Shloka 66
महादेव्याः आविर्भाव-रूपान्तर-विहारवर्णनम्
Manifestation, Forms, and Divine Play of the Mahādevī
Devanagari script
इत्युक्त्वान्तर्दधे तेषां पुर एव पितामहः / तदुक्तेनैव विधिना चकार च महाक्रतून्
Transliteration
ityuktvāntardadhe teṣāṃ pura eva pitāmahaḥ / taduktenaiva vidhinā cakāra ca mahākratūn
Translation
इत्युक्त्वान्तर्दधे तेषां पुर एव पितामहः। तदुक्तेनैव विधिना चकार च महाक्रतून्॥
Word by Word
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-उद्धरण/समाप्त्यर्थक (quotative)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Kriya (क्रिया-पूर्वक)
TypeVerb
Rootउक्त्वा (कृदन्त; √वच् धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having said)
अन्तर्दधेdisappeared
अन्तर्दधे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√धा (धातु) + अन्तर् (उपसर्ग)
Formलिट् (perfect), आत्मनेपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; ‘अन्तर्धा’ = disappeared
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी (6th), बहुवचन
पुरःin front (of them)
पुरः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् (अव्यय)
Formअव्यय; देशार्थे ‘in front’
एवindeed
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
पितामहःthe Grandfather (Brahmā)
पितामहः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (पितुः पिता); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तत्-उक्तेनby that which was said/according to that instruction
तत्-उक्तेन:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootतद् (प्रातिपदिक) + उक्त (कृदन्त; √वच्)
Formतत्पुरुषसमास (‘तेन उक्तम्’/‘that-said’); नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; ‘विधिना’ विशेषण
एवindeed
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
विधिनाby the rule/method
विधिना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
चकारdid/performed
चकार:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलिट् (perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
महाक्रतून्great sacrifices
महाक्रतून्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहाक्रतु (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयसमास (महान् क्रतुः); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन