Shloka 12
Priyavrata-vaṃśa and Saptadvīpa Vibhāga (प्रियव्रतवंशः सप्तद्वीपविभागश्च)
Devanagari script
शाल्मले तु वपुष्मन्तं राजानं सो ऽभिषिक्तवान् / ज्योतिष्मन्तं कुशद्वीपे राजानं कृतवान्प्रभुः
Transliteration
śālmale tu vapuṣmantaṃ rājānaṃ so 'bhiṣiktavān / jyotiṣmantaṃ kuśadvīpe rājānaṃ kṛtavānprabhuḥ
Translation
शाल्मले स वपुष्मन्तं राजानमभिषिक्तवान्; कुशद्वीपे च प्रभुः ज्योतिष्मन्तं राजानं कृतवान्।
Word by Word
शाल्मलेin Śālmala (dvīpa)
शाल्मले:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootशाल्मल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; (शाल्मल-द्वीपे इत्यर्थः)
तुindeed
तु:
सम्बन्ध (Sambandha/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-निपात (particle: but/indeed)
वपुष्मन्तम्Vapuṣmant
वपुष्मन्तम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootवपुष्मत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
राजानम्king
राजानम्:
कर्म (Karma/Object; appointee)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
सःhe
सः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
अभिषिक्तवान्anointed
अभिषिक्तवान्:
क्रिया (Kriyā/Verb; finite sense)
TypeVerb
Rootअभि-√सिच् (धातु)
Formकृदन्त-क्तवतु (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः
ज्योतिष्मन्तम्Jyotiṣmant
ज्योतिष्मन्तम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootज्योतिष्मत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
कुशद्वीपेin Kuśadvīpa
कुशद्वीपे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootकुशद्वीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; (कुशानां द्वीपः)
राजानम्king
राजानम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
कृतवान्made/appointed
कृतवान्:
क्रिया (Kriyā/Verb; finite sense)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formकृदन्त-क्तवतु (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि
प्रभुःthe lord
प्रभुः:
कर्ता (Karta/Subject; appositive)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; (सः प्रभुः इति विशेषणवत्)