Previous Verse
Next Verse

Shloka 29

Akrūra’s Journey to Vraja and His Devotional Vision of Kṛṣṇa and Balarāma

ददर्श कृष्णं रामं च व्रजे गोदोहनं गतौ । पीतनीलाम्बरधरौ शरदम्बुरुहेक्षणौ ॥ २८ ॥ किशोरौ श्यामलश्वेतौ श्रीनिकेतौ बृहद्भ‍ुजौ । सुमुखौ सुन्दरवरौ बलद्विरदविक्रमौ ॥ २९ ॥ ध्वजवज्राङ्कुशाम्भोजैश्चिह्नितैरङ्‍‍‍‍‍घ्रिभिर्व्रजम् । शोभयन्तौ महात्मानौ सानुक्रोशस्मितेक्षणौ ॥ ३० ॥ उदाररुचिरक्रीडौ स्रग्विणौ वनमालिनौ । पुण्यगन्धानुलिप्ताङ्गौ स्‍नातौ विरजवाससौ ॥ ३१ ॥ प्रधानपुरुषावाद्यौ जगद्धेतू जगत्पती । अवतीर्णौ जगत्यर्थे स्वांशेन बलकेशवौ ॥ ३२ ॥ दिशो वितिमिरा राजन्कुर्वाणौ प्रभया स्वया । यथा मारकत: शैलो रौप्यश्च कनकाचितौ ॥ ३३ ॥

dadarśa kṛṣṇaṁ rāmaṁ ca vraje go-dohanaṁ gatau pīta-nīlāmbara-dharau śarad-amburahekṣaṇau

अक्रूरो व्रजे गोदोहनाय गतौ कृष्णरामौ ददर्श। कृष्णः पीताम्बरधरो रामो नीलाम्बरधरो, शरदम्बुरुहेक्षणौ। किशोरौ बृहद्भुजौ—एकः श्यामलः, अन्यः श्वेतः—श्रीनिकेतौ, सुमुखौ सुन्दरवरौ, बलद्विरदविक्रमौ। ध्वजवज्राङ्कुशाम्भोजचिह्निताङ्घ्रिभिः व्रजं शोभयन्तौ, सानुक्रोशस्मितेक्षणौ। स्रग्विणौ वनमालिनौ, पुण्यगन्धानुलिप्ताङ्गौ, स्नातौ विरजवाससौ। प्रधानपुरुषौ जगद्धेतू जगत्पती, जगत्यर्थे स्वांशेन अवतीर्णौ बलकेशवौ। स्वप्रभया दिशो वितिमिरा कुर्वाणौ, यथा मारकतशैलः रौप्यशैलश्च कनकाचितौ।

ददर्श(he) saw
ददर्श:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
कृष्णम्Krishna
कृष्णम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया विभक्ति (accusative), एकवचन (singular)
रामम्Rama (Balarama)
रामम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया विभक्ति (accusative), एकवचन (singular)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
व्रजेin Vraja
व्रजे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootव्रज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), सप्तमी विभक्ति (locative), एकवचन (singular)
गो-दोहनम्cow-milking (time/act of milking cows)
गो-दोहनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक) + दोहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया विभक्ति (accusative), एकवचन (singular); षष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative): ‘गवां दोहनम्’
गतौhaving gone
गतौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु) → गत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा विभक्ति (nominative), द्विवचन (dual); विशेषणम् (qualifying the two)
पीत-नील-अम्बर-धरौwearing yellow and blue garments
पीत-नील-अम्बर-धरौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपीत (प्रातिपदिक) + नील (प्रातिपदिक) + अम्बर (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा विभक्ति (nominative), द्विवचन (dual); उपपद-तत्पुरुष/षष्ठी-तत्पुरुषार्थः: ‘पीतं नीलं च अम्बरं धरतः’ (wearing yellow and blue garments)
शरद्-अम्बुरुह-ईक्षणौwith eyes like autumn lotuses
शरद्-अम्बुरुह-ईक्षणौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootशरद् (प्रातिपदिक) + अम्बुरुह (प्रातिपदिक) + ईक्षण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा विभक्ति (nominative), द्विवचन (dual); षष्ठी-तत्पुरुष: ‘शरदि अम्बुरुहवत् ईक्षणे यस्य’ (lotus-like eyes in autumn)