Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 28

Devanagari script

एषा ते ब्राह्मणीनाम सखी परमसंमता । प्रतीक्षते विवाहं ते कौमारं भावमाश्रिता

Transliteration

eṣā te brāhmaṇīnāma sakhī paramasaṃmatā | pratīkṣate vivāhaṃ te kaumāraṃ bhāvamāśritā

Translation

Эта твоя дорогая подруга по имени Брахмани, всеми весьма одобряемая, ожидает твоей свадьбы, пребывая в девичьем состоянии.

Word by Word

• एषा: this (woman)
• एषा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा एकवचन (Nom. sg.)

• ते: your
• ते: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; षष्ठी एकवचन (Gen. sg.)

• ब्राह्मणीनाम: of Brahmin women
• ब्राह्मणीनाम: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; षष्ठी बहुवचन (Gen. pl.)

• सखी: friend
• सखी: Karta (Apposition/कर्ता-समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सखी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा एकवचन (Nom. sg.)

• परमसंमता: highly approved, most esteemed
• परमसंमता: Karta (Subject-complement/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम + संमत (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा एकवचन (Nom. sg.); समासः—कर्मधारयः (परमा च सा संमता)

• प्रतीक्षते: waits for
• प्रतीक्षते: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-ईक्ष् (धातु)
• Form: लट् (Present); प्रथमपुरुष; एकवचन (3rd sg.); आत्मनेपद

• विवाहम्: marriage
• विवाहम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विवाह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन (Acc. sg.)

• ते: your
• ते: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; षष्ठी एकवचन (Gen. sg.)

• कौमारम्: maidenhood, virgin state
• कौमारम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कौमार (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया एकवचन (Acc. sg.)

• भावम्: state, disposition
• भावम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भाव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन (Acc. sg.)

• आश्रिता: having adopted, resorting to
• आश्रिता: Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Verb
• Root: आ-श्रि (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा एकवचन (Nom. sg.)

Speaker

Mṛgāvatī (context continuation)

Visual Art Cues

Scene: A gentle portrayal of the heroine’s dear friend, a brāhmaṇī, modest and composed, waiting for the marriage to occur, embodying maidenly restraint and social approval.

Characters & Entities

• Mṛgāvatī
• Brāhmaṇī (friend; unnamed)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇic stories often portray dharma as lived within community norms—marriage, friendship, and social approval.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is specified in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

Marriage (vivāha) is referenced, but no ritual steps are described.