Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 50

Devanagari script

न किंचित्प्राङ्मया दत्तं न हुतं जातवेदसि । न च रक्षा कृता लोके न त्राताः शरणागताः

Transliteration

na kiṃcitprāṅmayā dattaṃ na hutaṃ jātavedasi | na ca rakṣā kṛtā loke na trātāḥ śaraṇāgatāḥ

Translation

Прежде я не подал ни малой милостыни и не совершал возлияний в Агни; я не защищал никого в мире и не спасал тех, кто приходил искать прибежища.

Word by Word

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• किञ्चित्: anything
• किञ्चित्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite)

• प्राक्: formerly; earlier
• प्राक्: Kālādhiकरण (Temporal adjunct)
• Type: Indeclinable
• Root: प्राक् (अव्यय)
• Form: काल/पूर्वार्थक-अव्यय (adverb: ‘before/previously’)

• मया: by me
• मया: Karta (Agent in passive)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-एकवचन (instrumental singular)

• दत्तम्: given
• दत्तम्: Kriyā (Passive predicate)
• Type: Verb
• Root: दत्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; √दा (धातु) + क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगे ‘(किञ्चित्) दत्तम्’

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय

• हुतम्: offered (in fire); sacrificed
• हुतम्: Kriyā (Passive predicate)
• Type: Verb
• Root: हुत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √हु (धातु) + क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगे

• जातवेदसि: in Jātavedas (Agni); in the fire
• जातवेदसि: Adhikaraṇa (Location)
• Type: Noun
• Root: जातवेदस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन; ‘अग्नौ’ इत्यर्थे (locative)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय

• च: and
• च: Samuccaya (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• रक्षा: protection
• रक्षा: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: रक्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन

• कृता: done; made
• कृता: Kriyā (Passive predicate)
• Type: Verb
• Root: कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √कृ (धातु) + क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘रक्षा’ इत्यस्य सह (agreement)

• लोके: in the world
• लोके: Adhikaraṇa (Location)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन (locative)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय

• त्राताः: rescued; protected
• त्राताः: Kriyā (Passive predicate)
• Type: Verb
• Root: त्रातृ/त्रात (कृदन्त-प्रातिपदिक; √त्रा (धातु) + क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन; कर्मणि-प्रयोगे ‘(शरणागताः) त्राताः’

• शरणागताः: those who sought refuge
• शरणागताः: Karma (Patient in passive)
• Type: Noun
• Root: शरणागत (कृदन्त-प्रातिपदिक; शरण + आगत (√गम् + क्त))
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन; ‘शरणम् आगताः’ इति (accusative-tatpurusha sense); ‘त्राताः’ इत्यस्य कर्तृ/कर्म-सम्बद्धः (those who came for refuge)

Speaker

Unspecified (same repentant former king speaking)

Skanda Dialogue

Listener: Mahāmuni

Visual Art Cues

Scene: Symbolic montage: an unlit sacred fire, empty donation bowl, a frightened refugee turned away at palace gates—illustrating sins of omission.

Characters & Entities

• Agni (Jātavedas)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Neglecting dāna (charity), yajña (oblations), and protection of the vulnerable violates dharma and brings karmic consequence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The tīrtha is implied by the surrounding chapter; this verse highlights the contrast between prior adharma and later purification at the sacred waters.

What ritualistic prescription is mentioned?

Homa/huta into Agni (Jātavedas) is referenced as a neglected duty; dāna is also mentioned as absent.