Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 28

Devanagari script

स एष जगतां स्वामी हरोऽस्माभिर्न वीक्षितः । इत्युक्त्वा ते ह्युपविष्टा यावत्तत्र समागताः

Transliteration

sa eṣa jagatāṃ svāmī haro'smābhirna vīkṣitaḥ | ityuktvā te hyupaviṣṭā yāvattatra samāgatāḥ

Translation

«Он воистину Владыка миров — Хара, а мы не узрели Его». Сказав это, они сели там, ожидая, пока не прибудут другие.

Word by Word

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• एषः: this (one)
• एषः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• जगताम्: of the worlds
• जगताम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• स्वामी: lord
• स्वामी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्वामिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• हरः: Hara (Śiva)
• हरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: हर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• अस्माभिः: by us
• अस्माभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; सर्वनाम

• न: not
• न: Modifier (निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negative particle)

• वीक्षितः: seen
• वीक्षितः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: वि-ईक्ष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मणि-प्रयोगे ‘दृष्टः/वीक्षितः’

• इति: thus
• इति: Discourse marker
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उक्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)

• उक्त्वा: having said
• उक्त्वा: Purvakala (Prior action)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु) + त्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)

• ते: they
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम

• हि: indeed
• हि: Emphasis
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (emphatic/indeclinable particle)

• उपविष्टाः: sat down
• उपविष्टाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: उप-विश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; कर्तरि-भावे ‘seated’

• यावत्: until
• यावत्: Temporal modifier
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: कालपरिमाणवाचक-अव्यय (until/as long as)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• समागताः: arrived
• समागताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-गम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; कर्तरि-भावे ‘arrived’

Speaker

Brāhmaṇas / sages

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Devotees seated on the ground near a shrine/ghat, speaking of Hara as world-lord, faces turned toward the path as they wait for others; the space feels charged by absence.

Characters & Entities

• Hara (Śiva)
• Jagatām svāmī (Lord of worlds)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Darśana (true seeing) is a spiritual attainment; remorse and patient gathering of the wise precede restoration of right understanding.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not specified in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.