Shloka 155
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
ततस्ते दोषवज्जन्म पश्यन्तो रोगपूर्वकम् / निवर्त्तते तदा वृत्तिः सा तेषां दोषदर्शनात्
Transliteration
tataste doṣavajjanma paśyanto rogapūrvakam / nivarttate tadā vṛttiḥ sā teṣāṃ doṣadarśanāt
Translation
ततः ते दोषवत् जन्म रोगपूर्वकं पश्यन्तः; दोषदर्शनात् तदा तेषां सा वृत्तिः निवर्तते।
Word by Word
ततःthereafter
ततः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्-अर्थे (thereafter/from that)
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; Pronoun nominative plural
दोषवत्faulty, with defects
दोषवत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदोषवत् (प्रातिपदिक: दोष + वत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; agrees with जन्म
जन्मbirth
जन्म:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; Accusative singular (object of पश्यन्तः)
पश्यन्तःseeing
पश्यन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√पश् (धातु)
Formशतृ (वर्तमान कृदन्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; Present active participle
रोगपूर्वकम्preceded by disease
रोगपूर्वकम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootरोगपूर्वक (प्रातिपदिक: रोग + पूर्वक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; adverbial accusative qualifying जन्म (preceded by disease)
निवर्ततेceases/turns back
निवर्तते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि√वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; Present 3rd sg.
तदाthen
तदा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण
वृत्तिःactivity/continuance
वृत्तिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवृत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; Nominative singular
साthat
सा:
Anuvartaka (अनुवर्तक/संदर्भ)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; Pronoun nominative singular (refers to वृत्तिः)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी बहुवचन; Genitive plural
दोषदर्शनात्from seeing the defect
दोषदर्शनात्:
Hetu/Apadana (हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootदोषदर्शन (प्रातिपदिक: दोष + दर्शन)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी एकवचन; Ablative singular (cause)