Shloka 53
Devanagari script
अजुन उवाच भीम नारायणास्त्रे मे गोषु च ब्राह्मणेषु च । एतेषु गाण्डिवं न्यस्यमेतद्धि व्रतमुत्तमम्,अर्जुन बोले--भैया भीमसेन! नारायणास्त्र, गौ और ब्राह्मण--इनके समक्ष गाण्डीव धनुषको नीचे डाल दिया जाय; यही मेरा उत्तम व्रत है
Transliteration
arjuna uvāca bhīma nārāyaṇāstre me goṣu ca brāhmaṇeṣu ca | eteṣu gāṇḍīvaṁ nyasyam etad dhi vratam uttamam ||
Translation
अर्जुन उवाच— “भीम भ्रातः, नारायणास्त्रे प्रवृत्ते गोषु च ब्राह्मणेषु च, एतेषु सन्निधौ गाण्डीवं न्यस्यामि; एतद्धि ममोत्तमं व्रतम्।”
Word by Word
अर्जुनःArjuna
अर्जुनः:
Karta
TypeNoun
Rootअर्जुन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), Third, Singular, Parasmaipada
भीमO Bhima
भीम:
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine, Vocative, Singular
नारायणास्त्रेin/at the Narayana-weapon (before the Narayanastra)
नारायणास्त्रे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनारायणास्त्र
FormNeuter, Locative, Singular
मेmy
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
गोषुamong/before cows
गोषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगो
FormFeminine, Locative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
ब्राह्मणेषुamong/before Brahmins
ब्राह्मणेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Locative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एतेषुamong/before these
एतेषु:
Adhikarana
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine/Neuter, Locative, Plural
गाण्डिवम्Gandiva (bow)
गाण्डिवम्:
Karma
TypeNoun
Rootगाण्डिव
FormNeuter, Accusative, Singular
न्यस्यhaving laid down
न्यस्य:
TypeVerb
Rootनि-√अस्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
एतत्this
एतत्:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
व्रतम्vow/observance
व्रतम्:
Karta
TypeNoun
Rootव्रत
FormNeuter, Nominative, Singular
उत्तमम्best/supreme
उत्तमम्:
TypeAdjective
Rootउत्तम
FormNeuter, Nominative, Singular
Speaker
अजुन उवाच
Characters & Entities
A
ArjunaB
Bhima (Bhimasena)N
Nārāyaṇa AstraG
Gāṇḍīva (bow)C
cows (go)B
brāhmaṇasVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes