Shloka 36
Steya-doṣa-nirūpaṇa (On the Nature and Gravity of Theft) — within the Hayagrīva–Agastya Saṃvāda frame
Devanagari script
तेषां संरक्षणार्थाय बन्धुमिः सहितो वशी / तत्रैव वसतिं चक्रे मुदितो भार्यया सह
Transliteration
teṣāṃ saṃrakṣaṇārthāya bandhumiḥ sahito vaśī / tatraiva vasatiṃ cakre mudito bhāryayā saha
Translation
तेषां संरक्षणार्थाय वशी बन्धुभिः सहितः तत्रैव भार्यया सह मुदितो वसतिं चक्रे।
Word by Word
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी बहुवचन (Genitive)
संरक्षणार्थायfor the purpose of protection
संरक्षणार्थाय:
Prayojana (प्रयोजन)
TypeNoun
Rootसंरक्षण (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी एकवचन; समासः: संरक्षणस्य अर्थः (षष्ठी-तत्पुरुष)
बन्धुभिःwith kinsmen/relatives
बन्धुभिः:
Sahakarana (सहकरण)
TypeNoun
Rootबन्धु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन (Instrumental)
सहितःaccompanied
सहितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसहित (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; विशेषण (with)
वशीthe self-controlled one
वशी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवशिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक-अव्यय (locative adverb)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारण-निपात (emphatic particle)
वसतिम्dwelling/residence
वसतिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवसति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया एकवचन (Accusative)
चक्रेhe made/established
चक्रे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
मुदितःglad
मुदितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमुदित (कृदन्त, √मुद्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; कर्तृविशेषण
भार्ययाwith (his) wife
भार्यया:
Sahakarana (सहकरण)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया एकवचन (Instrumental)
सहtogether with
सह:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय, सहार्थक-उपपद (postposition: with)