Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 36

Devanagari script

ते पूज्यास्ते नमस्कार्यास्तेषु सर्वं प्रतिष्ठितम् । ते वै लोकानिमान्सर्वान्पारयंति परस्परम्

Transliteration

te pūjyāste namaskāryāsteṣu sarvaṃ pratiṣṭhitam | te vai lokānimānsarvānpārayaṃti parasparam

Translation

Они достойны поклонения, достойны благоговейного приветствия; на них всё утверждено. Воистину, они помогают всем этим мирам перейти за предел, поддерживая друг друга в должном порядке.

Word by Word

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (तद्-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम

• पूज्याः: worthy of worship
• पूज्याः: Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: pūjya (कृदन्त; √pūj/पूज् + यत्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; यत्-प्रत्ययान्त भाव्य/योग्यतावाचक (worthy to be worshipped)

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (तद्-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम

• नमस्कार्याः: worthy of salutation
• नमस्कार्याः: Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: namaskārya (कृदन्त; namas + √kṛ/कृ + यत्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; यत्-प्रत्ययान्त (worthy of salutation)

• तेषु: in them/among them
• तेषु: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: tad (तद्-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), बहुवचन; सर्वनाम

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• प्रतिष्ठितम्: is established
• प्रतिष्ठितम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: prati-√sthā (प्रति + √स्था)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; कर्मणि (established)

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (तद्-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम

• वै: indeed
• वै: Sambandha (particle)
• Type: Indeclinable
• Root: vai (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)

• लोकान्: worlds
• लोकान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: loka (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• इमान्: these
• इमान्: Karma-viśeṣaṇa (कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: idam (इदम्-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम-विशेषण

• सर्वान्: all
• सर्वान्: Karma-viśeṣaṇa (कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण

• पारयन्ति: carry across
• पारयन्ति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √pṛ (धातु; causative √pṝ/पॄ → pārayati)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रत्ययान्त (causative: ‘carry across/bring to the other shore’)

• परस्परम्: mutually
• परस्परम्: Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: paraspara (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; परस्परार्थक (reciprocal adverb: ‘mutually’)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the assembled sages (deduced from Purāṇic māhātmya narration style in Prabhāsa-khaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A procession of pilgrims offers prostrations; above them, a layered cosmos (three worlds) is shown as being upheld by radiant divine figures, suggesting mutual support and orderly crossing.

Characters & Entities

• Brāhmaṇa
• Lokas (worlds)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Reverence to Brāhmaṇas and dharma-sustainers is presented as a foundation of cosmic order and spiritual crossing-over.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsatīrtha region), within the Prabhāsakṣetramāhātmya of the Skanda Purāṇa.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is prescribed here; the verse emphasizes honoring (pūjā/namaskāra) as a dharmic duty.