Shloka 90
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
अभिषिच्य ततः पूरुं स राज्ये सुतमात्मनः / दिशि दक्षिणपूर्वस्यां तुर्वसुं तु न्यवेशयत्
Transliteration
abhiṣicya tataḥ pūruṃ sa rājye sutamātmanaḥ / diśi dakṣiṇapūrvasyāṃ turvasuṃ tu nyaveśayat
Translation
ततः स पूरुं स्वसुतम् अभिषिच्य राज्ये। दक्षिणपूर्वदिशि तु तुर्वसुं न्यवेशयत्॥
Word by Word
अभिषिच्यhaving anointed
अभिषिच्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-षिच् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), अर्थः ‘having anointed’
ततःthen
ततः:
Kala (काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रम/अपादानार्थ (then/from there)
पूरुम्Pūru
पूरुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपूरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
राज्येin the kingdom
राज्ये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
सुतम्son
सुतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आत्मनःof himself
आत्मनः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; स्वकीयार्थ (reflexive sense)
दिशिin the direction
दिशि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
दक्षिणपूर्वस्याम्in the south-eastern (direction)
दक्षिणपूर्वस्याम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक) + पूर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः द्वन्द्व (दक्षिणा च पूर्वा च) दिक्-विशेषणम्
तुर्वसुम्Turvasu
तुर्वसुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतुर्वसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तुand/but
तु:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, विरोध/अन्वयार्थ (but/and)
न्यवेशयत्installed/settled
न्यवेशयत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-आ-विश् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative sense in usage ‘installed/settled’