Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 14

Devanagari script

सन्निहित्यां कुरुक्षेत्रे राहुग्रस्ते दिवाकरे । सूर्यवारेण यः याति नरकं न स पश्यति

Transliteration

sannihityāṃ kurukṣetre rāhugraste divākare | sūryavāreṇa yaḥ yāti narakaṃ na sa paśyati

Translation

Когда Солнце схвачено Раху (во время затмения), тот, кто в воскресенье идет в Саннихити в Курукшетре, не узрит ада.

Word by Word

• सन्निहित्याम्: at/within the (time/place called) Sannihitī
• सन्निहित्याम्: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सन्निहिति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; स्थानवाचक-सप्तमी

• कुरुक्षेत्रे: in Kurukṣetra
• कुरुक्षेत्रे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कुरुक्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—कुरूणां क्षेत्रम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

• राहुग्रस्ते: eclipsed by Rāhu
• राहुग्रस्ते: Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: राहु + ग्रस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; समासः—राहुणा ग्रस्तः (तृतीया-तत्पुरुष)

• दिवाकरे: in/at the sun
• दिवाकरे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिवाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—दिवा + करः (दिनं करोति इति)

• सूर्यवारेण: on Sunday / by (the occasion of) Sunday
• सूर्यवारेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सूर्यवार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; करणवाचक; समासः—सूर्यस्य वारः (षष्ठी-तत्पुरुष)

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम

• याति: goes
• याति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• नरकम्: to hell
• नरकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नरक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• न: not
• न: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनुवाद-सर्वनाम

• पश्यति: sees/experiences
• पश्यति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

Speaker

Bhīṣma (to Yudhiṣṭhira)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Sannihitī (Sannihit Sarovar)

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A solar eclipse darkens the sky; pilgrims gather at Sannihit Sarovar in Kurukṣetra on a Sunday, performing japa and then bathing; priests hold lamps and chant as the Sun re-emerges.

Characters & Entities

• Sannihitī Tīrtha
• Kurukṣetra
• Rāhu
• Sūrya
• Sunday (Sūryavāra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Pilgrimage undertaken at potent cosmic times (eclipse) to renowned tīrthas is taught as a decisive purifier of sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Sannihitī Tīrtha in Kurukṣetra is explicitly glorified.

What ritualistic prescription is mentioned?

Going to Sannihitī at Kurukṣetra on a Sunday when a solar eclipse occurs (Sun ‘seized by Rāhu’).