Previous Verse
Next Verse

Agni Purana — Mantra-shastra, Shloka 4

Chapter 315: नानामन्त्राः

Various Mantras

खेछेति च प्रयोगो ऽयं विघ्नदुष्टादि वारयेत् ह्रूं स्त्रीं ओमितियोगो ऽयं योषिदादिवशीकरः

khecheti ca prayogo 'yaṃ vighnaduṣṭādi vārayet hrūṃ strīṃ omitiyogo 'yaṃ yoṣidādivaśīkaraḥ

‘खे’ इति प्रयोगोऽयं विघ्नदुष्टादि वारयेत्। ‘ह्रूं स्त्रीं ॐ’ इति योगोऽयं योषिदादिवशीकरः।

khecheti‘kheche’ (thus)
khecheti:
Karma (कर्म/uttered formula)
TypeIndeclinable
Rootkhecheti (अव्यय/मन्त्रपद)
Formमन्त्रपद; ‘इति’युक्त-उद्धरण (quoted mantra-word)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
prayogaḥapplication/usage
prayogaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootprayoga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन
ayamthis
ayam:
Visheshana (विशेषण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
vighna-duṣṭa-ādiobstacles, evil beings, etc.
vighna-duṣṭa-ādi:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvighna+duṣṭa+ādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन (समूहवाचक); समासः—विघ्नाः च दुष्टाः च आदयः (द्वन्द्व)
vārayetshould ward off
vārayet:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvṛ (धातु, वारयति-प्रयोगः)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्; णिच्-प्रयोग (causative sense: cause to be kept away)
hrūṃhrūṃ
hrūṃ:
Karma (कर्म/uttered formula)
TypeIndeclinable
Roothrūṃ (अव्यय/मन्त्रबीज)
Formमन्त्रबीज; अव्ययवत्
strīṃstrīṃ
strīṃ:
Karma (कर्म/uttered formula)
TypeIndeclinable
Rootstrīṃ (अव्यय/मन्त्रबीज)
Formमन्त्रबीज; अव्ययवत्
omitī-yogaḥthe combination ‘omiti’
omitī-yogaḥ:
Karta (कर्ता/topic)
TypeNoun
Rootomitī+yoga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—‘ओमिति’ इति योगः (तत्पुरुष)
ayamthis
ayam:
Visheshana (विशेषण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
yoṣit-ādi-vaśīkaraḥone that subjugates women etc.
yoṣit-ādi-vaśīkaraḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootyoṣit+ādi+vaśīkara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—योषिदादीन् वशीकरोति इति (तत्पुरुष)

Lord Agni (instructional narration to Sage Vasiṣṭha, typical Agni Purana frame)

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Sandhi Resolution Notes: प्रयोगो ऽयं→प्रयोगः अयम्; योगो ऽयं→योगः अयम्.

A
Agni Purana
B
Bīja-mantra
O
Oṃ
V
Vighna
V
Vaśīkaraṇa

FAQs

It teaches two mantra-prayogas: (1) a “khe”-based utterance for preventing obstacles and malefic influences, and (2) a bīja-mantra combination “hrūṃ–strīṃ” with “oṃ” used for vaśīkaraṇa (subjugation/attraction).

Beyond mythology, the Agni Purana catalogs applied disciplines; here it preserves concise, technical mantra-vidyā instructions—protective rites and influence-oriented prayogas—alongside its many other subjects.

The protection-prayoga is framed as removing impediments (vighna) and hostile forces; the vaśīkaraṇa instruction reflects a results-oriented ritual technology, traditionally treated as powerful and ethically consequential due to its intent to influence others.