Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 93

Devanagari script

गत्वा ब्रूहि दुराचारं महिषं दानवाधमम् । नाहं शक्या त्वया पाप लब्धुं नान्येन केनचित्

Transliteration

gatvā brūhi durācāraṃ mahiṣaṃ dānavādhamam | nāhaṃ śakyā tvayā pāpa labdhuṃ nānyena kenacit

Translation

«Ступай и скажи Махише, развратнику, самому низкому из данавов: “О грешник, тебе не обрести меня — и никому другому тоже.”»

Word by Word

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Kriyāviśeṣaṇa (Prior action)
• Type: Indeclinable
• Root: गम् (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive); पूर्वक्रिया (having gone)

• ब्रूहि: tell; say
• ब्रूहि: Kriyā (Command)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लोट् (imperative), परस्मैपद; मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन

• दुराचारम्: evil-conducted; wicked
• दुराचारम्: Karma (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: दुराचार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (mahiṣam)

• महिषम्: Mahisha (the demon)
• महिषम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: महिष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• दानव-अधमम्: the lowest of demons
• दानव-अधमम्: Karma (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: दानव (प्रातिपदिक) + अधम (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष समास (दानवानाम् अधमः); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (mahiṣam)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम; प्रथमा (1st), एकवचन

• शक्या: obtainable; possible (to be obtained)
• शक्या: Kriyā (Predicative complement)
• Type: Adjective
• Root: शक्य (प्रातिपदिक; √शक् से निष्पन्न)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय-विशेषण (predicate adjective)

• त्वया: by you
• त्वया: Karta (Agent in passive/ability construction)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• पाप: O sinner
• पाप: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: पाप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; संबोधनपद

• लब्धुम्: to obtain
• लब्धुम्: Kriyā (Infinitival complement)
• Type: Verb
• Root: लभ् (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
• Form: तुमुनन्त (infinitive); प्रयोजन/समर्थ्यवाचक (to obtain)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध

• अन्येन: by another
• अन्येन: Karta (Agent)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (contextually masculine), तृतीया (3rd), एकवचन

• केनचित्: by anyone (else)
• केनचित्: Karta (Agent)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (अव्यय-प्रत्यय)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (contextually masculine), तृतीया (3rd), एकवचन; अनिश्चितवाचक सर्वनाम (indefinite pronoun)

Speaker

Devī/Parameśvarī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Arbuda-parvata

Type: peak

Skanda Dialogue

Listener: Rājan (King) addressed in the narration

Visual Art Cues

Scene: A radiant, formidable Devī (or divine woman) dismisses the messenger with a stern proclamation; the envoy stands humbled, the background suggesting the rugged slopes of Arbuda.

Characters & Entities

• Devī
• Mahiṣa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Adharma cannot ‘claim’ the divine; the Goddess affirms moral sovereignty and condemns wicked conduct.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Arbuda Parvata’s sanctity is underscored by the Goddess’ presence and her protection of dharma in that sacred region.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.