहस्था व्याघ्रगा चैव गजाश्वगरुडस्थिता । भौमाप्या तैजसीवायुरूपिणी नाभसा तथा ॥ १५२ ॥

Verse 153

एकावक्त्रा चतुर्वक्त्रा नवक्त्रा कलानना । पंचविंशतिवक्त्रा च षड्विंशद्वदना तथा ॥ १५३ ॥

सा एकवक्त्रा चतुर्वक्त्रा नववक्त्रा कलानना । तथा पंचविंशतिवक्त्रा षड्विंशद्वदना अपि ॥

Verse 154

ऊनपंचाशदास्या च चतुःषष्टि मुखा तथा । एकाशीतिमुखा चैव शताननसमन्विता ॥ १५४ ॥

ऊनपंचाशदास्या च चतुःषष्टिमुखा तथा । एकाशीतिमुखा चैव शताननसमन्विता ॥

Verse 155

स्थूलरूपा सूक्ष्मरूपा तेजोविग्रहधारिणी । वृणावृत्तिस्वरूपा च नाथावृत्तिस्वरूपिणी ॥ १५५ ॥

सा स्थूलरूपा सूक्ष्मरूपा तेजोविग्रहधारिणी । वृणावृत्तिस्वरूपा च नाथावृत्तिस्वरूपिणी ॥

Verse 156

तत्त्वावृत्तिस्वरूपापि नित्यावृत्तिवपुर्द्धरा ॥ १५६ ॥

सा तत्त्वावृत्तिस्वरूपापि नित्यावृत्तिवपुर्धरा ॥

Verse 157

अंगावृत्तिस्वरूपा चाप्यायुधावृत्तिरूपिणी । गुरुपंक्तिस्वरूपा च विद्यावृत्तितनुस्तथा ॥ १५७ ॥

सा अंगावृत्तिस्वरूपा च आयुधावृत्तिरूपिणी । गुरुपंक्तिस्वरूपा च विद्यावृत्तितनुस्तथा ॥

Verse 158

ब्रह्माद्यावृत्तिरूपा च परा पश्यतिका तथा । मध्यमा वैखरी शीर्षकण्ठताल्वोष्ठदन्तगा ॥ १५८ ॥

ब्रह्माद्यावृत्तिरूपा च परा वाक् परिकीर्तिता । तथा पश्यन्तिरूपा च, मध्यमा वैखरी तथा ॥ शिरःकण्ठताल्वोष्ठदन्तेषु व्यक्तिर्भवति वैखरी ॥

Verse 159

जिह्वामूलगता नासागतोरः स्थलगामिनी । पदवाक्यस्वरूपा च वेदभाषास्वरूपिणी ॥ १५९ ॥

जिह्वामूलसमुद्भूता नासिकोरःपथानुगा । बहिर्व्यक्तिस्थलं याति पदवाक्यस्वरूपिणी ॥ वेदभाषास्वरूपा सा वाक् देवी विराजते ॥

Verse 160

सेकाख्या वीक्षणाख्या चोपदेशाख्या तथैव च । व्याकुलाक्षरसंकेता गायत्री प्रणवादिका ॥ १६० ॥

सेकाख्या वीक्षणाख्या चोपदेशाख्या तथैव च । व्याकुलाक्षरसंकेतैर्गायत्री प्रणवादिका ॥

Verse 161

जपहोमार्चनध्यानयंत्रतर्पणरूपिणी । सिद्धसारस्वता मृत्युंजया च त्रिपुरा तथा ॥ १६१ ॥

जपहोमार्चनध्यानयन्त्रतर्पणरूपिणी । सिद्धसारस्वता चैव मृत्युंजया त्रिपुरा तथा ॥

Verse 162

गारुडा चान्नपूर्णा चाप्यश्वरूढा नवात्मिका । गौरी च देवी हृदया लक्षदा च मतंगिनी ॥ १६२ ॥

गारुडा चान्नपूर्णा चाप्यश्वरूढा नवात्मिका । गौरी देवी हृदया च लक्षदा च मतंगिनी ॥

Verse 163

निष्कत्रयपदा चेष्टा वादिनी च प्रकीर्तिता । राजलक्ष्मीर्महालक्ष्मीः सिद्धलक्ष्मीर्गवानना ॥ १६३ ॥

सा निष्कत्रयपदा चेति चेष्टा वादिनीति च प्रकीर्तिता। राजलक्ष्मीर्महालक्ष्मीः सिद्धलक्ष्मीर्गवानना च॥१६३॥

Verse 164

इत्येवं ललितादेव्या दिव्यं नामसहस्रकम् । सर्वार्थसिद्धिदं प्रोक्तं चतुर्वर्गफलप्रदम् ॥ १६४ ॥

इत्येवं ललितादेव्या दिव्यं नामसहस्रकम्। सर्वार्थसिद्धिदं प्रोक्तं चतुर्वर्गफलप्रदम्॥१६४॥

Verse 165

एतन्नित्यमुषःकाले यो जपेच्छुद्धमानसः । स योगी ब्रह्मविज्ज्ञानी शिवयोगी तथात्मवित् ॥ १६५ ॥

एतन्नित्यमुषःकाले यः जपेच्छुद्धमानसः। स योगी ब्रह्मविज्ज्ञानी शिवयोगी तथात्मवित्॥१६५॥

Verse 166

द्विरावृत्त्या प्रजपतो ह्यायुरारोग्यसंपदः । लोकानुरंजनं नारीनृपावर्जनकर्म च ॥ १६६ ॥

द्विरावृत्त्या प्रजपतः ह्यायुरारोग्यसंपदः। लोकानुरंजनं नारीनृपावर्जनकर्म च॥१६६॥

Verse 167

अपृथक्त्वेन सिद्ध्यंति साधकस्यास्य निश्चितम् । त्रिरावृत्त्यास्य वै पुंसो विश्वं भूयाद्वशेऽखिलम् ॥ १६७ ॥

अपृथक्त्वेन सिद्ध्यन्ति साधकस्यास्य निश्चितम्। त्रिरावृत्त्यास्य वै पुंसो विश्वं भूयाद्वशेऽखिलम्॥१६७॥

Verse 168

चतुरावृत्तितश्चास्य समीहितमनारतम् । फलत्येव प्रयोगार्हो लोकरक्षाकरो भवेत् ॥ १६८ ॥

चतुरावृत्त्या अस्य जपस्य समीहितं फलम् अनारतं निश्चयेन फलति। अयं प्रयोगार्हः सन् लोकरक्षाकरः भवेत्॥

Verse 169

पंचावृत्त्या नरा नार्यो नृपा देवाश्च जंतवः । भजंत्येनं साधकं च देव्यामाहितचेतसः ॥ १६९ ॥

पञ्चावृत्त्या नराः नार्यः नृपाः देवाश्च सर्वजन्तवः एनं भजन्ति। साधकोऽपि देव्यामाहितचेताः भक्तिं प्राप्नोति॥

Verse 170

षडावृत्त्या तन्मयः स्यात्साधकश्चास्य सिद्धयः । अचिरेणैव देवीनां प्रसादात्संभवंति च ॥ १७० ॥

षडावृत्त्या साधकः तन्मयः स्यात्, अस्य सिद्धयश्च। देवीनां प्रसादात् अचिरेणैव सम्भवन्ति॥

Verse 171

सप्तावृत्त्यारिरोगादिकृत्यापस्मारनाशनम् । अष्टावृत्त्या नरो भूपान्निग्रहानुग्रहक्षमः ॥ १७१ ॥

सप्तावृत्त्या अरिरोगादि-कृत्या-अपस्मारनाशनम्। अष्टावृत्त्या नरो भूप-निग्रह-अनुग्रह-क्षमः॥

Verse 172

नवावृत्त्या मन्मथाभो विक्षोभयति भूतलम् । दशावृत्त्या पठेन्नित्यं वाग्लक्ष्मीकांतिसिद्धये ॥ १७२ ॥

नवावृत्त्या मन्मथाभः भूतलं विक्षोभयति। दशावृत्त्या नित्यं पठेत् वाक्-लक्ष्मी-कान्ति-सिद्धये॥

Verse 173

रुद्रावृत्त्याखिलर्द्धिश्च तदायत्तं जगद्भवेत् । अर्कावृत्त्या सिद्धिभिः स्याद्दिग्भिर्मर्त्यो हरोपमः ॥ १७३ ॥

रुद्रावृत्त्यनुष्ठानेन सर्वसमृद्धिमवाप्नुयात्, तदधीनं जगद्भवति। अर्कावृत्त्यनुष्ठानेन सिद्धिसमन्वितो मर्त्यो दिग्वशात् हरोपमो भवेत्॥

Verse 174

विश्वावृत्त्या तु विजयी सर्वतः स्यात्सुखी नरः । शक्रावृत्त्याखिलेष्टाप्तिः सर्वतो मंगलं भवेत् ॥ १७४ ॥

विश्वावृत्त्यनुष्ठानेन नरः सर्वतः विजयी सुखी च भवेत्। शक्रावृत्त्यनुष्ठानेनाखिलेष्टप्राप्तिः स्यात्, सर्वतो मङ्गलं भवेत्॥

Verse 175

तिथ्यावृत्त्याखिलानिष्टानयन्तादाप्नुयान्नरः । षोडशावृत्तितो भूयान्नरः साक्षान्महेश्वरः ॥ १७५ ॥

तिथ्यावृत्त्यनुष्ठानेन नरः सर्वाननिष्टान् नयेत्, इष्टं चाप्नुयात्। षोडशावृत्तितः स भूयान्, साक्षान्महेश्वर इव भवेत्॥

Verse 176

विश्वं स्रष्टुं पालयितुं संहतु च क्षमो भवेत् । मंडलं मासमात्रं वा यो जपेद्यद्यदाशयः ॥ १७६ ॥

यो मण्डलं मासमात्रं वा यथाशयः जपं करोति, स विश्वं स्रष्टुं पालयितुं संहर्तुं च क्षमो भवेत्॥

Verse 177

तत्तदेवाप्नुयात्सत्यं शिवस्य वचनं यथा । इत्येतत्कथितं विप्र नित्यावृत्त्यर्चनाश्रितम् ॥ १७७ ॥

यथोक्तं शिववचनं तथा सत्यं तत्तदेवाप्नुयात्। इति विप्र, नित्यावृत्त्यर्चनाश्रितमेतत् कथितम्॥

Verse 178

नाम्नां सहस्रं मनसोऽभीष्टसंपादनक्षमम् ॥ १७८ ॥

नाम्नां सहस्रं पावनं मनसोऽभीष्टसिद्धिकरं सर्वकामप्रदं भवति ॥

Verse 179

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने तृतीयपादे ललितास्तोत्र कवचसहस्रनामकथनं नामैकोननवतितमोऽध्यायाः ॥ ८९ ॥

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने तृतीयपादे ललितास्तोत्रकवचसहस्रनामकथनं नामैकोननवतितमोऽध्यायः समाप्तः ॥

Frequently Asked Questions

In Śākta-Tantric pedagogy, mantra and Devī-upāsanā are authorized through lineage (sampradāya). The guru-dhyāna/stava establishes the channel of śakti and right understanding (adhikāra), portraying Śiva-as-Guru as the revealer of knowledge; only then does the sādhaka proceed to Devī contemplation and enclosure-based worship.

Both. The text maps protection to front/back/sides, above/below, and extends it to mind and character: guarding against kāma, krodha, lobha, moha, mada, and against falsehood, violence, theft, and sloth—showing kavaca as a psycho-ethical as well as spatial-ritual armor.

Devī is praised as the perfected matrix of imperishable syllables on whose ‘thread’ the three worlds are strung. The phonetic groupings (a, ka, etc.) become a cosmological architecture, implying that mantra and sound-structure are not symbolic only but constitutive of reality in this Śrīvidyā frame.

The ṣoḍaśī/sixteenfold scheme aligns Devī’s manifestations (often as Nityās and allied śaktis) with an ordered ritual and contemplative progression. It supports āvaraṇa worship by placing each power in sequence, allowing the sahasranāma to function as a structured liturgy rather than a mere list.