Shloka 77
अग्निनिचयः (Agninichaya) / The Accumulation of Sacred Fire & the Classification of Pitṛs by Time-Order
Devanagari script
अथ देवी सती या तु प्राप्ते वैवस्वतेंऽतरे / मेनायां तामुमां देवीं जनयामास शैलराट्
Transliteration
atha devī satī yā tu prāpte vaivasvateṃ'tare / menāyāṃ tāmumāṃ devīṃ janayāmāsa śailarāṭ
Translation
अथ देवी सती या तु प्राप्ते वैवस्वतेंऽन्तरे। मेनायां तामुमां देवीं जनयामास शैलराट्॥
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/अन्वय)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय, अनुक्रम/आरम्भसूचक (conjunctive adverb: then/now)
देवीthe goddess
देवी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सतीSatī
सती:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; व्यक्तिनाम
याwho
या:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, विरोध/विशेषार्थक निपात (particle: but/indeed)
प्राप्तेwhen (it) had arrived
प्राप्ते:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeVerb
Rootप्राप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; लोके सप्तमी (locative absolute): 'when ... had come'
वैवस्वतेin the Vaivasvata (Manvantara)
वैवस्वते:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootवैवस्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषणं अन्तरे
अन्तरेin the interval/period
अन्तरे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
मेनायाम्in Menā
मेनायाम्:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमेना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
उमाम्Umā
उमाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; व्यक्तिनाम
देवीम्the goddess
देवीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; उमाम् इति विशेषण/समनाधिकरण
जनयामासbegot/caused to be born
जनयामास:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच् (causative) भाव: जनय- (caused to be born/begot)
शैलराट्the mountain-king (Himālaya)
शैलराट्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशैलराट् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: शैलानां राट् (king of mountains)