Shloka 31
राज्याभिषेक-विभागः
Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords
Devanagari script
च्यवनस्य सुकन्याया सुमेधाः समपद्यत / निध्रुवस्य तु या पत्नी माता वै कुण्डपायिराम्
Transliteration
cyavanasya sukanyāyā sumedhāḥ samapadyata / nidhruvasya tu yā patnī mātā vai kuṇḍapāyirām
Translation
च्यवनस्य सुकन्यायां सुमेधाः समपद्यत; निध्रुवस्य तु या पत्नी सा वै कुण्डपायिराम् माता।
Word by Word
च्यवनस्यof Cyavana
च्यवनस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootच्यवन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन — Genitive singular
सुकन्यायाःof Sukanyā
सुकन्यायाः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootसुकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन — Genitive singular
सुमेधाःSumedhā
सुमेधाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootसुमेधस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Nominative singular (proper name)
समपद्यतwas born/arose
समपद्यत:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootसम्-√पद् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/लङ्), प्रथमपुरुष, एकवचन — ‘arose/was born/occurred’
निध्रुवस्यof Nidhruva
निध्रुवस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootनिध्रुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन — Genitive singular
तुbut
तु:
सम्बन्ध (discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-अव्यय (particle: but/indeed)
याwho
या:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — relative pronoun ‘who’
पत्नीwife
पत्नी:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Nominative singular
माताmother
माता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Nominative singular; in apposition to पत्नी
वैindeed
वै:
अवधारण (assertion)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (particle of assertion)
कुण्डपायिराम्the Kuṇḍapāyis (sons/descendants)
कुण्डपायिराम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootकुण्डपायि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन — Accusative plural; object implied (‘(she was) mother of the Kuṇḍapāyis’)