Shloka 50

Cakravyūha-saṃkalpaḥ, Saṃśaptaka-āhvānaṃ, Saubhadra-vikrīḍitam

Drona Parva, Adhyāya 32

Devanagari script

न जघानार्जुनो योधान्‌ योधव्रतमनुस्मरन्‌ । उन योद्धाओंमेंसे जो लोग रथसे कूद पड़े थे या धरतीपर गिर गये थे अथवा युद्धसे विमुख होकर भाग चले थे, उन सबको एक वीर सैनिकके लिये निश्चित नियमका निरन्तर स्मरण रखते हुए अर्जुनने नहीं मारा ।। ते विकीर्णरथाश्षित्रा: प्रायशश्न॒ पराड्मुखा:

Transliteration

sañjaya uvāca | na jaghānārjuno yodhān yodhavratam anusmaran | te vikīrṇarathāś chinnāḥ prāyaśaḥ parāṅmukhāḥ |

Translation

योधव्रतमनुस्मरन् अर्जुनो न जघान तान्—ये रथात् पतिताः, ये भूमौ निपतिताः, ये च युद्धात् पराङ्मुखाः पलायिताः। ते तु विकीर्णरथाः, भग्नपङ्क्तयः, प्रायशः पराड्मुखा एवाभवन्।

Word by Word

नnot

जघानkilled

अर्जुनःArjuna

योधान्warriors

योध-व्रतम्the warrior’s vow/code (of conduct)

अनुस्मरन्remembering, keeping in mind

तेthey/those (men)

विकीर्ण-रथ-आश्व-शस्त्राःwhose chariots, horses, and weapons were scattered/lost

प्रायशःfor the most part, generally

पराङ्मुखाःturned away; fleeing; facing away

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Arjuna

warriors (yodhāḥ)

chariot (ratha)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes